၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲ

Tuesday, March 3, 2009

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ ၏ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲ
(၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္ စာအုပ္

အတြဲ (က) ႏွင့္ အတြဲ (ခ)
မာတိကာ
အတြဲ (က)
၁) အမ်ိဳးသားဒီမုိကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ဥကၠ႒ ဦးေအာင္ေရႊ၏ ဥေယ်ာဇဥ္
၂) အမိ်ဳးသားဒီမုိကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္အေထြေထြအတြင္းေရးမႉး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏အမွာစာ
၃) (၁၉၉ဝ)ျပည့္ႏွစ္ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲႏွင့္ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး

ေနာက္ဆက္တြဲမ်ား
က။ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္၏ ေၾကညာခ်က္မ်ား
ခ။ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ၏ ေၾကညာခ်က္မ်ား
ဂ။ တိုင္းရင္းသားပါတီမ်ား၏ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ေခၚယူေပးရန္ ေတာင္းဆိုခ်က္
ဃ။ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ဥကၠ႒ဦးေအာင္ေရႊမွ ႏိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈတည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔ႏွင့္ ႏိုင္ငံေတာ္္ေအးခ်မ္းသာယာေရးႏွင့္ဖြံ႔ျဖိဳးေရးေကာင္စီဥကၠ႒ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီးသန္းေရႊထံသုိ႔ ေပးစာမ်ား
င။ ေရြးေကာက္ပြဲေအာင္ႏိုင္ေရးမွတ္တမ္းမ်ား
စ။ မဲဆြယ္စည္းရံုးစဥ္ကာလအတြင္း ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္တို႔မွ ျပည္သူအားေျပာၾကားခဲ့ေသာ စကားမ်ားႏွင့္ ေပးခဲ့ေသာကတိကဝတ္မ်ား
ဆ။ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ဆႏၵသေဘာထားေပးအပ္လႊာ
ဇ။ ျပည္သူ႔ဆႏၵအားမ်က္ကြယ္ျပဳခဲ့ေသာကိုယ္စားလွယ္မ်ားအား အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲဲ႔ခ်ဳပ္ ကိုယ္စားျပဳ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္မွထုတ္ပယ္ျခင္း
စ်။ ႏိုင္ငံေတာ္ ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈတည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔၏ေၾကညာခ်က္အမွတ္ ၁/၉ဝ

အတြဲ (ခ)
၁) စစ္အာဏာရွင္ဆန္႔က်င္ေရး ဒီမိုကေရစီတိုက္ပြဲအဆင့္ဆင့္ရလဒ္၊ ႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္တဦး
၂) ၁၉၉ဝျပည့္ႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲ တေစ့တေစာင္း၊ စိုင္းၫြန္႔လြင္
၃) က်ေနာ့္ ေရြးေကာက္ပြဲအေတြ႔အၾကံဳ၊ ပူလွ်န္
၄) ဇြဲနဘဲ၊ မင္းသုဝဏ္
၅) ၁၉၉ဝျပည့္ႏွစ္ေမလ(၂၇)ရက္ေန႔တြင္က်င္းပခဲ့ေသာ ေရြးေကာက္ပြဲႏွင့္စပ္လ်ဥ္း၍ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္အဖြဲ႔ဝင္လူငယ္တဦး၏ ခံစားခ်က္မ်ား၊ အဖြဲ႔ဝင္လူငယ္တဦး
၆) ေႏြဦးအေတြ႔အၾကံဳတို႔၏ အမွတ္တရမ်ား၊ အဖြဲ႔ဝင္တဦး
၇) ၁ဝ ႏွစ္ေျမာက္ ေရြးေကာက္ပြဲညီလာခံႀကီးႏွင့္အတူေပၚထြန္းလာမည့္ အလင္းေရာင္၊ ဝါစိမ္းနီ
၈) လြတ္လပ္ေရး၊ နန္းၫြန္႕ေဆြ
၉) အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ႏွင့္ ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီအေရးေတာ္ပံု၊ ခ်ိဳးျဖဴခင္
၁ဝ) ကရင္လူမ်ိဳးမ်ား၊ လူ႔အခြင့္အေရးႏွင့္ (၁၉၉ဝ)ျပည့္ႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲ၊ ေနာ္အုန္းလွ
၁၁) အမ်ိဳးသားႏိုင္ငံေရးမဟာဗ်ဴဟာ၊ ဒီမိုကေရစီျမတ္ႏိုးသူတဦး
၁၂) သမိုင္းမွာ မင္းတရားခံျဖစ္မယ္၊ တင္မိုး
၁၃) ျပည္သူ႔ဒီမိုကေရစီ(၁ဝ)ႏွစ္ခရီးအားမာန္၊ ေဒဝတာၿငိမ္းခ်မ္း
၁၄) လူထုဆႏၵကို ရိုေသၾကပါစို႔၊ တိုက္ပြဲဝင္ရဲေဘာ္တဦး
၁၅) အာခီးမီးဒီးနိယာမႏွင့္ က်ေနာ္၏ႏိုင္ငံေရးအျမင္ အညတရ
၁၆) ႏိုင္ငံကိုေခ်ာက္ထဲတြန္းခ်ၾကသူမ်ား၊ ေသြးႏွင္းဆီ
၁၇) ၁၉၉ဝ ျပည့္ႏွစ္ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲႀကီးတြင္ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္ ပါဝင္အေရြးခံခဲ့ျခင္းမရွိေသာ မဲဆႏၵရွင္တဦးျဖစ္သည့္ ရွမ္းအမ်ိဳဳးသားတဦး၏ေရြးေကာက္ပြဲအေပၚအထင္အျမင္
၁၈) ျမန္မာျပည္အတြက္ ၁ဝ ႏွစ္ခရီးေလွ်ာက္လွမ္းေနသူ ေစာႏိုင္ႏုိင္(ခ) ဦးႏုိင္းႏိုင္း
၁၉) ၁၉၉ဝ ျပည့္ႏွစ္မွ ၂ဝဝဝျပည့္ႏွစ္အထိ ဆယ္မိုးဆယ္ေႏြျမန္မာျပည္ မဲဆႏၵရွင္ျပည္သူတဦး

အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ဥကၠဌ ဦးေအာင္ေရႊ၏ ဥေယ်ာဇဥ္

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ ၏ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲ
(၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္စာအုပ္

ပါတီစံုဒီမုိကေရစီအေထြေထြဟု မြန္ျမတ္လွေသာ ႏိုင္ငံေရးေဝါဟာရမ်ားႏွင့္ ၾကြယ္ဝျပည့္စံုသည့္စကားလံုးမ်ားကိုသံုး၍ ေရြးေကာက္ပြဲကို (၁၉၉ဝ)ျပည့္ႏွစ္ေမလ(၂၇)ရက္ေန႔က က်င္းပၿပီးစီးခဲ့ပါသည္။ လြတ္လပ္၍ တရားမွ်တေသာ ေရြးေကာက္ပြဲဟု ကင္ပြန္းတပ္လိုက္ၾကပါေသးသည္။

မဲဆႏၵရွင္ျပည္သူေတြကလည္း- “ငါတို႔ႏိုင္ငံဟာ စစ္အာဏာရွင္အုပ္ခ်ဳပ္မႈေအာက္မွ လြတ္ေျမာက္ၿပီး ငါတို႔ လိုခ်င္တဲ့၊ ငါတို႔ ႏွစ္ရွည္လမ်ား ေမွ်ာ္မွန္းထားတဲ့ ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံျဖစ္လာေတာ့မယ္” ဟုဝမ္းပန္းတသာ အာသာျပင္းျပစြာ တခဲနက္ ဆႏၵမဲ ေပးခဲ့ၾကသည္။

ပါတီစံုဒီမုိကေရစီအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲကို ေအာင္ျမင္စြာက်င္းပႏိုင္ရမည္ဆိုသည့္ ေကာ္မရွင္က“မဲမေပးလိုလွ်င္လည္း ေနႏုိင္ပါတယ္”ေျပာၾကားခ်က္ကိုပင္ ျပည္သူလူထုက ဆန္႔က်င္ခဲ့ပါသည္။ လံုးဝလက္မခံၾကပါ။ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာသည္ ျပည္သူလူထုကဆင္းသက္သည္ဆိုသည္ကို ၄င္းတို႔က ေကာင္းစြာသေဘာေပါက္နားလည္ၾကပါသည္။

(၂ဝဝဝ)ျပည့္ႏွစ္ေမလ(၂၇)ရက္ေန႔တြင္ ေရြးေကာက္ပြဲၿပီးစီးသည္မွာ(၁ဝ)ႏွစ္လံုးလံုးလ်ားလ်ား ျပည့္ၿပီျဖစ္ပါသည္။ သို႔ေသာ္ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကား လံုးဝဥႆုံအေကာင္အထည္ေပၚလာျခင္းမရွိပါ။

ပါတီစံုဒီမိုကေရစီအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲဆိုသည့္ စကားလံုးတို႔သည္ လံုးဝေပ်ာက္ကြယ္ေနၿပီျဖစ္သည္။ စစ္အာဏာရွင္မ်ားက ယင္းတို႔ တိုင္းျပည္ႏွင့္ ျပည္သူလူထုကိုေပးခဲ့ေသာ ကတိမ်ားကို သိကၡာရွိစြာျဖင့္ ေလးစား လိုက္နာ ေဆာင္ရြက္ေပးရမည့္အစား ကတိမ်ားကိုဖ်က္၊ အတင္းအဓမၼဥပေဒမဲ့၊ သိကၡာမဲ့စြာျဖင့္ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို ေရထဲသို႕ အၿပီးအပိုင္ျမဳပ္ပစ္ရန္ ၾကိဳးပမ္းေနသည့္ လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ား အထင္အရွားေပၚလြင္ေနၿပီျဖစ္ပါသည္။

‘ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒ’ဟု ခန္႔ခန္႔ညားညားအမည္တပ္ထားသည့္ ဥပေဒ ပါျပ႒ာန္းခ်က္မ်ားကို လ်စ္လ်ဴရႈထားပါသည္။ ျပည္သူလူထု၏ဆႏၵကိုဆန္႔က်င္ေနပါသည္။ ေရြးေကာက္ပြဲႏွင့္ပတ္သက္၍ (၁၉၉၈)ခု စက္တဘၤာလ(၁၈)ရက္ေန႔မွစ၍ ယေန႔တုိင္ စစ္အာဏာရွင္အဖြဲ႕တြင္ ဆက္တိုက္တာဝန္ယူေနသည့္ အတြင္းေရးမႉး၏ (၁၉၉ဝ)ျပည့္ႏွစ္ စက္တဘၤာလ(၁၁)ရက္ေန႔၌ ကမၻာသိ ေျပာၾကားခ်က္မ်ားကို ထုတ္ေဖၚျပသလိုပါသည္။ ၄င္းတို႔မွာ-

“--ခုလိုလြတ္လပ္ၿပီး၊ တရားမွ်တမႈရွိတဲ့ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲႀကီးကို ေအာင္ေအာင္ျမင္ျမင္ က်င္းပ ေပးခဲ့တာဟာ နဝတအေနနဲ႔အာဏာလြဲေျပာင္းေပးျခင္းလို႔ပဲ လုပ္ေပးခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ အာဏာလႊဲေပးဖို႔ဆႏၵမရွိဘူး၊ ရည္ရြယ္ခ်က္မရွိဘူးဆိုရင္ အဲဒီေရြးေကာက္ပြဲ လုပ္ေပးစရာ အေၾကာင္းမရွိဘူး။”

“--ႏို္င္ငံေတာ္အာဏာကို ရာသက္ပန္ ဆုပ္ကိုင္ထားလိုတယ္ဆိုရင္၊ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ေရြးေကာက္ပြဲႀကီးကို အခုလို ၾကိဳးၾကိဳးစားစား လုပ္ေပးစရာအၾကာင္းမရွိပါဘူး။ ႏိုင္ငံေတာ္အာဏာလႊဲေျပာင္းေပးဖို႔ မူလကတည္းက ဆႏၵရွိလို႔သာ ေရြးေကာက္ပြဲႀကီးကို ျပဳလုပ္ေပးခဲ့တာျဖစ္တယ္ဆိုတာ သေဘာေပါက္သင့္ပါတယ္။” ဟုျဖစ္ပါသည္။ ယင္းေျပာၾကားခ်က္သည္ ယေန႔တြင္ သဲထဲေရသြန္ခ်သကဲ့သုိ႔ ေပ်ာက္ကြယ္ေနၿပီျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ကမၻာ့ကုလသမဂၢအဖြဲ႔၏ တရားဝင္ႏိုင္ငံျဖစ္ေနပါလ်က္ အေထြေထြညီလာခံမ်ားႏွင့္ ကုလသမဂၢလူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ ေကာ္မရွင္တို႔၏ “ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ျပည္သူလူထုက ေပးထားၾကသည့္ ဆႏၵမ်ားကို ေဖာ္ေဆာင္ေပးၾကမည္”ဟူေသာ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို စစ္အာဏာရွင္တို႔သည္ လံုးဝလိုက္နာေဆာင္ရြက္ျခင္းမရွိပါ။ ယခုမွာ “ကမၻာ့ရြာႀကီး”ျဖစ္ေနသည္ေၾကာင့္ တဦးခ်င္းက ကင္းကြာ၍၊ တကိုယ္ေကာင္းဆန္ၿပီး၊ အျမင္္က်ဥ္းေျမာင္းစြာႏွင့္ ရပ္တည္ေနျခင္း မရွိႏိုင္ပါ။ မိမိ တိုင္းျပည္အက်ိဳး၊ တပါးတိုင္းျပည္ အက်ိဳးမ်ားမွာ အျပန္အလွန္ ဆက္သြယ္ေဆာင္ရြက္ၾကပါသည္။ ၄င္းအျပင္ တိုင္းႏိုင္ငံအသီးသီးတို႔သည္လည္း ကမၻာ့ရြာႀကီးအလယ္တြင္ သိကၡာရွိစြာရပ္ တည္ၾကရပါသည္။

မိမိတိုင္းျပည္၏ လူထုအေပၚတြင္ မိမိကေပးထားသည့္ ကတိကဝတ္မ်ားကို ပယ္ဖ်က္ေနပါလွ်င္ အျခားတိုင္းျပည္မ်ား အေနျဖင့္ မိမိတိုင္းျပည္အေပၚ သံသယကင္းႏိုင္မည္ေလာ၊ ယံုၾကည္မႈရွိႏိုင္မည္ေလာကို ေတြးေတာဆင္ျခင္ရစၿမဲ ျဖစ္ပါသည္။

(၁၉၉ဝ)ျပည့္ႏွစ္က က်င္းပၿပီးစီးခဲ့ေသာ ေရြးေကာက္ပြဲႏွင့္ပတ္သတ္၍ စာတမ္းအသီးသီးတြင္ ေရးသားေဖာ္ျပထားေသာ ထင္ျမင္ခ်က္သေဘာထားမ်ားကို ဖတ္ရႈၾကည့္ပါလွ်င္လည္း ဥေယ်ာဇဥ္တြင္ ေရးသားထားသည့္အခ်က္မ်ားႏွင့္ တူညီမႈမ်ားကို ေတြ႔ရပါသည္။ စာတမ္းတြင္ေဖာ္ျပထားေသာသေဘာ ထားမ်ားသည္ နဂိုစိတ္ရင္းကထြက္ေပၚလာသည့္ အသံမ်ားျဖစ္ပါသည္။ (၁၉၈၈)ခုႏွစ္ ဒီမိုကေရစီေရးတိုက္ပြဲဝင္ခဲ့စဥ္ အသံမ်ားႏွင့္ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ဆႏၵမဲေပးခဲ့ၾကစဥ္က ဒီမိုကေရစီေရး ျပည္သူ႔အသံမ်ားသည္ ထပ္တူထပ္မွ်ျဖစ္ပါသည္။ မည္သည့္တိုင္းျပည္၌မဆို ျပည္သူ႔အသံသည္ ထိေရာက္နက္ရႈိင္းပါသည္။ အေရးယူဂရုျပဳၾကရသည္ခ်ီး ျဖစ္ပါသည္။

သို႔ပါသျဖင့္ ျပည္သူ႔အသံႏွင့္ လိုက္ေလ်ာညီေထြျဖစ္ေစရန္ (၁၉၉ဝ)ျပည့္ႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲ ရလဒ္အရ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ေပၚေပါက္လာရမည္ျဖစ္ပါသည္။ ပထမဦးစြာလႊတ္ေတာ္တရပ္ေပၚေပါက္ မလာေသးဘဲႏွင့္ ေရြးေကာက္ပြဲ ေနာက္ထပ္တခု က်င္းပမည္ဆိုပါလွ်င္ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္က လံုးဝဥႆံု လက္ခံမည္ မဟုတ္ေၾကာင္း ျပတ္သားစြာ ေရးသားရမည္ျဖစ္ပါသည္။ ။

ေအာင္ေရႊ
ဥကၠဌ
အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ အမွာစာ

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ ၏ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲ
(၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္စာအုပ္

အမ်ိဳးသားဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ အေထြေထြအတြင္းေရးမႉး
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ အမွာစာ

အေရွ႕ဥေရာပရွိ ကြန္ျမဴနစ္အာဏာရွင္မ်ားသည္ (၂ဝ)ရာစု၏ ေႏွာင္းပိုင္းႏွစ္မ်ားတြင္ ဒီမိုကေရစီစနစ္သို႕ကူးေျပာင္းခဲ့ပါ သည္။ ဤအေျပာင္းအလဲမ်ား ေအာင္ျမင္စြာျဖစ္ေပၚႏိုင္ေစရန္ ရုန္းကန္ ဖန္တီးခဲ့ေသာ အဓိက ဇာတ္ေဆာင္မ်ားအနက္ တဦးသည္ အာဏာရွင္စနစ္ကို စိမ္ေခၚသျဖင့္ ေထာင္ဝင္ေထာင္ထြက္ဘဝတြင္ ရပ္တည္ေနခဲ့စဥ္ကာလအတြင္း ထူးျခားေသာ သမိုင္းမွတ္တမ္းတခုျပဳစုခဲ့ပါသည္။ ျပည္သူတဦးခ်င္းအေနန႔ဲ အာဏာပိုင္မ်ားႏွင့္ ဆက္ဆံရာ၌ ဂုဏ္သိကၡာ ရွိမႈ/မရွိမႈအေပၚ မူတည္၍ မိမိႏိုင္ငံ၏ ေခတ္သစ္သမိုင္းကို ဖြင့္ဆိုထားျခင္းျဖစ္ေပသည္။ ‘အာဏာပိုင္အစိုးရအဖြဲ႔မ်ားႏွင့္ ရင္ဆုိင္ရာ၌ ျပည္သူျပည္သားမ်ား မိမိတို႔ဂုဏ္သိကၡာကို ထိန္းသိမ္းႏိုင္သည့္ စြမ္းအား အတိုင္းအတာက ႏို္င္ငံတႏိုင္ငံ၏သမိုင္းကို အဆံုးအျဖတ္ေပးႏိုင္သည္’ဟူေသာ အဓိပၸါယ္သက္ေရာက္ပါသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ ေခတ္သစ္သမိုင္းတြင္ အထင္ကရမွတ္တိုင္ႀကီးမ်ားျဖစ္ေသာ (၁၉၈၈)ခုႏွစ္ ဒီမိုကေရစီ အေရးေတာ္ပံုႀကီး၊ (၁၉၉ဝ)ခုႏွစ္ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲတို႔တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသူ/ႏိုင္ငံသားမ်ားသည္ အာဏာပိုင္တို႔အား ဂုဏ္သိကၡာႀကီးမားေသာ ဇြဲ၊ သတၱိ၊ သႏၷိ႒ာန္တို႔ႏွင့္ ရင္ဆိုင္ခဲ့ပါသည္။ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ၏ (၁၉၉ဝ)ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲ(၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္စာအုပ္သည္ ဂုဏ္သိကၡာရွိေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံ ျပည္သူတို႔၏ သမုိုင္းကိုေဖၚက်ဴးထားသည္ ဟု ဆိုႏိုင္ပါသည္။

အတြဲ(က)တြင္ (၁၉၉ဝ)ခုႏွစ္ေရြးေကာက္ပြဲႏွင့္ပတ္သတ္ေသာ အေၾကာင္းအရာမ်ားႏွင့္တကြ ေရြးေကာက္ပြဲ ေနာက္ပိုင္း ဆယ္စုႏွစ္အတြင္း ႏိုင္ငံေရးျဖစ္စဥ္မ်ားကိုေဖာ္ျပထားပါသည္။ က်မတို႔ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ မေမ့သင့္မေမ့ထိုက္ေသာ သမိုင္းတေကြ႔၏ ရုပ္ပံုလႊာေပၚလြင္ေစရန္ ျပဳစုထားျခင္းျဖစ္ပါသည္။

အတြဲ(ခ)ပါေဆာင္းပါးမ်ားတြင္ မဲဆႏၵရွင္ျပည္သူလူထု၊ ဝါရင့္ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ား၊ လူငယ္မ်ား၊ လက္ရွိ ႏိုင္ငံေရး လႈပ္ရွားေနသူမ်ား၏ အျမင္အမ်ိဳးမ်ိဳးကို ေလ့လာႏိုင္ပါတယ္။ ဒီမိုကေရစီကို အမွန္တကယ္ေလးစားသူတို႔သည္ လြတ္လပ္စြာ ေတြးေခၚႏိုင္ခြင့္ကိုသာမက၊ လြတ္လပ္စြာ သေဘာထား ကြဲလြဲႏိုင္ခြင့္မ်ား ယံုၾကည္ က်င့္သံုးေၾကာင္းကို ေဆာင္းပါးရွင္မ်ား၏ ကြာျခားေသာအျမင္မ်ားက ျပသေနပါသည္။ လြန္ခဲ့ေသာ (၁ဝ)ႏွစ္အတြင္း ေလွ်ာက္လွမ္းခဲ့ေသာ ႏိုင္ငံေရးခရီးၾကမ္းအေပၚ ထင္ျမင္ယူဆခ်က္မ်ား မတူညီေသာ္လည္း၊ ဒီမိုကေရစီႏွင့္လူ႔အခြင့္အေရးမ်ား လိုလားရာတြင္ လည္းေကာင္း၊ ေအာင္ႏိုင္မႈပန္းတိုင္ေရာက္သည့္အထိ ဆက္လက္ၾကိဳးပမ္းသြားရန္ သႏၷိ႒ာန္ ခိုင္မာရာ၌လည္းေကာင္း၊ ေဆာင္းပါးရွင္မ်ား တစိတ္တဝမ္းတည္းသာျဖစ္ၾကပါသည္။ မတူကြဲျပားမႈအေပၚ ညီၫြတ္ေရးကို တည္ေဆာက္ႏိုင္သည့္ ဒီမိုကေရစီစိတ္ဓါတ္ကို ေပၚလြင္ေစပါသည္။ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီသည္ (၁၉၉ဝ)ခုႏွစ္ေရြးေကာက္ပြဲ (၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္စာအုပ္သည္ ဒီမိုကေရစီ လႈပ္ရွားမႈသမိုင္းကို မွတ္တမ္း တင္ရံုသာမက ဒီမိုကေရစီစိတ္ဓာတ္ကို ျမွင့္တင္ေပးႏုိင္မည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္ပါသည္။

(၁၉၉ဝ)ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲ(၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ေန႔မွစ၍ ျမန္မာႏိုင္ငံသူ/ႏိုင္ငံသား တဦးခ်င္းသည္ အာဏာပိုင္မ်ားကို ဂုဏ္သိကၡာရွိစြာရင္ဆိုင္ျခင္းျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဒီမိုကေရစီသမိုင္းကို ထြန္းေတာက္ ေျပာင္ေျမာက္စြာ တည္ေဆာက္ သြားႏိုင္ၾကပါေစဟု ဆႏၵျပဳလိုက္ပါသည္။ ။

ေအာင္ဆန္းစုၾကည္
အေထြေထြအတြင္းေရးမႉး
အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္

(၁၉၉ဝ)ျပည့္ႏွစ္ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲႏွင့္ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ ၏ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲ
(၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္စာအုပ္

(၁၉၆၂)ခုႏွစ္ မတ္လ(၂)ရက္ေန႔တြင္ စစ္တပ္မွအာဏာသိမ္းၿပီး ေနာက္ပိုင္းတြင္ျမန္မာႏိုင္ငံ လြတ္လပ္ေရးရစဥ္ အခါကစ၍ က်င့္သံုးေနေသာ ဒီမိုကေရစီစနစ္မွာ စစ္အာဏာရွင္တို႔ လက္ေအာက္တြင္ ဖ်က္ဆီးခံခဲ့ရၿပီး၊ ျပည္သူလူထုမွာလည္း ဒီမိုကေရစီ အခြင့္အေရးမ်ား ဆိတ္သုဥ္းကာ လြတ္လပ္၍ တရားမွ်တေသာ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ားသည္လည္း ကြယ္ေပ်ာက္ ခဲ့ရသည္။ ထိုမွတဖန္ အာဏာသိမ္း အစိုးရမွ အသြင္ေျပာင္းခဲ့ေသာ (ျမန္မာ့ဆိုရွယ္လစ္လမ္းစဥ္ပါတီ) တပါတီ အာဏာရွင္စနစ္ေအာက္တြင္လည္း လူတို႔၏ ေမြးရာအခြင့္အေရးမ်ား၊ ဒီမိုကေရစီအခြင့္အေရးမ်ား ဆက္လက္ ဆံုးရႈံးေနရၿပီး၊ ႏိုင္ငံ၏စီးပြားေရး၊ လူမႈေရး၊ ပညာေရး၊ တိုင္းရင္းသား လူမ်ိဳးစုအေရးအပါအဝင္ က႑စံုတြင္ အဖက္ဖက္မွ အလံုးစံု ဆုတ္ယုတ္က်ဆင္းခဲ့ရေပသည္။

ျပည္သူသည္ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာပိုင္၍ ႏိုင္ငံေတာ္အာဏာသည္ ျပည္သူထံမွ ဆင္းသက္ေသာ ႏိုင္ငံေရးစနစ္မ်ိဳးႏွင့္ ဆန္႔က်င္သည့္ တပါတီအာဏာရွင္ စနစ္၏အုပ္စိုးမႈေအာက္တြင္ ျပည္သူတို႔မွာ နင္းျပားဘဝသို႕ေရာက္ခဲ့ရေပသည္။ ထိုစဥ္က ႏိုင္ငံေတာ္ကို အုပ္ခ်ဳပ္ေသာ မ.ဆ.လ.အစိုးရသည္ (၁၉၇၄)ခုႏွစ္မွစ၍ (၄)ႏွစ္တႀကိမ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ႏွင့္ ျပည္သူ႔ေကာင္စီအဆင့္ဆင့္ ေရြးခ်ယ္တင္ေျမွာက္ပြဲမ်ားက်င္းပ၍ ျပည္သူတို႔အား မဲေပးေစခဲ့ပါသည္။ သို႕ေသာ္ မဲဆႏၵလာေရာက္ေပးၾကရသည့္ ျပည္သူလူထုႀကီးမွ ာမဲေပးရာတြင္မိမိတို ့ႏွစ္သက္သည့္ ပါတီ၊ အဖြဲ႕အစည္း၊ လူပုဂၢိဳလ္တို႔အား ေရြးခ်ယ္၍ မဲေပးရသည္ မဟုတ္ပဲ မဆလပါတီမွအဆင့္ဆင့္ ေရြးခ်ယ္ ေပးထားေသာ သူမ်ားကိုသာ ေထာက္ခံမဲ/ကန္႔ကြက္မဲဟူ၍ ေပးရျခင္းျဖစ္၍ အမွန္စင္စစ္မွာ ဆႏၵခံယူပြဲမ်ား အဆင့္မွ်သာရွိပါသည္။ ျပည္သူလူထု၏ ဆႏၵအမွန္ကို ေဖၚထုတ္ႏိုင္ခြင့္ႏွင့္ လြတ္လပ္စြာ ေရြးခ်ယ္ တင္ေျမွာက္ႏိုင္ခြင့္ရွိေသာ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ားမွာ (၁၉၄၇)ခုႏွစ္ကိုလိုနီေခတ္တြင္ျပဳလုပ္ခဲ့ေသာတိုင္းျပည္ျပဳ လႊတ္ေတာ္ ေရြးေကာက္ပြဲႏွင့္ လြတ္လပ္ေရးရၿပီးေနာက္ (၁၉၅ဝ)ခုႏွစ္မ်ားအတြင္းျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ ျပည္သူ႔ လႊတ္ေတာ္ ေရြးေကာက္ပြဲမွ်သာျဖစ္သည္။

(၁၉၄၇)ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲသည္ ကိုလိုနီနယ္ခ်ဲ႔လက္ေအာက္မွ ႏိုင္ငံလြတ္လပ္္ေရးရရွိၿပီး အခ်ဳပ္အျခာအာဏာပိုင္ႏိုင္ငံ ျဖစ္ေျမာက္ေရးအတြက္ျပဳလုပ္ေသာ ေရြးေကာက္ပြဲျဖစ္သကဲ့သို႕(၁၉၉ဝ) ျပည့္ႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲသည္လည္း စစ္အာဏာရွင္ အုပ္စိုးမႈလက္ေအာက္မွ ေျပာင္းလဲေရးအတြက္ျပဳ လုပ္ေသာေရြးေကာက္ပြဲျဖစ္ေပသည္။ ထိုကဲ့သို႕ စစ္အာဏာရွင္စနစ္မွ ဒီမိုကေရစီစနစ္သို႕ေျပာင္းလဲရန္ အတြက္ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ားက်င္းပမည္ဆိုသည့္ ယံုၾကည္ခ်က္္သည္ ျပည္သူတို႔၏ ယံုၾကည္ခ်က္္သာ ျဖစ္ေပသည္။ နဝတ၏ရည္ရြယ္ခ်က္ မဟုတ္ေခ်။ ထို႔အတူ ေရြးေကာက္ပြဲႀကီးမွ ေပၚထြက္လာေသာ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္သည္ကား (၂၆)ႏွစ္လံုးလံုး တပါတီအာဏာရွင္ အုပ္စိုးမႈေအာက္ နင္းျပားဘဝသို႕ေရာက္ခဲ့ရၿပီး၊ တဖန္စစ္အာဏာရွင္လက္ေအာက္သို႕ေျပာင္းလဲေရာက္ရွိကာ ျပားသည္ထက္ပို၍ ပိျပားခဲ့ရေသာ အေျခအေနဆိုးမွ လြတ္ေျမာက္ရန္ႏွင့္ အေျခခံလူ႔အခြင့္အေရးမ်ားကို အျပည့္အဝ အာမခံေသာ စစ္မွန္ေသာ ဒီမိုကေရစီ ႏိုင္ငံေတာ္သစ္ႀကီး ေပၚထြန္းလာေစရန္ ျပည္သူလူထုႀကီးက ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ ႀကီးမားစြာျဖင့္ မဲဆႏၵေပးခဲ့ျခင္းမွ ေပၚထြက္လာရေသာ ရလဒ္ပင္ျဖစ္ေပသည္။ နဝတ ေမွ်ာ္လင့္ခဲ့ေသာ ရလဒ္ မဟုတ္ေခ်။

ကိုလိုနီနယ္ခ်ဲ ့လက္ေအာက္တြင္က်င္းပခဲ့ေသာေရြးေကာက္ပြဲမွ တႏွစ္အတြင္းလံုးဝလြတ္လပ္ေသာ အခ်ဳပ္အျခာပိုင္ ျပည္ေထာင္စုျမန္မာႏိုင္ငံ ေပၚထြန္းလာခဲ့သည္။ နဝတ စစ္အစိုးရလက္ေအာက္ က်င္းပေသာ ေရြးေကာက္ပြဲၿပီးစီးသည္ကား ယခုဆိုလွ်င္ (၁ဝ)ႏွစ္တင္းတင္းျပည့္ခဲ့ၿပီ။ စစ္အာဏာရွင္ အုပ္စိုးမႈမွ ျပည္သူလူထု ဆႏၵႏွင့္အညီ ေရြးခ်ယ္ တင္ေျမွာက္ ေပးလိုက္ေသာ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားျဖင့္ ဖြဲ႔စည္းထားသည့္ ဒီမိုကေရစီအစိုးရ အုပ္စိုးမႈသို႕ ေျပာင္းလဲျခင္း မရွိေသးေခ်။ ႏိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈတည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔မွ ႏိုင္ငံေတာ္ ေအးခ်မ္းသာယာေရးႏွင့္ ဖြံ႔ျဖိဳးေရးေကာင္စီ ဟူ၍သာအမည္ေျပာင္းလဲၿပီး ၄င္းတို႔ထုတ္ျပန္ခဲ့ေသာ ဥပေဒ၊ အမိန္႔၊ ေၾကညာခ်က္၊ ကတိစကားမ်ားကို လ်စ္လ်ဴရႈကာ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္အား အေကာင္အထည္ေဖာ္ေပးရန္ကို အေၾကာင္းအမ်ိဳးမိ်ဳးျပ၍ ေရွာင္ရွားေနေပသည္။ ဤသို႕ ဆယ္စုႏွစ္တခုၾကာျမင့္ေအာင္ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္အား လ်စ္လ်ဴရႈ၍ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ေခၚယူေပးျခင္း မျပဳပဲေနသည္မွာ ကမၻာေပၚတြင္ ကြ်ႏ္ုပ္တို႔ျမန္မာႏိုင္ငံတခုတည္းသာ ရွိေလသည္။

(၁၉၉ဝ)ျပည့္ႏွစ္ပါတီစံုဒီမိုကေရစီအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲသည္ ရဟန္းရွင္လူ၊ ေက်ာင္းသား ျပည္သူတို႔၏ အသက္၊ ေသြး၊ ေခြ်းတို႔စေတးၿပီးမွ ေပၚေပါက္လာရေသာ ေရြးေကာက္ပြဲျဖစ္၍ အလြန္မွပင္ ႀကီးျမတ္လွေပသည္။ ထို႔နည္းတူ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ မဲဆႏၵေပးခဲ့ၾကေသာ ျပည္သူမ်ားကလည္း လံုးဝလြတ္လပ္၍ ျပည္သူသည္သာ အခ်ဳပ္အျခာ အာဏာပိုင္ဆိုင္ေသာ၊ စစ္မွန္ေသာဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံေတာ္ႏွင့္ ဒီမိုကေရစီအခြင့္အေရးမ်ားကို မိမိတို႔သာမက ေနာင္ သားစဥ္ေျမးဆက္ခံစားႏိုင္ေရးအတြက္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ႀကီးစြာ တာဝန္သိသိေဆာင္ရြက္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ေပသည္။ ထိုသို႕ျပည္သူမ်ား အသက္၊ ေသြး၊ ေခြ်းတို႔ျဖင့္ ရင္းၿပီးမွ ထြက္ေပၚခဲ့ရေသာ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို အာဏာပိုင္ စစ္အစိုးရအေနျဖင့္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ လ်စ္လ်ဴရႈထားသည္မွာ အလြန္ပင္အက်ည္းတန္ အရုပ္ဆိုးလွေပသည္။ ယေန႔ႏိုင္ငံေတာ္ အာဏာကို ဆုပ္ကိုင္ထားၾကေသာ နဝတ/နအဖ စစ္အစိုးရသည္ ဥပေဒအမ်ိဳးမ်ိဳး ျပ႒ာန္း၍ လည္းေကာင္း၊ အမိန္႔အမ်ိဳးမ်ိဳးထုတ္၍လည္းေကာင္း၊ ဦးတည္ခ်က္အမ်ိဳးမ်ိဳးခ်၍လည္းေကာင္း၊ ေဆာင္ပုဒ္အမ်ိဳးမ်ိဳး ေၾကြးေၾကာ္၍လည္းေကာင္း၊ ေခတ္မွီႏိုင္ငံေတာ္သစ္ တည္ေဆာက္ေနသေယာင္ ရုပ္ျပေနသည္။ သို႔ေသာ္ လက္ငင္း အေလးထား ေဆာင္ရြက္ရမည့္ တန္ဖိုးႀကီးလွေသာ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရးကို လ်စ္လ်ဴ ရႈထားသမွ် ကာလပတ္လံုး၊ တိုင္းျပည္သည္ ေခတ္မွီတိုးတက္ဖုိ႔ ဆိုသည္ထက္၊ လက္ရွိအဆင့္၌ပင္ ရပ္တည္ေနႏိုင္ရန္ လြယ္ကူမည္မဟုတ္ေခ်။ အာဏာရွင္အစိုးရအေနျဖင့္ ဒုကၡဆိုးႏွင့္ၾကံဳေတြ႔ေနရေသာ တိုင္းျပည္ႏွင့္ ျပည္သူတို႔၏ ဤအေျခအေနမွန္ကို သိလ်က္ႏွင့္ ဇြတ္တိုး၍လုပ္ေဆာင္ေနပါက ဆံုးရႈံးသည္ထက္ပို၍ ဆံုးရႈံးရမည္သာျဖစ္ၿပီး ျပည္သူမ်ားမွာ နစ္နာသည္ထက္ ပို၍နစ္နာၾကေပမည္။

ေရြးေကာက္ပြဲ၊ မဲဆႏၵရွင္ျပည္သူ၊ ေရြးခ်ယ္တင္ေျမွာက္ျခင္းခံရေသာ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္၊ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ႏွင့္ စစ္မွန္ေသာ ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံေတာ္သည္ သက္ဆိုင္ရာက႑အလိုက္ ဆက္စပ္ ေပၚေပါက္ လာရျခင္းသာျဖစ္၍ ထိုသို႔က႑အလုိက္ ေပၚထြန္းလာမႈတို႔အား ေကာက္က်စ္၊ လိမ္လည္၊ လွည့္ျဖားေသာ နည္းမ်ိဳးစံုကို သံုး၍ေသာ္လည္းေကာင္း၊ မတရားေသာဥပေဒ၊ အမိန္႔၊ အာဏာမ်ားသံုး၍ ၿခိမ္းေျခာက္ျခင္း၊ အတင္းအၾကပ္ ဖိအားေပးျခင္း၊ ဖမ္းဆီးခ်ဳပ္ေႏွာင္၊ ညွဥ္းပမ္းႏွိပ္ စက္ျခင္း၊ ေထာင္ခ်ျခင္း၊ မိသားစုဘဝပ်က္ေစျခင္း၊ အသက္ဆံုးရႈံးေစျခင္း-စသည့္ နည္းေပါင္းစံုကိုသံုး၍ ေသာ္လည္းေကာင္း ေရွာင္ရွား၍လည္းမရႏိုင္ေပ။ အာဏာပိုင္တို႔၏ လက္နက္အားကိုး အႏိုင္က်င့္ မတရားလုပ္ေဆာင္ေနမႈမ်ားသည္သာ ျမန္မာႏိုင္ငံသမိုင္း၏ အနိ႒ာရံုမ်ားအျဖစ္ တင္က်န္ေနၿပီး၊ ျပည္သူက ေရြးခ်ယ္ တင္ေျမွာက္ေပးလိုက္ေသာ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားျဖင့္ ဖြဲ႔စည္းထားသည့္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ႏွင့္ စစ္မွန္သည့္ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံေတာ္သည္ကား မုခ်မေသြ ေပၚထြန္းလာမည္သာ ျဖစ္ေပသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ ဒီမိုကေရစီအေရးေတာ္ပံု ေပၚေပါက္ျခင္း၊ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္အား ဖြဲ႕စည္းျခင္း။

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ ၏ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲ
(၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္စာအုပ္

ျမန္မာႏိုင္ငံ ဒီမိုကေရစီအေရးေတာ္ပံု ေပၚေပါက္ျခင္း

(၁၉၉၈)ခုႏွစ္ မတ္လ(၁၃)ရက္ေန႔တြင္ျဖစ္ပြားခဲ့ေသာ ရန္ကုန္စက္မႈတကၠသိုလ္ ေက်ာင္းသားမ်ား၏ ပဋိပကၡအား မဆလအစိုးရ၏ ရက္စက္စြာ ပစ္ခတ္ႏွိပ္ကြပ္မႈေၾကာင့္ စက္မႈတကၠသိုလ္ေက်ာင္းသား ေမာင္ဖုန္းေမာ္ က်ဆံုးခဲ့ရသည္။ ထုိ႔ေနာက္ ေက်ာင္းသားမ်ား၏ ေတာင္းဆိုခ်က္မ်ားကို မဆလ အစိုးရက မလိုက္ေလ်ာခဲ့သျဖင့္ စတင္ခဲ့ေသာ အေရးအခင္းတြင္ ႏိုင္ငံ၏အေျခအေနအရပ္ရပ္အေပၚ မေက်နပ္ျဖစ္ေနေသာ ျပည္သူလူထု ပါဝင္လာခဲ့သည္။ ထို႔မွတဆင့္ ဇြန္လအေရးအခင္းမ်ား၊ “၈၈၈၈” ရွစ္ေလးလံုးအေရးေတာ္ပံု စသည့္ ျပည္သူလူထုအံုၾကြမႈမ်ား ႏိုင္ငံတဝွမ္းတြင္ ဆက္တိုက္ ျဖစ္ေပၚလာခဲ့ေပသည္။

ေက်ာင္းသားပဋိပကၡမွ စတင္ခဲ့သည္ဟုဆိုေသာ္လည္း အမွန္စင္စစ္မွာ (၂၆) ႏွစ္ လံုးလံုး စစ္အာဏာရွင္စနစ္ႏွင့္ တပါတီအာဏာရွင္စနစ္ေအာက္တြင္ ႏိုင္ငံေရး၊ လူမႈေရး၊ စီးပြားေရး၊ ပညာေရး အပါအဝင္ အဖက္ဖက္တြင္ နိမ့္က်လာၿပီး တုိင္းျပည္မွာလည္း ကမၻာ့အဆင္းရဲဆံုး ႏိုင္ငံဘဝသို႕ေရာက္ခဲ့ရ၍၊ ျပည္သူလူထုႀကီးမွာ တပါတီအာဏာရွင္၏ မတရားမႈမ်ားအေပၚတြင္ ႀကိမ္မီးအံုးသဖြယ္ ခံစားခဲ့ၾကရာမွ ျဖစ္ေပၚလာေသာ ေပါက္ကြဲမႈႀကီးပင္ ျဖစ္ေပသည္။ ထုိကဲ့သို႕ျပည္သူလူထုတရပ္လံုး ခံစားေနရခ်ိန္တြင္ မဆလအစိုးရသည္ ေက်ာင္းသားမ်ားအေရးအား ေျပလည္ေအာင္ေျဖရွင္းေပးႏိုင္ျခင္းမရွိခဲ့ရာမွ ႏိုင္ငံတဝွမ္းလံုးရွိ ရဟန္းရွင္လူ ျပည္သူမ်ားႏွင့္တကြ ေက်ာင္းသားမ်ာ၊ တပ္မေတာ္သားမ်ား၊ ႏိုင္ငံ့ ဝန္ထမ္းမ်ားႏွင့္ အလႊာအသီးသီးမွ ျပည္သူမ်ားသည္ တပါတီစနစ္ဖ်က္သိမ္းေရး၊ ဒီမိုကေရစီ ရရွိေရး၊ ၾကားျဖတ္အစိုးရဖြဲ႔စည္းေပးေရး-စသည့္ေၾကြးေၾကာ္သံမ်ားျဖင့္ မဆလအစိုးရ၏ အုပ္စိုးမႈအား ဆန္႔က်င္ ဆႏၵျပခဲ့ေသာ ဒီမိုကေရစီအေရးေတာ္ပံုႀကီး ေပၚေပါက္ခဲ့ေပသည္။

ဒီမိုကေရစီအေရးေတာ္ပံုႀကီးသည္ ေပၚေပါက္လာခဲ့ျခင္းသည္ မည္သည့္ပါတီ၊ မည္သည့္လူ တစု၊ တဖြဲ႔၏ ဦးေဆာင္မႈေၾကာင့္မဟုတ္၊ ဒီမိုကေရစီ ဆိတ္သုဥ္းခဲ့သည့္ လူေနမႈဘဝ အနိ႒ာရံုမ်ားကို အေၾကာင္းခံ၍လည္းေကာင္း၊ မခံမရပ္ႏိုင္ၾကေသာ ဒီမိုကေရစီလိုလားသူမ်ားက အမ်ိဳးသားေရးအတြက္ ႏိုးၾကားတက္ၾကြစြာ ပါဝင္ဆႏၵျပျခင္း မွလည္းေကာင္း ေပါက္ဖြားလာခဲ့သည္ကို အထင္အရွားေတြ႔ၾကရေပသည္။ ထုိကဲ့သို႕ျပည္သူလူထုတရပ္လံုး၏ ဆႏၵျပေတာင္းဆိုမႈမ်ားသည္ ျမန္မာတြင္သာမက ကမၻာတဝွမ္းလံုးတြင္ ကဗၺည္းတင္ေသာ အေရးေတာ္ပံုႀကီးျဖစ္ၿပီး ျမန္မာ့သမိုင္းတြင္ ထာဝစဥ္ေမာ္ကြန္းတင္ က်န္ရစ္မည့္ သမိုင္းမွတ္တိုင္ႀကီးတခုျဖစ္သကဲ့သို႕ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ သမိုင္း အခ်ိဳးအေကြ႔တခုလည္း ျဖစ္ေပသည္။

ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္အား ဖြဲ႕စည္းျခင္း

ဒီမိုကေရစီအေရးေတာ္ပံုႀကီးတြင္ ရဟန္းရွင္လူ ေက်ာင္းသားျပည္သူအေပါင္းသည္ ျပည္သူတို႔၏ လြတ္လပ္ခြင့္၊ လူ႔အခြင့္အေရးႏွင့္ ဒီမိုကေရစီေရးအတြက္ ေတာင္းဆိုဆႏၵျပခဲ့ရာ ဇူလိုင္လ (၂၃) ရက္ေန႔တြင္ မဆလပါတီဥကၠ႒ဦီးေနဝင္း ႏႈတ္ထြက္သြားရၿပီးေနာက္ ႏိုင္ငံေတာ္သမတရာထူးကိုယူခဲ့သူ ဦးစိန္လြင္က မဆလအစိုးရ အာဏာတည္ျမဲေရးအတြက္ ဆႏၵျပသူ ျပည္သူလူထုႀကီးအား ရက္စက္စြာ ပစ္ခတ္သတ္ျဖတ္သည့္နည္းကို အသံုးျပဳခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ျပည္သူ လူထုႀကီးမွာ အသက္ေသြးေခြ်းတို႔ အဆံုးအရႈံးခံ၍ တပါတီစနစ္ဖ်က္သိမ္းေပးရန္ႏွင့္္ ဒီမိုကေရစီကိုသာ ဆက္လက္ ေတာင္းဆိုေသာေၾကာင့္ ဦးစိန္လြင္ ရာထူးမွႏႈတ္ထြက္ရၿပီး၊ ေဒါက္တာေမာင္ေမာင္က သမတအျဖစ္ ဆက္လက္ တာဝန္ယူျပန္သည္။ ေဒါက္တာေမာင္ေမာင္ အစိုးရလက္ထက္တြင္ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီစနစ္ကို အေကာင္အထည္ ေဖာ္ေပးမည္။ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ားက်င္းပေပးမည္ဟု ေၾကညာခဲ့ၿပီး (၁၉၈၈)ခုႏွစ္ စက္တဘၤာလ(၁၁)ရက္ ေန႔တြင္ စတုထၱအႀကိမ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္အေရးေပၚအစည္းအေဝးက လြတ္လပ္၍တရားမွ်တေသာ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲကို ႀကီးမႉးက်င္းပႏိုင္ေရးအတြက္ဟုဆိုကာ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီ အေထြေထြ ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္အား ဖြဲ႔စည္းခဲ့ပါသည္။ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ကို ေအာက္ပါ ပုဂၢိဳလ္မ်ားႏွင့္ ဖြဲ႔စည္းခဲ့ပါသည္။
• ဦးဘေဌး ဥကၠ႒
• ဆရာခ်ယ္ အဖြဲ႔ဝင္
• ေစာၾကာဒိုး အဖြဲ႔ဝင္
• ဦးေက်ာ္ၫြန္႔ အဖြဲ႔ဝင္
• ဦးစန္းေမာင္ အဖြဲ႔ဝင္
• ဦးေအးေမာင္ (အတြင္းေရးမႉး)တို႔ ျဖစ္ပါသည္။

စစ္တပ္မွ အာဏာသိမ္းျခင္း

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ ၏ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲ
(၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္စာအုပ္

ထုိသို႕ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္အား ဖြဲ႔စည္းေပးၿပီးေနာက္ပိုင္းတြင္လည္း တပါတီီစနစ္ကို လံုးဝ အယံုအၾကည္မရွိ၊ အလိုမရိွေတာ့ေသာ ျပည္သူလူထုႀကီးမွာ မဆလ ပါတီဖ်က္သိမ္းေရးႏွင့္ ဒီမိုကေရစီေရး၊ ၾကားျဖတ္အစိုးရဖြဲ႔စည္းေရးကို ဆက္လက္ေတာင္းဆို ဆႏၵျပခဲ့ၾကေပသည္။ သို႔ႏွင့္ (၁၉၈၈)ခုႏွစ္ စက္တဘၤာလ(၁၈)ရက္ေန႔တြင္ ႏိုင္ငံ၏ ကာကြယ္ေရး တာဝန္ကို ထမ္းေဆာင္ေနေသာ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္မွေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ ညွာတာမႈကင္းမဲ့စြာျဖင့္ ျပည္သူကို ကာကြယ္ရန္ျဖစ္ေသာ လက္နက္မ်ားကိုပင္အသံုးျပဳကာ ဒီမိုကေရစီလႈပ္ရွားမႈႀကီးတြင္ပါဝင္ေသာ ရဟန္းရွင္လူ ေက်ာင္းသား ျပည္သူအား ရက္စက္စြာ ပစ္ခတ္သတ္ျဖတ္ေစခိုင္းခဲ့၏။ ထို႔ေနာက္ ႏိုင္္ငံေတာ္အာဏာကိုသိမ္းယူၿပီး ႏိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈတည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔(စစ္အစိုးရ)ကို နဝတအမိန္႔အမွတ္ (၁/၈၈)ျဖင့္ ဖြဲ႔စည္းခဲ့သည္။

စစ္တပ္္မွ အာဏာသိမ္းသည္ႏွင့္ ႏိုင္ငံတဝွမ္းလံုးတြင္ ဒီမိုကေရစီကို လုိလားေတာင့္တေနေသာ ျပည္သူလူထုႀကီးမွာ စစ္တပ္၏ ရက္စက္မႈေအာက္ အသက္ေသြးေျမက်ရျခင္း၊ ေပ်ာက္ဆံုးသြားရျခင္း၊ ဖမ္းဆီးေထာင္ခ်ျခင္း၊ ႏိုင္ငံ၏ျပင္ပသို႕ ထြက္ခြာသြားရျခင္း-စေသာ ဖိႏွိပ္မႈေပါင္းစံုကိုခံခဲ့ရေပသည္။ အာဏာသိမ္းသည့္ (၁၉၈၈)ခုႏွစ္ စက္တဘၤာလ(၁၈) ရက္ ေန႔တြင္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ေသာ နဝတ ေၾကညာခ်က္မွာ ေအာက္ပါအတိုင္းျဖစ္ပါသည္။

ႏိုင္ငံေတာ္ျငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈတည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႕
(ေၾကညာခ်က္အမွတ္ ၁/၈၈)
(၁၃၅ဝ)ျပည့္ႏွစ္ ေတာ္သလင္းလဆန္း (၈)ရက္
(၁၉၈၈)ခုႏွစ္ စက္တဘၤာလ (၁၈)ရက္

၁။ ႏိုင္ငံေတာ္တစ္ဝွမ္းလံုးတြင္ အဘက္ဘက္မွ ယိုယြင္းေနေသာအေျခအေနကို အခ်ိန္မွီ ထိန္းသိမ္း ႏိုင္ရန္အတြက္ ျပည္သူျပည္သား အားလံုးအက်ိဳးငွာ တပ္မေတာ္သည္ ေအာက္ပါ လက္ငင္း လုပ္ငန္း တာဝန္မ်ားကို ထမ္းေဆာင္ရန္ ယေန႔မွစ၍ ႏိုင္ငံေတာ္အာဏာ အရပ္ရပ္ကို လံုးဝတာဝန္ယူလိုက္သည္။
(က) တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး၊ နယ္ေျမေအးခ်မ္းသာယာေရး၊
(ခ) လမ္းပမ္းဆက္သြယ္မႈလံုòခံေခ်ာေမြ႔ေစေရး၊
(ဂ) ျပည္သူမ်ား စာဝတ္ေနေရးေခ်ာင္လည္ေစရန္ ဤအဖြဲ႕မွ အစြမ္းကုန္ ၾကိဳိးပမ္း ေဆာင္ ရြက္ေပးရန္ႏွင့္ ပုဂၢလိက၊ သမဝါယမတုိ႔ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ေအာင္လည္း တက္ႏိုင္သမွ် ကူညီေဆာင္ရြက္ေပးႏိုင္ေရး။
(ဃ) အထက္ပါ လုပ္ငန္းရပ္မ်ား ျပည့္စံုၿပီးလွ်င္ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီ အေထြေထြ ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပေရး၊

၂။ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲ ေအာင္ျမင္စြာက်င္းပႏိုင္ေရးအတြက္ လုပ္ငန္းအေကာင္အထည္ ေဖာ္ႏိုင္ရန္ လက္ရွိပါတီစံုဒီမိုကေရစီအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ကို ဆက္လက္ထားရွိမည္။

၃။ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပသည့္အခ်ိန္တြင္ အဆင္သင့္ျဖစ္ေနရန္အတြက္ စစ္မွန္ေသာ ဒီမိုကေရစီကို လက္ခံက်င့္သံုးမည့္ ပါတီအဖြဲ႕အစည္းမ်ားသည္ ယခုအခါမွစ၍ ျပင္ဆင္ဖြဲ႕စည္းလို္က္ပါသည္။

၄။ အထက္ပါ လုပ္ငန္းရပ္မ်ားေအာင္ျမင္ေစရန္အတြက္ လက္ရွိလႈပ္ရွားေနၾကေသာ အဖြဲ႕အစည္းမ်ား၊ ပုဂၢိဳလ္မ်ားႏွင့္ ရဟန္းရွင္လူ၊ ျပည္သူတစ္ရပ္လံုးက ဝိုင္းဝန္းကူညီၾကရန္ တိုက္တြန္းပါသည္။

အထက္ေဖာ္ျပပါေၾကညာခ်က္အရ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္သည္ ႏိုင္ငံေတာ္ အာဏာသိမ္းယူၿပီးေနာက္ မဆလ အစိုးရ လက္ထက္က ဖြဲ႕စည္းခဲ့ေသာ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္မ်ားဆက္လက္ တာဝန္ေပးအပ္ခဲ့ၿပီး စစ္မွန္ေသာဒီမိုကေရစီကို လက္ခံက်င့္သံုးမည့္ ႏိုင္ငံေရးပါတီအဖြဲ႕အစည္းမ်ားကို ျပင္ဆင္ဖြဲ႕ စည္းေစခဲ့ပါသည္။

ႏိုင္ငံေတာ္ျငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈတည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႕ဥကၠဌ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေစာေမာင္၏ တိုင္းျပည္သို႕တင္ျပခ်က္မ်ား

ထိုကာလအတြင္း (၁၉၈၈)ခုႏွစ္ စက္တဘၤာလ (၂၃)ရက္ေန႔တြင္ ႏိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈ တည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔ဥကၠ႒ႏွင့္ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေစာေမာင္က ႏိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္ဝပ္္ပိ ျပားမႈတည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔(စစ္အစိုးရ)၏ “တင္ျပေမတၱာရပ္ခံခ်က္”ကို တိုင္းျပည္သုိ႔ ေၾကညာခဲ့ေလသည္။ ထုိေမတၱာရပ္ခံခ်က္တြင္-

“ၾက်ေနာ္တို႔အေနနဲ႔အစိုးရကိုဖြဲ႔စည္းျခင္းဟာ ႏိုင္ငံတႏို္င္ငံမွာ ရွိသင့္ရွိထိုက္တဲ့အဂၤါတရပ္ နဲ႔ျပည့္စံုေစဖို႔၊ ႏိုင္ငံတကာ ဆက္ဆံေရးနဲ႔ တာဝန္ေတြကို ခြဲေဝထမ္းေဆာင္ႏိုင္ဖုိ႔ အတြက္သာျဖစ္ၿပီး ပုဂၢိဳလ္အနည္းငယ္မွ်နဲ႔သာ တာဝန္ေတြ မ်ားျပားစြာေပးအပ္ထားျခင္းကႏိုင္ငံေတာ္ အာဏာကို ၾကာရွည္ေလးျမင့္စြာ ရယူလိုေသာဆႏၵ လံုးဝမရွိေၾကာင္းကို ထင္ရွားေစပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ႏွင့္တကြ လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္မ်ား၊ တပ္မေတာ္သားအားလံုးက ႏိုင္ငံေတာ္ အာဏာကို ၾကာရွည္စြာရယူလိုေသာ ဆႏၵမရွိေၾကာင္း၊ ရဟန္းရွင္လူ ျပည္သူအေပါင္းကို ရိုေသေလးစားတည္ၾကည္စြာကတိျပဳပါတယ္” ဟူ၍ ၄င္းႏွင့္အတူ ၄င္း၏လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္ တပ္မေတာ္သားမ်ား ႏိုင္ငံေတာ္အာဏာကို ၾကာရွည္စြာ ရယူထားလုိစိတ္ မရွိေၾကာင္းကို ရဟန္းရွင္လူ ျပည္သူအေပါင္းအား ကတိေပးခဲ့ေပသည္။

ထုိေမတၱာရပ္ခံခ်က္မွာပင္-
“-တပ္မေတာ္သားမ်ားန႔ဲ ဖြဲ႔စည္းထားတဲ့ က်ေနာ္တို႔ အဖြဲ႔အစည္းအေနနဲ႔လည္း ႏိုင္ငံ့ေက်းဇူးသစၥာကို ခံယူထားတဲ့ အဖြဲ႔အစည္းျဖစ္လုိ႔ ႏုိင္ငံေတာ္နဲ႔ႏိုင္ငံသားမ်ားအေပၚ ဝန္ခံထားရွိၿပီးျဖစ္တဲ့ ကတိသစၥာကို မည္သို႔ေသာ အေၾကာင္း ေၾကာင့္မွ် ပယ္ဖ်က္ေဖာက္ဖ်က္မွာ မဟုတ္ေၾကာင္း ယံုၾကည္ထားရွိၾကေစလိုတယ္-”ဟူ၍ တပ္မေတာ္သားမ်ား၏ ကတိသစၥာ တည္ၾကည္မႈကို ယံုၾကည္ေစရန္ ထပ္ေလာင္း၍ ေျပာဆိုခဲ့ေပသည္။

ထုိ႔ျပင္-
“- က်ေနာ္တို႔ တာဝန္ယူရမယ့္ ကာလဟာ အလြန္ တိုေတာင္းတဲ့အတြက္ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရး၊ အျခားလူမႈေရးဆိုင္ရာ လုပ္ငန္းမ်ားကို ထိုက္သင့္သေလာက္သာ ထိန္းသိမ္း ေဆာင္ရြက္သြားႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။ ေရရွည္ကို ျပဳျပင္ေဆာင္ရြက္မယ့္ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရး၊ လူမႈေရးဆိုင္ရာလုပ္ငန္းမ်ားကိုေတာ့ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီအေထြေထြ ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္ပၿပီးေနာက္ တက္ေရာက္လာမယ့္ အစိုးရအဖြဲ႔အစည္းကေဆာင္ရြက္ေပးဖို႔ျဖစ္ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ တပ္မေတာ္အေနနဲ႔ကေတာ့ ျပည္သူ ျပည္္သားမ်ားက မိမိတို႔ ဒီမိုကေရစီ ရပိုင္ခြင့္အရ လြတ္လပ္မွ်တစြာ ေရြးခ်ယ္တင္ေျမွာက္ဖြဲ႕စည္းလိုက္တဲ့ အစုိးရအဖြဲ႔ အစည္းကို ႏိုင္ငံေတာ္အာဏာလႊဲေျပာင္းေပးၿပီးတာနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ရဲ့ မူလတာဝန္ျဖစ္တဲ့ ႏို္င္ငံေတာ္ ကာကြယ္ေရးနဲ႔ လံုျခံဳေရး၊ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးတာဝန္ေတြကိုသာ ဆက္လက္ေဆာင္ရြက္သြားျဖစ္ေၾကာင္း ထပ္မံကတိေပးလိုပါတယ္။” ဟူ၍ ၄င္းတို႔တာဝန္ယူမည့္အခ်ိန္မွာ အလြန္ တိုေတာင္းမည္၊ ေရြးေကာက္ပြဲၿပီးလွ်င္ ျပည္သူလူထုမွ ေရြးခ်ယ္ တင္ေျမွာက္ ေပးလိုက္ေသာအဖြဲ႔အစည္းအား ႏိုင္ငံေတာ္အာဏာ လႊဲေျပာင္းေပကာ စစ္တန္းလ်ားျပန္မည္ဟု ျပည္သူလူထု တရပ္လံုးအား ထပ္မံ ကတိေပးပါသည္။ ထိုကဲ့သို႕တိုင္းျပည္ကို အုပ္ခ်ဳပ္ေနေသာ အစိုးရမွ ကတိမ်ား ထပ္တလဲလဲ ေပးၿပီး ေနာက္ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ား မွတ္ပံုတင္ျခင္းဥပေဒအား ထုတ္ျပန္ခဲ့ေလသည္။

ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားမွတ္ပံုတင္ျခင္းဥပေဒအား ထုတ္ျပန္ျခင္း၊ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ား စည္းရံုးလႈပ္ရွားစဥ္ကာလအေျခအေန။

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ ၏ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲ
(၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္စာအုပ္

ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားမွတ္ပံုတင္ျခင္းဥပေဒအား ထုတ္ျပန္ျခင္း

(၂၇၊ ၉၊ ၈၈)ရက္ေန႔တြင္ ႏိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈ တည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႕ဥပေဒအမွတ္ (၄/၈၈)ျဖင့္ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီ အေထြေထြ ေရြးေကာက္ပြဲကို ေအာင္ျမင္စြာက်င္းပႏုိင္ရန္ဟုဆိုကာ ႏိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈတည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔သည္ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ား မွတ္ပံုတင္ျခင္းဥပေဒကို ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါသည္။ ထုိဥပေဒ၏ အခန္း(၁)တြင္ ေအာက္ပါအတိုင္း ပါရွိပါသည္။

အမည္ႏွင့္ အဓိပၸါယ္ေဖၚျပခ်က္
၁) ဤဥပေဒကို ႏိ္ုင္ငံေရးပါတီမ်ားမွတ္ပံုတင္ျခင္း ဥပေဒဟုေခၚတြင္ေစရမည္။
၂) ဤဥပေဒတြင္ ပါရိွေသာစကားရပ္မ်ားသည္ ေဖၚျပပါအတိုင္း အဓိပၸါယ္သက္ေရာက္ေစရမည္။
(က) ႏိုင္ငံေရးပါတီဆုိသည္မွာ စစ္မွန္ေသာဒီမိုကေရစီကို က်င့္သံုးေသာ အဖြဲ႔အစည္းကို ဆိုလိုသည္။
(ခ) ေရြးေကာက္ပြဲဆိုသည္မွာ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲကို ဆိုလိုသည္။
(ဂ) ေကာ္မရွင္ဆိုသည္မွာ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပေရးေကာ္မရွင္ကို ဆိုလိုသည္- ဟု ျပ႒ာန္းထားပါသည္။

ထုိဥပေဒပါ အခ်က္မ်ားအရလည္းေကာင္း ေၾကညာခ်က္(၁/၈၈)ပါ အခ်က္မ်ားအရလည္းေကာင္း ႏိုင္ငံေတာ္ ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈတည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔သည္ တိုင္းျပည္အားစစ္မွန္ေသာဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံ စနစ္မ်ိဳးျဖင့္သာ တည္ေဆာက္မည္ဟု ျပ႒ာန္းထားလိုက္ျခင္းျဖစ္သည္။ (ဤဥပေဒသည္ ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပေပးမည့္စစ္အစိုးရမွ ထုတ္ျပန္ခဲ့ေသာ ဥပေဒျဖစ္၍ ဥပေဒပါအခ်က္မ်ားအား ဥပေဒထုတ္ေသာသူမွ တိတိက်က် လိုက္နာေဆာက္ရြက္ရန္ လိုေပသည္။ မိမိတို႔ထုတ္ျပန္ေသာ ဥပေဒအား မိမိတို႔ ကိုယ္တုိင္ ခ်ိဳးေဖာက္ျခင္း မျဖစ္သင့္ေခ်။)

စစ္မွန္ေသာ ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံ၊ စစ္မွန္ေသာဒီမိုကေရစီစနစ္ဆိုသည္မွာ လြတ္လပ္၍ တရားမွ်တေသာ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ားမွ ျပည္သူလူထု၏ ဆႏၵႏွင့္အညီ ျပည္သူ႔ကို္ယ္စားလွယ္မ်ားကို ေရြးခ်ယ္ တင္ေျမွာက္ၿပီး ႏိုင္ငံေတာ္အာဏာသည္ ျပည္သူမ်ားထံမွ ဆင္းသက္ေသာစနစ္မ်ိဳးပင္ျဖစ္သည္။ ျပည္သူ လူထု၏ဆႏၵႏွင့္ မကိုက္ညီေသာ၊ ျပည္သူလူထုမွ ေရြးခ်ယ္တင္ေျမွာက္ျခင္းမရွိေသာ အဖြဲ႔အစည္း တခုခုမွ ဦးေဆာင္ေသာ ႏိုင္ငံေရးစနစ္မ်ိဳးမဟုတ္ေခ်။

ဤကဲ့သို႕ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားမွတ္ပံုတင္ျခင္းဥပေဒ ေပၚထြက္လာၿပီးေနာက္ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ား တည္ေထာင္၍ ပါတီစံု ဒီမိုကေရစီ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပေရးေကာ္မရွင္တြင္ မွတ္ပံုတင္ၿပီး စည္းရံုးေရးႏွင့္ ဖြဲ႔စည္းေရး လုပ္ငန္းမ်ားကို လုပ္ေဆာင္ခဲ့ၾကပါသည္။ အမ်ိဳးသာဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္သည္လည္း ျပည္သူတို႔၏ ဒီမိုကေရစီ တိုက္ပြဲရလဒ္အျဖစ္ ေပၚထြန္းလာေသာ ႏိုင္ငံေရးအဖြဲ႔အစည္းတရပ္ ျဖစ္သည့္အားေလ်ာ္စြာ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ျပည္သူတို႔၏ လြတ္လပ္ခြင့္၊ အေျခခံလူ႔အခြင့္အေရးႏွင့္ ဒီမိုကေရစီအခြင့္အေရးတို႔ကို ေပးစြမ္းႏိုင္မည့္ စစ္မွန္ေသာ ဒီမိုကေရစီ ႏိုင္ငံေတာ္ကို ျပည္သူမ်ားႏွင့္အတူ တည္ေထာင္သြားရန္အတြက္ (၂၇၊ ၉၊ ၈၈)ရက္ေန႔မွာပင္ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္၌ တရားဝင္မွတ္ပံုတင္၍၊ ဖြဲ႔စည္းေရးႏွင့္ စည္းရံုးေရးလုပ္ငန္းမ်ားကို ႏိုင္ငံတဝွမ္းလံုးတြင္ စတင္ေဆာင္ရြက္ခဲ့ပါသည္။

ေကာ္မရွင္တြင္ မွတ္ပံုတင္၍ ဖြဲ႔စည္းတည္ေထာင္သည့္ ႏိုင္ငံေရးပါတီစုစုေပါင္း (၂၃၅)ပါတီရွိ ခဲ့ေပသည္။ ပါတီမ်ား ဤမွ်မ်ားျပားစြာထြက္ေပၚလာျခင္းမွာ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ တပါတီစနစ္ေအာက္တြင္ လူတို႔၏ ေမြးရာပါ အေျခခံ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ ဒီမိုကေရစီအခြင့္အေရးမ်ား၊ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးႏြယ္စု မ်ား၏အခြင့္အေရးမ်ား ဆံုးရႈံးခဲ့ရၿပီးေနာက္ လြတ္လပ္စြာ အသင္းအဖြဲ႕ဖြဲ႔စည္းပိုင္ခြင့္၊ စည္းရံုးေဟာေျပာ ပိုင္ခြင့္၊ မိမိတို႔၏အယူအဆဝါဒမ်ားကို ထုတ္ေဖၚ ေျပာဆိုပိုင္ခြင့္မ်ား ရရွိသည္ႏွင့္တျပိဳင္နက္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ဖိႏွိပ္ကန္႔သတ္ျခင္းခံခဲ့ရေသာ ခံစားခ်က္မ်ား ပြင့္အံလာျခင္းပင္ ျဖစ္ပါသည္။ ထုိ႔ျပင္ စစ္မွန္ေသာ ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံေတာ္သစ္ ေပၚထြန္းလာမွသာ လူတို႔၏ ေမြးရာပါ အေျခခံ အခြင့္အေရးမ်ားကို ခံစားရမည္ျဖစ္ရာ ႏိုင္ငံတဝွမ္းလံုးရွိ လူထုလူတန္းစားအလႊာအသီးသီးမွ ျပည္သူမ်ားသည္လည္းေကာင္း၊ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးမ်ားသည္လည္းေကာင္း၊ ေက်ာင္းသားမ်ားသည္လည္းေကာင္း၊ ဒီမိုကေရစီႏွင့္ အေျခခံလူ႔အခြင့္အေရးမ်ားအတြက္ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုတင္ျပရန္ ႏိုင္ငံေရးစင္ျမင့္ျဖစ္ေသာ ႏို္င္ငံေရးပါတီ အဖြဲ႔အစည္း အသီးသီးကို တည္ေထာင္ဖြဲ႔စည္းခဲ့ၾကျခင္းျဖစ္ေပသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ႏိုင္ငံအတြင္း၌ ဒီမိုကေရစီေရး လူထုအံုၾကြမႈ အေရးေတာ္ပံုတြင္ပါဝင္ခဲ့ေသာျပည္သူမ်ားအားကိုယ္စားျပဳသည့္ပါတီမ်ား၊ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစုပါတီမ်ား၊ ေက်ာင္းသားမ်ားအား ကိုယ္္စားျပဳသည့္ပါတီမ်ား၊ အျခားလူထုလူတန္းစား အလႊာအသီးသီး တည္ေထာင္ဖြဲ႔စည္းထားသည့္ ပါတီမ်ား-စသည္ျဖင့္ ပါတီအဖြဲ႔အစည္းေပါင္း(၂၃၅) ပါတီ ေပၚေပါက္လာခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ဤကဲ့သို႕ပါတီအဖြဲ႔အစည္း အမ်ားအျပား ေပၚေပါက္လာရျခင္းသည္ တိုင္းျပည္တြင္ ျပည္သူလူထုက ဒီမိုကေရစီအခြင့္အေရးႏွင့္ အေျခခံ လူ႔အခြင့္အေရးမ်ား မည္မွ် လိုခ်င္ေၾကာင္းကိုလည္း ထင္ဟပ္ပါသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံကဲ့သုိ႔ပင္ စစ္အာဏာရွင္ လက္ေအာက္မွ လြတ္ေျမာက္ခါစ ဂ်ပန္ႏွင့္ စပိန္ႏိုင္ငံမ်ားတြင္လည္း အလားတူ ႏိုင္ငံေရးပါတီ ေျမာက္မ်ားစြာ ထြက္ေပၚခဲ့ပါသည္။

ထို႔အျပင္ နဝတကလည္း ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ား မ်ားသည္ထက္ပို၍ မ်ားျပားစြာ ေပၚထြက္လာေစရန္အတြက္ ပါတီမ်ားကို တယ္လီဖုန္းေပးျခင္း၊ ဓါတ္ဆီျဖည့္ေပးျခင္းျပဳလုပ္ခဲ့ပါသည္။ မိမိတို႔လိုလားေသာ ပါတီအင္အားစုမ်ားေမြးရန္ႏွင့္ ဒီမိုကေရစီမဲမ်ား ျပန္႔သြားေစရန္ ရည္ရြယ္ျခင္းျဖစ္ပါသည္။ နဝတ သည္ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ား ဖြဲ႔စည္းတည္ေထာင္ခြင့္၊ စည္းရံုးခြင့္မ်ားျပဳသည္ဆိုေသာ္လည္း လြတ္လပ္စြာဖြဲ႕စည္းခြင့္၊ စည္းရံုးခြင့္၊ ေဟာေျပာခြင့္၊ ပံုႏွိပ္ထုတ္ေဝခြင့္၊ အစည္း အေဝးလုပ္ခြင့္၊ စီတန္းလွည့္လည္ခြင့္မ်ား မရွိခဲ့ေခ်။ အမိန္႔အမွတ္(၂/၈၈)၊ ေၾကညာခ်က္အမွတ္(၈/၈၈)မ်ားျဖင့္ ကန္႔သတ္တားဆီး၍ လည္းေကာင္း၊ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ား၏ လုပ္ပိုင္ခြင့္မ်ားကို အကန္႔အသတ္အတားအဆီးမ်ားျပဳလုပ္ကာ ဥပေဒ အား လိုလွ်င္လိုသလို၊ မလိုလွ်င္မလိုသလို သံုးစြဲသည္ကို ေတြ႔လာရပါသည္။

ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ား စည္းရံုးလႈပ္ရွားစဥ္ကာလအေျခအေန

ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ား တည္ေထာင္ဖြဲ႔စည္းၿပီးေနာက္ ႏို္င္ငံေရးပါတီမ်ားသည္ ေဒသအလိုက္၊ လူ မ်ိဳးစုအလိုက္ စည္းရံုးေရးႏွင့္ ဖြဲ႔စည္းေရးလုပ္ငန္းမ်ား လုပ္ေဆာင္ခဲ့ၾကရာတြင္ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္သည္လည္း တိုင္းႏွင့္ျပည္နယ္တာဝန္ခံမ်ား ခန္႔အပ္တာဝန္ေပး၍ ႏိုင္ငံတဝွမ္းလံုး၌ ျပည္နယ္ႏွင့္တိုင္း စည္းရံုးေရးအဖြဲ႔မ်ား ဖြဲ႔စည္းျခင္း၊ ျမိဳ႕နယ္စည္းရံုးေရးအဖြဲ႔မ်ား ဖြဲ႔စည္းျခင္း၊ ၄င္းမွတဆင့္ ေက်းရြာအုပ္စုမ်ားတြင္ ရပ္/ေက်းစည္းရံုးေရးအဖြဲ႔မ်ားဖြဲ႔စည္းျခင္း၊ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ရံုး ခန္းဖြင့္လွစ္ျခင္း၊ ဆိုင္းဘုတ္တင္ျခင္း၊ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္အလံလႊင့္ထူျခင္း၊ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္အဖြဲ႔ဝင္မ်ားအား လက္ခံျခင္း-စသည့္ ဖြဲ႔စည္းေရးႏွင့္ စည္းရံုးေရး လုပ္ငန္းမ်ားကိုလုပ္ေဆာင္ပါသည္။

အဖြဲ႔ခ်ဳပ္အေနျဖင့္ ျပည္သူလူထုအား စည္းရံုးရာတြင္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ ဖြဲ႔စည္းပံု အေျခခံစည္းမ်ဥ္းေအာက္တြင္လည္းေကာင္း၊ စည္းရံုးေရး လမ္းညႊန္မႈေအာက္တြင္လည္းေကာင္း ေဟာေျပာစည္းရံုးခဲ့သည္။ ဒီမိုကေရစီကို လိုလား ေတာင့္တေနေသာ ျပည္သူလူထုႀကီးမွာ ဥကၠ႒ဦးတင္ဦး၏ တည္္ၾကည္ ေျဖာင့္မတ္ေသာ ေခါင္းေဆာင္မႈႏွင့္ အေထြေထြအတြင္းေရးမႉး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ စူးရွထက္ျမတ္ေသာ ေခါင္းေဆာင္မႈကို ေပါင္းစပ္ထားသည့္ အရည္အေသြးျပည့္ဝေသာေခါင္းေဆာင္မႈကို ယံုၾကည္ အားကိုး၍လည္းေကာင္း၊ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ မူဝါဒကိုလိုလားႏွစ္သက္ ေထာက္ခံ၍လည္းေကာင္း၊ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္သည္ တိုေတာင္းေသာ အခ်ိန္ကာလအတြင္းမွာပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ အင္အားအေတာင့္တင္းဆံုး ႏိုင္ငံေရးပါတီႀကီးျဖစ္လာၿပီး၊ ေက်ာင္းသား ျပည္သူ၊ ရဟန္းရွင္လူတို႔၏ ေထာက္ခံအားေပးမႈျဖင့္ ေမတၱာေစတနာကို ရရွိသကဲ့သို႕အဖြဲ႔ဝင္အင္အားမ်ားလည္း သန္းႏွင့္ခ်ီ၍ စည္းရံုးရရွိခဲ့သည္။ အထူးသျဖင့္ အမ်ိဳးသားေခါင္းေဆာင္ႀကီး၊ တပ္္မေတာ္ဖခင္ႀကီး၊ လြတ္လပ္ေရး ဗိသုကာႀကီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း ၏သမီး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား ယံုၾကည္ေလးစားခ်စ္ခင္သည့္အေလ်ာက္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္သည္ ေက်ာင္းသား ျပည္သူ၊ ရဟန္းရွင္လူတို႔၏ ေထာက္ခံမႈကို အတိုင္းထက္ အလြန္ရရွိခဲ့ျခင္းလည္းျဖစ္ေပသည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ တိုင္းႏွင့္ျပည္နယ္မ်ားသို႕ စည္းရံုးေရးခရီးစဥ္၊ ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒအား ျပဌာန္းျခင္း၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေစာေမာင္၏ေျပာၾကားခ်က္မ်ား။

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ ၏ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲ
(၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္စာအုပ္

အဖြဲ႕ခ်ဳပ္အေထြေထြအတြင္းေရမႉး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ တိုင္းႏွင့္ျပည္နယ္မ်ားသို႕ စည္းရံုးေရးခရီးစဥ္

အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ အေထြေထြအတြင္းေရးမႉး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ တိုင္းႏွင့္ျပည္နယ္မ်ားသို႕စည္းရံုးေရးခရီးထြက္ရာတြင္ ျပည္သူ လူထုႀကီး၏ေထာက္ခံမႈကို လြန္စြာမွပင္ရရွိခဲ့ေပသည္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ မိမိ၏ စည္းရံုးေရး ခရီးစဥ္တြင္ရွိေသာ တိုင္း၊ ခရိုင္၊ ျမိဳ႕နယ္မ်ားသို႕မေရာက္မွီကပင္ ထုိေဒသမ်ားရွိ ျပည္သူလူထုႀကီးက ၾကိဳဆိုရန္၊ ႏႈတ္ဆက္ရန္၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ မိန္႔ခြန္းကို လာေရာက္နားေထာင္ရန္ အားၾကိဳးမာန္တက္ရွိေနၾကပါသည္။ ထုိ႔နည္းတူစြာ အာဏာပိုင္မ်ားကလည္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ သြားေရာက္မည့္ ခရီးလမ္းတေလွ်ာက္တြင္ အေႏွာက္အယွက္အဟန္႔ အတားမ်ားကို နည္းမ်ိဳးစံုျဖင့္ လုပ္ေဆာင္ၾကပါေတာ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္- ‘ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ စည္းရံုးေရးခရီးစဥ္သည္ ျပည္သူလူထု၏ဆႏၵႏွင့္ အာဏာပိုင္တို႔၏ မတရားဖိႏွိပ္မႈတို႔ အားျပိဳင္ေနသကဲ့သို႕ျဖစ္ေနသည္’ကို ေတြ႔ရပါသည္။

အာဏာပိုင္မ်ားဘက္က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ေရာက္ရွိလာပါက မၾကိဳရ၊ ပန္းမကမ္းရ၊ ႏႈတ္မဆက္ရ၊ လမ္းေပၚမထြက္ရ၊ အိမ္ထဲမွမထြက္ရ၊ ေခါင္းျပဴမၾကည့္ရဟု အမိန္႔မ်ားထုတ္၍ ၿခိမ္းေျခာက္ျခင္းျဖင့္လည္းေကာင္း၊ နဝတ၏အမိန္႔အမွတ္ (၂/၈၈)၊ ေၾကညာခ်က္အမွတ္(၈/၈၈)တို႔ကို ျမိဳ႕ အႏွံ႔၊ ရြာအႏွံ႔၊ ေန႔ညမျပတ္၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေရာက္ရွိခ်ိန္မွစ၍ ျပန္လည္ မထြက္ခါမွီအခ်ိန္အထိ ေၾကညာ၍လည္းေကာင္း ျပည္သူလူထုအား မတရား ၿခိမ္းေျခာက္ဟန္႔တားခဲ့ေပသည္။ ထို႔ျပင္ စက္ေသနတ္ႀကီးမ်ား အေျမွာက္ႀကီးမ်ားအား ကားေပၚတင္၍ ျမိဳ႕အတြင္း လွည့္လည္ၿခိမ္းေျခာက္ျခင္း၊ တပ္မေတာ္္သား ရဲေဘာ္မ်ားအား လည္ပင္းတြင္ အနီေရာင္လည္စည္းမ်ား စည္းေစ၍ စစ္လက္နက္ ပစၥည္း၊ အသံုးအေဆာင္ပစၥည္းအျပည့္အစံုျဖင့့္ ျပည္သူမ်ား၏ ေရွ႕ေမွာက္တြင္ တုိက္ပြဲဝင္ေတာ့မည့္အလား ျပင္ဆင္ထားပါသည္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လာရာလမ္းတေလွ်ာက္တြင္လည္း တံတားျဖတ္ေက်ာ္ရမည္ဆိုလွ်င္၊ မလာမီကပင္ တံတားအား ဖ်က္ထား၏။ လမ္းေလွ်ာက္၍သြားရမည္ဆိုပါလွ်င္ လမ္းေပၚတြင္ အတားအဆီးမ်ားခ်ထား၍ လမ္းပိတ္ထား၏။ ၾကိဳဆို ဧည့္ခံသူမ်ားအတြက္ အသံုးျပဳရန္ ကားမ်ားကိုငွားရန္ သက္ဆိုင္ရာ ေဒသအာဏာပိုင္မ်ားက ကားပိုင္ရွင္မ်ားအား တားဆီးထားျပန္၏။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ တည္းခိုမည့္အိမ္အား မီးျဖတ္ျခင္း၊ ေရျဖတ္ျခင္း၊ အိမ္ေရွ႕လမ္းမအား သံဆူး ၾကိဳးမ်ားခ်ထားျခင္းစသည္ျဖင့္ နည္မ်ိဳးစံုျဖင့္ လုပ္ေဆာင္ၾကသည္။ ထို႔ျပင္ တခ်ိဳ႕ေသာ တိုင္းမ်ားတြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ မလာမီရက္ပိုင္းေလးအတြင္း ျမိဳ႕နယ္အတြင္းရွိအသံခ်ဲ႔စက္မ်ားကိုသက္ဆိုင္ရာ အာဏာပိုင္ အဖြဲ႔အစည္းမ်ား၏ ရံုးမ်ားတြင္ လာေရာက္အပ္ႏွံထားရန္ အမိန္႔ထုတ္၍ သိမ္းဆည္း ထားသည့္အျပင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ စကားေျပာမည့္ ေနရာအနီးတြင္း အသံခ်ဲ႔စက္မ်ားကို တပ္ဆင္ထား၍ ေဟာေျပာပါက အေႏွာက္အယွက္ျဖစ္ေစရန္ စီစဥ္ထား၏။

ျပည္သူမ်ားမွ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား လာေရာက္ေတြ႔ဆံုရန္ ေလွျဖင့္လာရမည္ဆိုပါက ထုိအရပ္ေဒသရွိ ေလွမ်ားကို ဖမ္းဆီးထားျပန္၏။ သို႔ေသာ္လည္း ေလွမရွိေသာအရပ္မွ ျပည္သူမ်ားက ညအခ်ိန္ကပင္ ရသည့္အရာမွန္သမွ်ကို အသံုးျပဳ၍ ျမစ္ကိုျဖတ္၍လည္းေကာင္း၊ အခ်ိဳ႕မွာ ေရကူး၍ လည္းေကာင္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား ေတြ႔ဆံုရန္အတြက္ ၾကိဳတင္ေရာက္ရွိေနၾကေပသည္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေရာက္လာမည့္ေဒသႏွင့္ေဝးကြာေသာ ေဒသမွ ျပည္သူမ်ားသည္ ရရာယာဥ္ကို စီး၍လည္းေကာင္း၊ ေျခလွ်င္ခရီးကိုအေျပးႏွင္၍လည္းေကာင္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ရွိရာအရပ္သို႕ အခက္အခဲ အတားအဆီးအမ်ိဳးမ်ိဳးၾကားမွ ေရာက္ရွိေနၾကေပသည္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေရာက္ရွိ လာေသာအခါတြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား ခ်စ္ခင္ေသာ၊ ေထာက္ခံေသာ ျပည္သူလူထုႀကီးမွာ အာဏာပိုင္တို႔၏ တားဆီးၿခိမ္းေျခာက္မႈမ်ားကို ေက်ာ္ျဖတ္ကာ မိမိတို႔ေနအိမ္မ်ားမွ လည္းေကာင္း၊ မိမိတို႔၏ ေစာင့္ဆိုင္းေနသည့္ ေနရာမ်ာမွလည္းေကာင္း ထြက္လာၾကၿပီး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား ဝမ္းပန္းတသာ လႈိက္လွဲစြာျဖင့္ လာေရာက္ ေတြ႔ဆံုၾကပါသည္။ လက္နက္ကိုင္၍ ၿခိမ္းေျခာက္ေနေသာ၊ အသံခ်ဲ႔စက္ျဖင့္ ဥပေဒ၊ အမိန္႔မ်ားကို ေၾကညာ၍ ၿခိမ္းေျခာက္ေနေသာအာဏာပိုင္တို႔၏ လုပ္ရပ္သည္ ျပည္သူ႔ဆႏၵအား ေက်ာ္လြန္၍ မရသည္ကို လက္ေတြ႔က်က် ျမင္ေတြ႔ရေပေတာ့သည္။ စင္စစ္အားျဖင့္ ျပည္သူ႔ဆႏၵႏွင့္ အာဏာပိုင္တို႔၏မတရားမႈ ျပိဳင္ပြဲတြင္ ျပည္သူတို႔က ေအာင္ပြဲခံျခင္းပင္ ျဖစ္ပါေတာ့သည္။ မည္သို႔ပင္ တားဆီးပိတ္ပင္သည္ျဖစ္ေစ ျပည္သူလူထု၏ ဆႏၵအား ဆန္႔က်င္၍ မရႏိုင္ပါ။ ျပည္သူခ်စ္ေသာ ျပည္သူ႔ေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္မွာ ျပည္သူတို႔၏ အလယ္တြင္သာတည္း။

အေထြေထြအတြင္းေရးမႉး၏ စည္းရံုးေရးခရီးသည္ ျပည္သူလူထုေထာက္ခံမႈ၊ လူမ်ိဳးစုမ်ား၏ ေထာက္ခံမႈ၊ ရင္းႏွီးမႈ၊ ယံုၾကည္မႈတို႔ကို အျပည့္အဝရရွိသည့္အျပင္ ျပည္သူလူထုႏွင့္အတူ တိုင္းရင္း သားလူမ်ိဳးမ်ား၏ခံစားေတြ႔ၾကံဳေနရေသာ ဒုကၡမ်ားကို သိရွိနားလည္ ေစႏိုင္ခဲ့သည္။ သမိုင္းဝင္စည္းရံုးေရး ခရီးတခုျဖစ္သကဲ့သို႕ေအာင္ျမင္မႈမ်ားစြာရရွိခဲ့ၿပီး အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ေပၚတြင္လည္း ေထာက္ခံမႈမ်ားစြာရရွိခဲ့ေပ သည္။ စစ္အစိုးရသည္လည္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား ျပည္သူလူထုေထာက္ခံျခင္းကို ထင္ရွားစြာ ေတြ႔ျမင္ရေလသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ စည္းရံုးေရး ခရီးစဥ္ေနာက္ပိုင္းတြင္ ပိုမို ျပင္းထန္စြာ ဖိႏွိပ္လာပါေတာ့သည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ စည္းရံုးေရးခရီးစဥ္တေလွ်ာက္ရွိ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ စည္းရံုးေရးမႉးမ်ား၊ အဖြဲ႔ဝင္မ်ားအား မတရားပုဒ္မမ်ားတပ္ဆင္ကာ ဖမ္းဆီးေထာင္ခ်ပါေတာ့၏။ ထို႔ျပင္ အာဏာကို အလြန္အကြ်ံသံုးစြဲ၍ ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ားကို ပို၍ပို၍ ဖိႏွိပ္လာ၏။ စည္းရံုးလႈပ္ရွားမႈမ်ား အားရပ္တန္႔သြားေစရန္ အကန္႔အသတ္ အတားအဆီးမ်ားကို လုပ္ေဆာင္လာေတာ့၏။ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ အဖြဲ႔ဝင္မ်ားမွာလည္း အဖမ္းဆီးခံ၊ ေထာင္က်ခံ၊ ညွဥ္းပမ္းႏွိပ္စက္ခံ၍ ဒီမိုကေရစီေရးအတြက္ ဇြဲ၊ သတၱိ၊ လံု႔လ၊ ဝီရိယတို႔ျဖင့္ အာဏာပိုင္တို႔၏ မတရားဖိႏွိပ္မႈမ်ားအား ၾက့ံၾက့ံခံ ရပ္တည္လႈပ္ရွားခဲ့ၾက၏။ အာဏာပိုင္မ်ား၏တုန္႔ျပန္မႈကား အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ဝင္မ်ားကို ဆက္လက္၍ မတရား ဖမ္းဆီး ေထာင္ခ်ေနျခင္းသာတည္း။

ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒေရးဆြဲရန္ အၾကံျပဳခ်က္္မ်ားေတာင္းခံျခင္းႏွင့္ ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒအား ျပဌာန္းျခင္း

(၁၉၈၉)ခုႏွစ္ မတ္လ(၁)ရက္ေန႔တြင္ နဝတသည္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒကို ျပ႒ာန္းရန္ဟုဆိုကာ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒ(မူၾကမ္း)ကို ထုတ္ျပန္၍ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားႏွင့္ အျခားပုဂၢိဳလ္မ်ားထံမွ အၾကံျပဳခ်က္မ်ား ေတာင္းခံခဲ့ပါသည္။ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္္သည္ လြတ္လပ္ၿပီး တရား မွ်တေသာေရြးေကာက္ပြဲျဖစ္ေျမာက္ေရးႏွင့္ ေရြးေကာက္ပြဲၿပီးလွ်င္ ေဆာင္ရြက္ရမည့္လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားကို ဦးတည္လ်က္ ထိုျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ဥပေဒမူၾကမ္းတြင္ လိုအပ္ခ်က္မ်ား၊ ပယ္ဖ်က္ရမည္မ်ား၊ ထပ္မံ ျဖည့္စြက္ရမည္မ်ားကို ျဖည့္စြက္ရန္ အၾကံျပဳတင္ျပခဲ့ပါသည္။ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္နည္းတူ အျခားေသာပါတီအဖြဲ႕အစည္းမ်ား၊ ျပည္သူမ်ားအတြင္းမွ စိတ္ဝင္စားေသာပုဂၢိဳလ္မ်ားကလည္း အၾကံျပဳခ်က္မ်ား ေတာင္းယူ သည္မွာ ဟန္ျပသေဘာသာလွ်င္ျဖစ္ၿပီး၊ ျပိဳင္ဘက္မရွိ ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ေရြးခ်ယ္ခံပိုင္ခြင့္ တခုမွလြဲ၍ က်န္အေရးႀကီးေသာအၾကံျပဳခ်က္္မ်ားကို လ်စ္လ်ဴရႈကာ မိမိတို႔ေရးဆြဲထားသည့္ ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒ မူၾကမ္းအတိုင္းပင္ ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒကို ျပ႒ာန္းခဲ့ေပသည္။ ထိုေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒတြင္ ျပည္သူ႔ လႊတ္ေတာ္ ေခၚေပးမည့္ေန႔လည္းမပါ၊ အာဏာလႊဲေျပာင္းေပးရန္ အစီစဥ္လည္းမပါရွိခဲ့ပါ။ စင္စစ္မွာ ဥပေဒေရးဆြဲရန္အတြက္ အၾကံျပဳခ်က္မ်ားကို ဟန္ျပ ေတာင္းဆိုၿပီး ေနာက္ဆံုးတြင္ အၾကံျပဳခ်က္မ်ား တင္သြင္းသည့္ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားႏွင့္ ျပည္သူမ်ား၏ဆႏၵကို အေလးမထား၊ ဂရုမစိုက္ပဲ မိမိတို႔အလိုက် လုပ္ခ်င္ရာလုပ္ျခင္းသာျဖစ္ေပသည္။ အတုအေယာင္ အၾကံျပဳခ်က္ ေတာင္းဆိုမႈတရပ္သာ ျဖစ္ေပသည္။

ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေစာေမာင္၏ လႊတ္ေတာ္ေပၚေပါက္ေရး၊ အာဏာလႊဲေျပာင္းေရးႏွင့္ အေျခခံဥပေဒ ေရးဆြဲေရးအတြက္ ေျပာၾကားခ်က္္ႏွင့္ “တပ္မေတာ္သည္ လိမ္တဲ့အက်င့္မရွိဘူး”ဟူေသာ ေျပာၾကားခ်က္မ်ား

(၁၉၈၉)ခုႏွစ္၊ ဇူလိုင္လ (၅)ရက္ေန႔တြင္ နဝတ ဥကၠ႒ျဖစ္သူ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေစာေမာင္က-
“က်ေနာ္ ဒီေန႔ႏိုင္ငံေတာ္အာဏာကို ယူထားတဲ့အခါမွာ က်ေနာ္လုပ္ခ်င္တာ လုပ္သြားတယ္ဆိုတာ မျဖစ္ေစရဘူး၊ က်ေနာ္ စည္းနဲ႔စနစ္နဲ႔လုပ္သြားတယ္ဆုိတာကို လႊတ္ေတာ္ေပၚလာရင္ ေရြးေကာက္ပြဲၿပီးရင္ က်ေနာ္ လႊတ္ေတာ္ကို တင္ျပမယ္။ က်ေနာ့္မွာ တာဝန္ရွိတယ္။”ဟူ၍လည္းေကာင္း၊ “-ဘာတခုမွ တိုင္းျပည္ကိုမလိမ္ခ်င္ဘူး၊ အရင္တုန္းကလည္း လိမ္တဲ့အက်င့္မရွိဘူး၊ တပ္မေတာ္ဟာ လိမ္တဲ့အက်င့္မရွိဘူး”ဟူ၍ တပ္မေတာ္၏ ရိုးေျဖာင့္ပံုကိုလည္းေကာင္း ေျပာၾကားခဲ့ေပသည္။ ထုိ႔ျပင္-

“ေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီနဲ႔လည္းမတူဘူး။ မတူပါဘူး၊ ဘယ္လိုမတူသလဲ၊ ေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီက ေနာက္္ လမ္းစဥ္ပါတီ ေထာင္တယ္။ က်ေနာ့္မွာ (Party Back) ပါတီမရွိပါဘူး။” ဟူ၍စစ္တပ္က လက္ကိုင္တုတ္မ်ားဖြဲ႕စည္းျခင္း မျပဳဟူ၍ လည္းေကာင္း ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

ထုိ႔ျပင္ အာဏာလႊဲေျပာင္းေရးႏွင့္ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒေရးဆြဲေရးနဲ႔ ပတ္သတ္၍လည္း ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ေစာေမာင္က-
“က်ေနာ္ အာဏာကို ဥပေဒနဲ႔လႊဲမယ္၊ (majority vote government form up) လုပ္ႏိုင္ရင္ လႊဲေပါ့ဗ်ာ။ က်ေနာ္ သေဘာတူပါတယ္။ (constitution) ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ ရွိရမယ္။ သူ႔မွာ အေျခခံ (constitution) ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံ ဥပေဒရွိရမယ္။ ဘယ္ဟာကို (recognize) လုပ္မလဲ။ (amendment) လုပ္မလား၊ ဘာညာ၊ ဒါေတြကေတာ့ ပါတီေတြ စဥ္းစားရမယ့္ကိစၥဗ်။” ဟူ၍ေရြးေကာက္ပြဲၿပီးလွ်င္ အႏိုင္ရရွိေသာပါတီအား အာဏာလႊဲေျပာင္းေပးမည္ဟူ၍ လည္းေကာင္း၊ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံ ဥပေဒသစ္ ေရးဆြဲရာတြင္ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားကသာ လုပ္ေဆာင္ရမည္ဟူ၍လည္းေကာင္း ေျပာၾကား သြားခဲ့ပါသည္။

အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ဥကၠဌ ဦးတင္ဦး၊ အေထြေထြအတြင္းေရးမႉး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တို႕အား ထိန္းသိမ္းျခင္း

အဖြဲ႔ခ်ဳပ္သည္ မတရားဥပေဒမ်ား၊ အမိန္႔မ်ားေအာက္တြင္ ႏိုင္ငံေရးလုပ္ေနသမွ် လြတ္လပ္ၿပီး တရားမွ်တေသာ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ား၊ ျပည္သူလူထုတို႔၏ အေျခခံလူ႔အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ စစ္မွန္ေသာ ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံေတာ္ ျဖစ္ထြန္း မလာႏိုင္ဟု ျမင္လာသည္ႏွင့္အမွ် အမ်ားျပည္သူ သေဘာမတူေသာ ဥပေဒဟူသမွ် တာဝန္အရ ဖီဆန္ၾကရန္ ျပည္သူလူထုႀကီးအား တင္ျပခဲ့ေပသည္။

ျပည္သူလူထုႀကီက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ မတရားေသာအမိန္႔မ်ားကို ဆန္႔က်င္သည့္ တင္ျပခ်က္အား ေထာက္ခံလာသည္ကို ေတြ႔ျမင္လာေသာအခါ စစ္အစိုးရသည္ မိမိတို႔မတရားလုပ္မႈ မ်ားအေပၚ ျပည္သူလူထုက ဆန္႔က်င္လာမည္ကို စိုးရိမ္၍လည္းေကာင္း၊ ျပည္သူလူထုေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား ျပည္သူလူထုႏွင့္ ထိေတြ႔မႈမရွိေစရန္အတြက္လည္းေကာင္း၊ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္၏ အင္အားမ်ားကို ျဖိဳခြဲေသာအားျဖင့္လည္းေကာင္း၊ (၁၉၈၉)ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လ(၂ဝ)ေန႔တြင္အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ဥကၠ႒ ဦးတင္ဦးႏွင့္ အေထြေထြ အတြင္းေရးမႉး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တို႔အား ႏိုင္ငံေတာ္အားေဘးအႏၲရာယ္ က်ေရာက္ျခင္းမွကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္သည့္ဥပေဒ ပုဒ္မ ၁ဝ(ခ)ျဖင့္ ေနအိမ္တြင္ ထိန္းသိမ္းထားလိုက္သည္။ တခ်ိန္တည္းမွာပင္ႏိုင္ငံတဝွမ္းလံုးရွိ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ျပည္နယ္ႏွင့္တိုင္း စည္းရံုးေရး အဖြဲ႔ဝင္မ်ား၊ ျမိဳ႕နယ္ စည္းရံုးေရး အဖြဲ႔ဝင္မ်ားအား ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းထား၍ မတရားေသာ ခံဝန္ခ်က္မ်ားကို အတင္းအၾကပ္ လက္မွတ္ေရးထိုးေစခဲ့ပါသည္။ အခ်ိဳ႕ေသာျပည္နယ္ႏွင့္တိုင္းစည္္းမ်ား၊ ျမိဳ႕နယ္စည္းမ်ားအား ပုဒ္မအမ်ိဳးမ်ိဳးတပ္ကာ ေထာင္ခ်ခဲ့ပါသည္။ ၄င္းေနာက္ပိုင္းတြင္ ဥကၠ႒ဦးတင္ဦးအား ေရြးေကာက္ပြဲ ဝင္ေရာက္ ယွဥ္ျပိဳင္ရန္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းအျဖစ္ အမည္စာရင္းတင္သြင္းခ်ိန္တြင္ ေနအိမ္၌ တားဆီးထားရာမွ ေခၚယူသြားၿပီး စစ္ခံုရံုးတခု၌ စစ္ေဆးစီရင္ကာ နာရီပိုင္းအတြင္း အလုပ္ျဖင့္ ေထာင္ဒဏ္(၃)ႏွစ္ ခ်မွတ္ အျပစ္ေပးလိုက္ေလသည္။

အာဏာပိုင္မ်ားသည္ တဖက္က ေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ ျပင္ဆင္ေနၿပီး တဖက္တြင္ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္၏ ေခါင္းေဆာင္မ်ားအား ေထာက္လွမ္းျခင္း၊ ရွာေဖြျခင္း၊ စစ္ေဆးျခင္း၊ တားဆီးျခင္း၊ ထိန္းသိမ္းျခင္း၊ ဖမ္းဆီးျခင္း၊ စစ္ခံုရံုးျဖင့္စီရင္ၿပီး ေထာင္ဒဏ္ အျပစ္ေပးျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ေနရာ ႏိုင္ငံေရးပါတီတခု၏ စည္းရံုးလႈပ္ရွားမႈမ်ားကို ခ်ိဳးႏွိမ္ရာေရာက္သကဲ့သို႕တရားမွ်တေသာ ေရြးေကာက္ပြဲ ျဖစ္ေပၚေရးတည္းဟူေသာ ျပည္သူတို႔၏ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မွာလည္း ေမွးမွိန္၍ သံသယပြားစရာမ်ား ျဖစ္ခဲ့ေပသည္။ သို႕ေသာ္လည္း စစ္အစုိးရမွမည္သို႔ပင္ မတရားဖမ္းဆီးမႈမ်ိဳးစံုကို လုပ္ေဆာင္ေစကာမူ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္အဖြဲ႔ဝင္ မ်ားႏွင့္ စည္းရရံုးေရးမႉးမ်ားသည္ စစ္အာဏာရွင္တို႔၏ ဖိႏွိပ္မႈမ်ားကို ၾကံ့ၾကံ့ခိုင္ရင္ဆိုင္ကာ စည္းရံုး လႈပ္ရွားမႈမ်ားကို ဆက္လက္လုပ္ေဆာင္ခဲ့ပါသည္။ ျပည္သူလူထုကလည္း ဖိႏွိပ္မႈအဖံုဖံုၾကားမွပင္ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္အား ေထာက္ခံ အားေပးလ်က္ရွိသည္။

စစ္အစိုးရသည္အဖြဲ႔ခ်ဳပ္အပါအဝင္ အျခားဒီမိုကေရစီအင္အားစုမ်ားကို ဖိႏွိပ္ေသာ္လည္း မဆလ တျဖစ္လဲ တိုင္းရင္းသား စည္းလံုးညီၫြတ္ေရးပါတီ(တစည)အား လြတ္လပ္စြာစည္းရံုးလႈပ္ရွား ခြင့္မ်ား ေပးခဲ့ပါသည္။ မဆလအစိုးရ လက္ထက္က ရွိခဲ့ေသာ ပါတီပိုင္ပစၥည္းမ်ား၊ ရံုးမ်ား၊ ဘ႑ာေငြ မ်ားကို ဆက္လက္သံုးစြဲေစခဲ့ပါသည္။ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားအေပၚ တဖက္ကိုေျမွာက္၊ တဖက္ကိုဖိသည့္ စနစ္ကိုသံုး၍ ဒီမိုကေရစီအင္အားစုမ်ား အားတဘက္သတ္ မတရား ဖိႏွိပ္ထားၿပီးသည့္ေနာက္တြင္ ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပမည့္ေန႔ရက္ကို ေၾကညာပါေတာ့သည္။ (၁၉၉ဝ) ျပည့္ႏွစ္ ေမလ(၂၇)ရက္ (၁၃၅၂)ခုႏွစ္ နယုန္လဆန္း(၄)ရက္ေန႔တြင္ ေၾကညာခဲ့ပါသည္။

ထို႔ေနာက္ ပါတီစံုအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္မွ (၁၉၈၉)ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလ(၇)ရက္ေန႔တြင္ ေၾကညာခ်က္ အမွတ္(၃၂၆)ျဖင့္ ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပမည့္ ေန႔ရက္ႏွင့္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္း တင္သြင္းျခင္း၊ စီစစ္ျခင္း၊ ရုတ္သိမ္းျခင္းတို႔ႏွင့္ စပ္လ်ဥ္းသည့္ေန႔ရက္မ်ားကို ေၾကညာခဲ့ပါသည္။ (ေနာက္ဆက္တြဲ-က)

အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ေရြးေကာက္ပြဲဝင္ရန္ဆံုးျဖတ္၍ ေကာ္မရွင္တြင္စာရင္းတင္သြင္းျခင္း

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ ၏ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲ
(၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္စာအုပ္

အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္အေနႏွင့္ စစ္အစိုးရမွ ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပေပးမည့္ ေန႔ရက္ကို သတ္မွတ္ ေၾကညာခဲ့ေသာ္လည္း စစ္အစိုးရ၏ တဖက္သတ္ေရးဆြဲထားေသာ ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒအေပၚတြင္ ယံုၾကည္မႈမရွိသည့္ အားေလ်ာ္စြာ ေရြးေကာက္ပြဲ ဝင္ေရာက္ေရးအတြက္ စဥ္းစားဆင္ျခင္ သံုးသပ္ရပါေတာ့သည္။ ေရြးေကာက္ပြဲၿပီးပါက ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ေခၚယူေပးမည့္ေန႔ရက္၊ အာဏာလႊဲေျပာင္းေပးမည့္ အစီအစဥ္မ်ားမပါေသာ ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒႏွင့္ ေရြးေကာက္ပြဲဝင္ရန္မွာ တရားမွ်တမႈ ကင္းမဲ့ေသာ၊ တဖက္သတ္က်ေသာ ဥပေဒေအာက္တြင္ ဝင္ေရာက္ ယွဥ္ျပိဳင္ရမည့္ အေနအထားသို႕ေရာက္ရွိေနပါေတာ့သည္။ သို႔ေသာ္ ေနာက္ဆံုးတြင္ ျပည္သူလူထု၏ဆႏၵကို အသိအမွတ္ျပဳ အေလးထားသည့္အေနျဖင့္ ေရြးေကာက္ပြဲဝင္ရန္ (၂၅၊ ၉၊ ၉ဝ)ရက္ေန႔တြင္ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်ခဲ့ၿပီး ေအာက္ပါ သေဘာထားမ်ား ပါဝင္ေသာ ေၾကညာခ်က္ကို ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါသည္။

“-ဒီမိုကေရစီစနစ္ကို ယံုၾကည္သည့္အားေလ်ာ္စြာ၊ ေျမေပၚေျမေအာက္လႈပ္ရွားမႈ လမ္းစဥ္မ်ားႏွင့္ လက္နက္စြဲကိုင္ လမ္းစဥ္မ်ားသည္ မိမိတို႔ႏိုင္ငံတြင္ ဒီမိုကေရစီစနစ္တည္ေဆာက္ သည့္ နည္းလမ္းမ်ားမဟုတ္ဟု အခိုင္အမာ ယံုၾကည္သည္။”

“-ဒီမိုကေရစီစနစ္ ထူေထာင္ရန္ နည္းလမ္းမွာ ဒီမိုကေရစီကိုယံုၾကည္ၾကေသာ ဒီမိုကေရစီစနစ္ကို က်င့္သံုးမည္ဟု ခံယူၾကေသာ အျခားႏိုုင္ငံေရးပါတီမ်ား အဖြဲ႔အစည္းမ်ားႏွင့္ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ယွဥ္ျပိဳင္ အေရြးခံၿပီး ဒီမိုကေရစီအႏွစ္သာရျဖစ္ေသာ လူထုဆႏၵကို ခံယူမည္ျဖစ္သည္။ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာသည္ ျပည္သူမ်ား၌ တည္သည္ဟူေသာ ဒီမိုကေရစီ အေျခခံအရ ျပည္သူလူထု၏ဆႏၵသည္သာလွ်င္ အဆံုးအျဖတ္ျဖစ္ရပါမည္။”

“-ဤသို႔သေဘာထားခံယူခ်က္မ်ားကို လကၡံထားသည့္အတိုင္း အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္သည္ (၁၉၉ဝ)ျပည့္ႏွစ္ ေမလတြင္က်င္းပမည့္ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ဒီမိုကေရစီစနစ္ကို တည္ေဆာက္ေရးအတြက္ ဒီမိုကေရစီ၏ အႏွစ္သာရျဖစ္ေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ေနထိုင္လ်က္ရွိၾကသည့္ တိုင္းသူျပည္သား လူထု၏ဆႏၵကို အထူးေလးစား စြာခံယူမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေၾကညာအပ္ပါသည္။”

၄င္းေနာက္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ကိုယ္စားျပဳမည့္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ားေရြးခ်ယ္ မည့္မူကို ခ်မွတ္ပါသည္။

အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ား စီစစ္ေရြးခ်ယ္ျခင္းႏွင့္ ျမိဳ႕နယ္စုေကာ္မရွင္တြင္ ေရြးေကာက္ပြဲ ယွဥ္ျပိဳင္ရန္ စားရင္းတင္သြင္းျခင္း

အဖြဲ႔ခ်ဳပ္သည္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ား စီစစ္ေရြးခ်ယ္ရန္အတြက္ ေအာက္ပါ အေျခခံမူမ်ားကို ခ်မ်တ္ခဲ့ပါသည္။
(က) ဦးတည္ခ်က္
၁) ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္အမ်ားဆံုးရရွိေရးအတြက္ဦးတည္ၾကိဳးစားရန္။
၂) အစိုးရအဖြဲ႔တြင္ဦးေဆာင္ႏ္ုင္မည့္အရည္အခ်င္းႏွင့္ျပည့္စံုေသာပုဂၢိဳလ္မ်ားပါဝင္ရန္။
၃) သက္ဆို္င္ရာ ေဒသျပည္သူတို႔၏ ယံုၾကည္ေလးစားမႈခံရမည့္ ပုဂၢိဳလ္မ်ား ပါဝင္ရန္။
၄) အဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ ႏိုင္ငံေရးႏွင့္ စည္းရံုးေရး ဦးေဆာင္မႈမ်ားကို လိုက္နာေဆာင္ရြက္မည့္ ပုဂၢိဳလ္မ်ား ပါဝင္ရန္။
၅) သက္ဆိုင္ရာျပည္နယ္အတြင္းရွိ ျပည္သူတုိ႔ ယံုၾကည္ေလးစား လက္ခံႏိုင္ေသာ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳး ကိုယ္စားလွယ္မ်ားပါဝင္ရန္။
၆) အဖြဲ႔ဝင္မဟုတ္ေစကာမူ ႏိုင္ငံ၏အက်ဳိးကို စြမ္းစြမ္းတမံသယ္ပိုးေဆာင္ရြက္ႏိုင္မည့္ ပုဂၢိဳလ္မ်ားပါဝင္ရန္။

(ခ) ပါဝင္သင့္ေသာအမ်ိဳးအစားမ်ား
၁) ဒီမိုကေရစီလႈပ္ရွားမႈတြင္ပါဝင္ဆင္ႏìဲခဲ့သည့္ လူႀကီး၊ လူလတ္၊ လူငယ္ပုဂၢိလ္မ်ား၊ တတ္သိပညာရွင္မ်ား၊ ေတာင္သူလယ္သမားမ်ား၊ အလုပ္သမားမ်ား၊ ကုန္သြယ္စီးပြား ပုဂၢိဳလ္မ်ား၊ ျမိဳ႕မိ/ျမိဳ႕ဖႏွင့္ ရပ္မိရပ္ဖမ်ား၊ ႏိုင္ငံေရး အစဥ္အလာရွိသူမ်ား။
၂) အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြ႔ဲခ်ဳပ္၏ မူဝါဒျဖစ္ေသာ ရည္ရြယ္ခ်က္ႏွင့္ လုပ္ငန္းစဥ္ကို ေထာက္ခံေသာပုဂၢိဳလ္မ်ား။
၃) ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ မိမိအတြက္ စားရိတ္ အကုန္အက်ခံႏိုင္မည့္ပုဂၢိဳလ္မ်ား။
၄) အတိုက္အခံကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ားအေပၚ ယွဥ္ျပိဳင္အႏိုင္ရရန္ အလားအလာ ေကာင္းေသာ ပုဂၢိဳလ္မ်ား။
၅) မဲစာရင္းတြင္ပါဝင္ေသာ ပုဂၢိဳလ္မ်ား။

(ဂ) မပါဝင္သင့္ေသာအမ်ိဳးအစားမ်ား
၁) ဒီမိုကေရစီေရးႏွင့္အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ေခါင္းေဆာင္မႈကိုဆန္႔က်င္၍တိုက္ပြဲကိုစြန္႔ခြာသြားႏိုင္သူမ်ား။
၂) ဆန္႔က်င္ဖက္အဖြဲ႔အစည္းမ်ားက အခြင့္အေရးႏွင့္ ေငြေၾကးကိုေပးကမ္းျခင္း၊ ျခိမ္းေျခာက္ျခင္းျဖင့္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္မွႏႈတ္ထြက္သြားႏိုင္သည့္ အလားအလာရိွသူမ်ား။
၃) ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒ အခန္း(၅) ပုဒ္မ(၁ဝ)ပါအခ်က္မ်ားႏွင့္ ျငိစြန္းသူမ်ား။

(ဃ) ဦးစားေပးေရြးခ်ယ္ေရး
၁) ပထမဦးစားေပး၊ ဒီမိုကေရစီတိုက္ပြဲတြင္ပါဝင္ခဲ့၍ေဒသခံလည္းျဖစ္၊ လူၾကိဳက္လည္းမ်ားေသာ အရည္အခ်င္း လည္းရွိေသာအေျခခံမွ ဆႏၵရွိသူမ်ား။
၂) ဒုတိယဦးစားေပး၊ အဖြဲ႔ဝင္မဟုတ္ေစကာမူ တိုင္းျပည္အတြက္ လုိအပ္မည့္သူမ်ား။
၃) တတိယဦးစားေပး၊ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္မွဆႏၵရွိ၍ ေဒသသို႔ပို႔လႊတ္အေရြးခံလိုသူမ်ား။
၄) စတုတၱဦးစားေပး၊ အျခားအဖြဲ႔အစည္းမ်ားမွ ပါဝင္သင့္သူမ်ား။

မွတ္ခ်က္။
၁) ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ား စီစစ္လ်ာထားရာတြင္ မဲခြဲ၍ ဆံုးျဖတ္သည့္စနစ္ကို လံုးဝ(လံုးဝ) မက်င့္သံုးပဲ၊ အားလံုးလက္ခံသေဘာတူႏိုင္ေသာ ပုဂၢိဳလ္မ်ား ျဖစ္ေစရမည္။ ညွိႏႈိင္းသည့္တိုင္္ေအာင္ သေဘာတူညီခ်က္မရရွိပါက မွတ္တမ္းတင္၍ ဗဟိုအဖြဲ႔သို႕အေသးစိတ္တင္ျပရမည္။
၂) အဖြဲ႔က ေရြးခ်ယ္လ်ာထားသူသည္ တဖက္အတိုက္အခံမ်ား၊ ကိုယ္စားလွယ္ ေလာင္းမ်ား၏အေျခအေနကို သိရွိၿပီး ယွဥ္ျပိဳင္ႏိုင္သူျဖစ္ရန္ လိုအပ္ပါသည္။

အထက္ပါမူမ်ားအရ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ားအား ႏိုင္ငံတဝွန္းလံုးရွိ ျမိဳ႕နယ္မ်ားတြင္ မဲဆႏၵနယ္ေျမအလိုက္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကုိယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ားအား စီစစ္ေရြးခ်ယ္ၾကပါသည္။ ထိုသုိ႔ေရြးခ်ယ္ရာတြင္ ျမိဳ႕နယ္မ်ားတြင္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္း စီစစ္္ေရြးခ်ယ္ေသာ အဖြဲ႔အား ျမိဳ႕မိျမိဳ႕ဖမ်ားႏွင့္အတူဖြဲ႔စည္း၍ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္း သံုးဦးအား ပထမဦးစားေပး၊ ဒုတိယ ဦးစားေပး၊ တတိယဦးစားေပးဟူ၍ ေရြးခ်ယ္ေပးရပါသည္။ ထိုသို႕ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ားအား စီစစ္ေရြးခ်ယ္မႈအား သက္ဆိုင္ရာ ျပည္နယ္ႏွင့္တိုင္း ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္္ေလာင္းမ်ား ၾကီးၾကပ္ေရးအဖြဲ႔မ်ားက ႀကီးၾကပ္ ကြပ္ကဲရပါသည္။ ထိုမွတဆင့္ ဗဟို ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ား စီစစ္ေရြးခ်ယ္ေရးအဖြဲ႔သို႕ တင္သြင္းၿပီး ဗဟိုအဖြဲ႔မွ ျပည္သူ႔ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းအား အၿပီးသတ္ စီစစ္ေရြးခ်ယ္ေပးပါသည္။ ထိုသို႕စီစစ္ေရြးခ်ယ္ျခင္းခံရေသာ ျပည္သူ႔ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ားသည္ မိမိတိုု႔ေရြးေကာက္ပြဲ ဝင္ေရာက္ ယွဥ္ျပိဳင္မည့္ မဲဆႏၵနယ္ေျမအလိုက္ သက္ဆိုင္ရာျမိဳ႕နယ္စုေကာ္မရွင္တြင္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္း၏ အမည္စာရင္းကို တင္သြင္းခဲ့ပါသည္။ ျမိဳ႕နယ္စုေကာ္မရွင္သည္ ႏိုင္ငံေရးပါတီ အသီးသီးမွတင္သြင္းေသာ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းစာရင္းမ်ားကို လက္ခံၿပီးေနာက္တြင္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ားအား ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒႏွင့္ ပတ္သက္၍ စီစစ္ပါသည္။ ထိုသို႕ စီစစ္ၿပီးေနာက္ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္မည့္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းအျဖစ္ လက္ခံေၾကာင္း ေၾကညာပါသည္။

အဖြဲ႕ခ်ဳပ္အေထြေထြအတြင္းေရးမႉး၏ ေရြးေကာက္ပြဲဝင္ေရာက္ျခင္းအေပၚ သေဘာထားႏွင့္ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္တို႕၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ား

အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္အေနျဖင့္ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္ရန္ ဆံုးျဖတ္ ၿပီးေနာက္ ႏိုင္ငံတဝွမ္းလံုးရွိ ျမိဳ႕နယ္မ်ား၏ မဲဆႏၵနယ္ေျမအလိုက္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ား စီစစ္ေရြးခ်ယ္၍ ျမိဳ႕နယ္စု ေကာ္မရွင္တြင္ စာရင္းတင္သြင္းသည့္အားေလ်ာ္စြာ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ အေထြေထြအတြင္းေရးမႉး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား ရန္ကုန္တုိင္းဗဟန္းျမိဳ႕နယ္ မဲဆႏၵနယ္ေျမအမွတ္ (၁)တြင္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းအျဖစ္ (၂၉၊ ၁၂၊ ၈၉)ရက္ေန႔တြင္ ရန္ကုန္ျမိဳ႕နယ္ ေကာ္မရွင္အဖြဲ႔ခြဲသို႕၄င္း၏ ကိုယ္စားလွယ္မွတဆင့္ အမည္စာရင္း တင္သြင္းခဲ့ပါသည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကိုယ္တုိင္ကလည္း-
“တိုင္းသူျပည္သားတို႔၏ အမွန္တရားႏွင့္ကိုက္ညီေသာ ေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ားကို တတ္စြမ္းသေရြ႔ ျဖည့္စြမ္း လိုေသာေၾကာင့္လည္းေကာင္း၊ ဒီမုိကေရစီလိုလားေသာ ျပည္သူလူထုႀကီး၏ ဇြဲ၊ သတၱိကို ဂုဏ္ျပဳေသာအားျဖင့္လည္းေကာင္း၊ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ပါဝင္ယွဥ္ျပိဳင္ လိုသူတဦးအျဖစ္ အမည္စာရင္း တင္သြင္းပါသည္။”ေဖာ္ျပခဲ့ပါသည္။

သို႔ေသာ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ အမည္စာရင္း တင္သြင္းျခင္းကို တုိင္းရင္းသားစည္းလံုး ညီၫြတ္ေရးပါတီ၏ ဗဟန္းျမိဳ႕နယ္ အမွတ္(၁)မဲဆႏၵနယ္ေျမမွ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္း ျဖစ္သူ ဦးလဘန္ဂေရာင္ႏွင့္ ဦးျမင့္သန္းတို႔မွ ကန္႔ကြက္ခဲ့ၾကပါသည္။ ယင္းတို႔၏ ကန္႔ကြက္လႊာ၌ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ဥပေဒပုဒ္မ ၈(ခ) ၁ဝ၁ႏွင့္ ၁ဝ(ဇ)ၿငိစြန္းသည္ဟု စြပ္စြဲ ေဖာ္ျပထားပါသည္။ ထိုသို႔ကန္႔ကြက္ျခင္းအေပၚ ရန္ကုန္တုိင္း ျမိဳ႕နယ္စုေကာ္မရွင္အဖြဲ႔ခြဲသည္ ကန္႔ကြက္သူတို႔၏ စြပ္စြဲခ်က္ႏွင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ေရြးေကာက္ပြဲ ကိုယ္စားလွယ္တို႔၏ ထုေခ်ေျဖ ရွင္္းခ်က္တို႔ကို ၾကားနာၿပီးေနာက္ ဦးလဘန္ဂေရာင္ႏွင့္ ဦးျမင့္သန္းတို႔၏ ကန္႔ကြက္လႊာတို႔ကို ပယ္ခ်ခဲ့ၿပီး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏အမည္စာရင္းတင္သြင္းလႊာကို အတည္ျပဳခဲ့ပါသည္။ သို႔ရာတြင္ တစည ကိုယ္စားလွယ္ ဦးလဘန္ဂေရာင္သည္ ရန္ကုန္တိုင္းေကာ္မရွင္အဖြဲ႔ခြဲသို႕ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ေရြး ေကာက္ပြဲဥပေဒ ပုဒ္မ(၂၄)အရ ရန္ကုန္ျမိဳ႕နယ္စုေကာ္မရွင္အဖြဲ႔ခြဲ၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို မေက်နပ္ဟုဆိုကာ အယူခံတက္ေလွ်ာက္ခဲ့ပါသည္။

ရန္ကုန္တုိင္းေကာ္မရွင္အဖြဲ႔ခြဲသည္ (၁၅၊ ၁၊ ၉ဝ)ရက္ေန႔၌ အမႈတြဲကို ၾကည့္ရႈစစ္ေဆးၿပီးေနာက္ ရန္ကုန္ျမိဳ႕နယ္စု ေကာ္မရွင္ အဖြဲ႔ခြဲ၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို ပယ္ဖ်က္လိုက္ၿပီး ကန္႔ကြက္လႊာ တင္သြင္းသူ ဦးလဘန္ဂေရာင္အား အႏိုင္ေပးလုိက္ပါသည္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အား ေရြးေကာက္ခံပိုင္ခြင့္မွ ပယ္ဖ်က္ျခင္းသည္ လြတ္လပ္၍ တရားမွ်တမႈရွိသည့္ အာဏာပုိင္တို႔၏ ေျပာၾကားခ်က္အေပၚ အယံုအၾကည္ကင္းမဲ့ေစပါသည္။ ေရြးေကာက္ပြဲမတိုင္မီ ထုတ္ျပန္ခဲ့ေသာ ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒမူၾကမ္းအေပၚ အၾကံေတာင္းခံၿပီး၊ အၾကံျပဳခ်က္မ်ားကို လ်စ္လ်ဴရႈကာ စစ္အစိုးရ၏ တဖက္သတ္ေရးဆြဲထားေသာ ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒႏွင့္ အင္အားအႀကီးဆံုးႏွင့္ လူထုေထာက္ခံမႈအရွိဆံုး ႏိုင္ငံေရးပါတီ အဖြဲ႔အစည္း၏ ေခါင္းေဆာင္ျဖစ္သူ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား မတရားခ်ဳပ္ေႏွာင္ ဖမ္းဆီးထားၿပီး၊ ေရြးေကာက္ပြဲ ဝင္ေရာက္ ယွဥ္ျပိဳင္ခြင့္မေပးေသာ မတရားသည့္အျပဳအမူမ်ားသည္ မၾကာမီ ျဖစ္ေပၚလာေတာ့မည့္ ေရြးေကာက္ပြဲႏွင့္ ၄င္းေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္တို႔အေပၚ ေလာင္းရိပ္က်ေစခဲ့ပါသည္။

ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ပါဝင္ယွဥ္ျပိဳင္သည့္ ႏိုင္ငံေရးပါတီအဖြဲ႕အစည္းမ်ားႏွင့္ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၏ အေျခအေန

တႏိုင္ငံလံုးတြင္ ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပမည့္ မဲဆႏၵနယ္စုစုေပါင္း (၄၈၅) ေနရာရိွရာ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္က (၄၄၇)ေနရာတြင္ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္ရန္ ဆံုးျဖတ္ခဲ့သည္။ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ အဓိကမဟာမိတ္မ်ားျဖစ္ၾကေသာ အမ်ိဳးသားဒီမုိကေရစီပါတီႏွင့္ မ်ိဳးခ်စ္ရဲေဘာ္ေဟာင္းမ်ားအဖြဲ႔တို႔မွ မဲဆႏၵနယ္(၃)ေနရာ အသီးသီးတို႔တြင္ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္ အေရြးခံခဲ့ပါသည္။ ပါတီစံုဒီမုိကေရစီအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပေရးေကာ္မရွင္တြင္ ေရြးေကာက္ပြဲဝင္ရန္ စာရင္းတင္သြင္းသည့္ပါတီ အဖြဲ႔အစည္းစုစုေပါင္း (၉၃) ခုရွိခဲ့ေပသည္။ တႏိုင္ငံလံုးတြင္ ေရြးေကာက္ပြဲ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္မည့္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းအေရအတြက္မွာ(၂၂၉၆)ဦးျဖစ္ၿပီး ၄င္းတို႔အနက္ အမ်ိဳးသမီးလႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ား အေရအတြက္မွာ(၈၄)ဦးႏွင့္ တသီးပုဂၢလ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္း အေရအတြက္မွာ (၈၇) ဦးျဖစ္ပါသည္။ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္မွ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္အေရြးခံေသာ အမ်ိဳးသမီး ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္း အေရအတြက္မွာ (၁၈)ဦး ျဖစ္ပါသည္။

ေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ မဲဆြယ္စည္းရံုးစဥ္ကာလအေျခအေန

အဖြဲ႔ခ်ဳပ္သည္ ေရြးေကာက္ပြဲေအာင္ႏုိင္ေရးၾကိဳးပမ္းရာတြင္ ရည္ရြယ္ခ်က္(၅)ရပ္ႏွင့္ လုပ္ငန္း စဥ္(၃)ရပ္ကို အေျခခံထား၍ ေရြးေကာက္ပြဲ မဟာဗ်ဴဟာကို ခ်မွတ္ေဆာင္ရြက္ခဲ့ပါသည္။

ရည္ရြယ္ခ်က္ (၅) ရပ္မွာ-
(က) အမ်ားျပည္သူတို႔၏ ဆႏၵႏွင့္ကိုက္ညီ၍ အေျခခံလူ႔အခြင့္အေရးမ်ားကို အာမခံမည့္ စစ္မွန္ေသာ ဒီမိုကေရစီအစိုးရ ျဖစ္ေပၚလာေစေရး၊
(ခ) ရည္ရြယ္ခ်က္(က)ကို ျဖစ္ေပၚလာေစရန္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ ေခါင္းေဆာင္မႈျဖင့္ ျပည္သူလူထု ညီညြတ္မႈအင္အားကို အေျခခံ၍ စည္းကမ္းစနစ္က်ေသာ ဒီမုိကေရစီလႈပ္ရွားမႈႀကီး ျဖစ္ေပၚလာေစရန္။
(ဂ) ေခတ္္အဆက္ဆက္၌လည္း ျမန္မာႏုိင္ငံသည္ ျပည္သူလူထုဆႏၵႏွင့္အညီ ဒီမုိကေရစီႏုိင္ငံေရးစနစ္ ထြန္းကား၍ တည္တံ့ခိုင္ျမဲေသာျပည္ေထာင္စုႀကီးအျဖစ္ တည္ထြန္းေစေရးအတြက္ အုတ္ျမစ္ခ်ရန္။
(ဃ) အာဏာရွင္ဆန္၍ ျပည္သူလူထုကို ဖိစီးႏွွိပ္စက္မည့္ ႏိုင္ငံေရးစနစ္မ်ိဳး ျပန္လည္ထြန္းကားလာျခင္းမရွိေစေရးအတြက္ ၾကိဳးပမ္းရန္။
(င) ကမၻာတြင္ၿငိမ္းခ်မ္းေရး၊ ဒီမိုကေရစီထြန္းကားေရးအတြက္ ႏိုင္ငံတကာရွိ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး၊ ဒီမိုကေရစီ အင္အားစုမ်ားႏွင့္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ရန္တို႔ျဖစ္ပါသည္။

လုပ္ငန္းစဥ္(၃)ရပ္မွာ
(က) ဒီမိုကေရစီအင္အားစုမ်ားႏွင့္ တညီတၫြတ္တည္း လႈပ္ရွားႏိုင္ေရးအတြက္ စည္းရံုးေဆာင္ရြက္ရန္။
(ခ) ျပည္သူလူထု၏ ဒီမိုကေရစီအခြင့္အေရးကို ေထာက္ခံကာကြယ္ရန္ႏွင့္
(ဂ) အမ်ားျပည္သူတုိ႔၏ ဆႏၵႏွင့္ ကိုက္ညီေသာ စစ္မွန္သည့္ ဒီမိုကေရစီအစိုးရ အေကာင္အထည္ေဖာ္ႏိုင္ရန္အတြက္ လြတ္လပ္၍တရားမွ်တေသာ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပေပးႏိုင္သည့္ အေျခအေနမ်ား ဖန္တီးေပးရန္ဟူ၍ ျဖစ္ေပသည္။

မဟာဗ်ဴဟာအေနျဖင့္လည္း-
(က) အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္သည္ မိမိ၏အက်ိဳးတခုတည္းကိုမၾကည့္ပဲ က်ယ္ျပန္႔ေသာ ျပည္သူတရပ္လံုး၏ အက်ိဳးကိုေရွ႕ရႈလ်က္ ရိုးသားသည့္ဦးေဆာင္မႈျဖင့္ ဒီမိုကေရစီလိုလားသူ အင္အားစုအားလံုးကို အေျခခံရန္။
(ခ) ေရြးေကာက္ပြဲေအာင္ေရးအတြက္ ႏိုင္ငံေရးညီညြတ္မႈသည္ေသာ့ခ်က္ျဖစ္သည္။ သိုု႔ေသာ္ အေျပာလြယ္သေလာက္ လက္ေတြ႔တြင္ အခက္အခဲမ်ားစြာရွိသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ မူဝါဒလုပ္ငန္းစဥ္မ်ားကို လက္ခံ ယံုၾကည္ေသာ အဖြဲ႔မ်ားအားလံုးႏွင့္(အထူးသျဖင့္) တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစုအဖြဲ႔မ်ားႏွင့္ ေဆြးေႏြးညိွႏႈိင္းၿပီး စည္းလံုးညီညြတ္မႈကို တည္ေဆာက္၍ အေကာင္းဆံုးျဖစ္ေအာင္ ပူးေပါင္းလႈပ္ရွားေဖၚေဆာင္ရန္။
(ဂ) အလားတူပင္ ဒီမိုကေရစီအတြက္ အေတြးအခၚအယူအဆတြင္တူညီ၍ႏိုင္ငံေရးလမ္းစဥ္ တို႔တြင္လည္းတူညီေသာ အျခားအဖြဲ႔အစည္းမ်ားႏွင့္လည္း အတတ္ႏိုင္ဆံုး ညွိႏႈိင္းေဆြးေႏြးၿပီး အေျခအေနေပးသည္ႏွင့္အမွ် ပူးေပါင္း လႈပ္ရွား ေဖၚေဆာင္ရန္။
(ဃ) အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္အေနႏွင့္သီးျခားရပ္တည္ဆံုးျဖတ္ခ်က္အေကာင္အထည္ ေဖၚျခင္းထက္ အျခား ဒီမိုကေရစီလိုလားသူမ်ားႏွင့္ မိမိတို႔၏မူဝါဒမ်ားကို ခံယူမည့္သူမ်ားပါ ပူးေပါင္းၿပီး အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲ ေအာင္ႏိုင္ေရး ေကာ္မတီမ်ားကို က်ယ္ျပန္႔စြာဖြဲ႔စည္းလ်က္ စုေပါင္း အေကာင္အထည္ေဖာ္ရန္တို႔ျဖစ္ပါသည္။

အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ေရြးေကာက္ပြဲေအာင္ႏိုင္ေရးအဖြဲ႔မ်ားသည္ အထက္ေဖၚျပပါ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္မွခ်မွတ္ထားေသာ ေရြးေကာက္ပြဲ မဟာဗ်ဴဟာႏွင့္ ရည္ရြယ္ခ်က္(၅)ရပ္ႏွင့္လုပ္ငန္းစဥ္ (၃)ရပ္တို႔ကို အေျခခံထား၍ ျပည္သူလူထုအား စည္းရံုး ေဟာေျပာ ၾကပါသည္။ ထို႔အျပင္ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္သည္ ေရြးေကာက္ပြဲအႏိုင္ရရွိေရး ၾကိဳးပမ္းမႈအတြက္ ေရြးေကာက္ပြဲ ေအာင္ႏိုင္ေရး ေကာ္မတီမ်ားကို အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ဝင္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္မည့္ မဲဆႏၵနယ္တုိင္းတြင္ ဖြဲ႔စည္းခဲ့ပါသည္။ ေအာင္ႏိုင္ငံေရး ေကာ္မတီမ်ားတြင္ ျမိဳ႕မိျမိဳ႕ဖ၊ ရပ္မိရပ္ဖမ်ားပါဝင္ၾကၿပီး ျပည္သူလူထုႏွင့္အတူ စည္းရံုးေရး ဆင္းခဲ့ၾကပါသည္။

ျပည္သူလူထုမွလည္း-
(၁) အဖြဲ႕ခ်ဳပ္၏မူဝါဒလမ္းစဥ္မ်ားကိုႏွစ္သက္သည္ျဖစ္၍လည္းေကာင္း၊
(၂) အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား ေထာက္ခံယံုၾကည္အားကိုးသည္ျဖစ္၍ လည္းေကာင္း၊
(၃) အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ေျပာသည့္စကား၊ ေပးသည့္ကတိမ်ားကို လက္ခံသည္ျဖစ္၍ လည္းေကာင္း၊
အဖြဲ႔ခ်ဳပ္မွ ေရြးေကာက္ပြဲေအာင္ႏိုင္ေရး စည္းရံုးေရးဆင္းရာတြင္ အလြန္မွပင္ ေထာက္ခံ ေအာင္ျမင္မႈရရွိခဲ့ပါသည္။ ဤကဲ့သို႔ျဖစ္ရျခင္းမွာ ဒီမိုကေရစီကို ျပည္သူမ်ားက မည္မွ်လိုလားေၾကာင္းကုိ ေဖၚျပေနပါေတာ့သည္။ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ားမွ ျပည္သူလူထုသို႔ျဖန္႔ေဝေသာ ကိုယ္ေရးမွတ္တမ္းစာရြက္မ်ားတြင္ မိမိတို႔၏ ျပည္သူလူထုအေပၚထားရွိေသာသေဘာထားႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးခံယူခ်က္မ်ားကို ထည့္သြင္းေဖၚျပၾကပါသည္။ ထိုသို႔ ေဖၚျပၾကရာတြင္ မိမိတို႔သည္ ဒီမိုကေရစီအေရးႏွင့္ ျပည္သူလူထုႀကီးမွေပးအပ္လိုက္ေသာတာဝန္မ်ားကို ေက်ေက်ပြန္ပြန္ ထမ္းေဆာင္မည္ဟူ၍လည္းေကာင္း၊ အေရးေတာ္ပံုေအာင္ျမင္သည္အထိ ၾကိဳးပမ္း ေဆာင္ရြက္သြားမည္ ဟူ၍လည္းေကာင္း၊ တပါတီအာဏာရွင္စနစ္ေခတ္က ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ိဳးမဟုတ္ပဲ ျပည္သူလူထုႏွင့္ တသားတည္း ေနထိုင္လ်က္ ျပည္သူလူထု၏အက်ိဳးကုိ ေဆာင္ရြက္သြားမည္ဟူ၍လည္းေကာင္း ကတိကဝတ္မ်ားေပး၍ စည္းရံုး ခဲ့ၾကပါသည္။

အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ဗဟိုမွလည္းေကာင္း ရန္ကုန္တိုင္း၊ မႏၲေလးတိုင္းႏွင့္ တိုင္းအတြင္းရွိျမိဳ႕နယ္မ်ားမွ လည္းေကာင္း ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ေအာင္ဆန္း၏ ရင္ထိုးတံဆိပ္မ်ား၊ ရုပ္ပံုကားခ်ပ္မ်ား၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ဓါတ္ပံု၊ ရင္ထိုး၊ ရုပ္ပံုကားခ်ပ္မ်ား၊ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ဥကၠ႒ ဦးတင္ဦး၏ရုပ္ပံုကားခ်ပ္မ်ား၊ ေရြးေကာက္ပြဲ သေကၤတ ခေမာက္ပံုရင္ထိုးမ်ား၊ ခေမာက္ပံုပါေသာ အကႌ်မ်ား၊ ေရြးေကာက္ပြဲေအာင္ႏိုင္ေရး သီခ်င္းေခြမ်ား၊ သံခ်ပ္ေခြမ်ား၊ အထိမ္းအမွတ္ပစၥည္းမ်ားႏွင့္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္သတင္းႏွင့္ ျပန္ၾကားေရးအဖြဲ႔မွ ထုတ္ျပန္ေသာ မွတ္တမ္းလႊာမ်ားမွာ ျပည္သူလူထုအၾကား အဖြဲ႔ခ်ဳပ္အေပၚ ေထာက္ခံသည့္ သေဘာထားမ်ားကို ထင္ရွားစြာျပသခဲ့ေပသည္။

ငုနဲ႕ပိေတာက္ ေႏြမွာလႈိင္သည္၊ စုနဲ႕ခေမာက္ ေမမွာႏုိင္မည္။

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ ၏ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲ
(၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္စာအုပ္

အဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ ေရြးေကာက္ပြဲသေကၤတမွာ ခေမာက္ျဖစ္သည္။ ေရြးေကာက္ပြဲစည္းရံုးေရးကာလ သည္ ေဆာင္းအကုန္ ေႏြအကူးမွသည္ မိုးဦးသို႔ေရာက္စျဖစ္၍ ရာသီအလိုက္ပြင့္ၾကေသာ ငုႏွင့္ ပိေတာက္တို႔မွာ လႈိင္လ်က္ပင္ရွိေပသည္။ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ ေအာင္ျမင္ျခင္းကို ေမွ်ာ္မွန္းသည့္ အထိမ္းအမွတ္ျဖစ္ေသာ အဝါေရာင္ ငုပန္း၊ ပိေတာက္ပန္းတို႔ ေဝဆာ ျမိဳင္ေနသည္မွာ ဒီမိုကေရစီေအာင္ျမင္ျခင္းကို အေရာင္ေတာက္ပစြာ ခ်ယ္မႈန္းသကဲ့သို႔ျဖစ္ေနေပသည္။ ေရြးေကာက္ပြဲ ေအာင္ႏိုင္ေရးစည္းရံုးေရး တေလွ်ာက္ရွိ ျပည္သူအမ်ားမွာ ခေမာက္ေဆာင္း၍ ၾကိဳဆိုၾကသကဲ့သို႕ ပိေတာက္ပန္းမ်ားကမ္း၍ ၾကိဳဆိုၾကသည္မွာ ေအာင္ပြဲ၏ သေကၤတတရပ္ပင္ျဖစ္ေပသည္။

မဲစားရင္းမ်ားကူးယူျခင္း၊ မဲေပးပံုနည္းစနစ္အား ရွင္းလင္းျခင္းႏွင့္ ဘက္လိုက္မႈမ်ား

နဝတသည္ လြတ္လပ္၍တရားမွ်တေသာ ေရြးေကာက္ပြဲ လုပ္ေပးမည္ဟု ေၾကြးေၾကာ္ခဲ့ေသာ္လည္း လက္ေတြ႔မွာမူ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ မဲဆြယ္စည္းရံုးမႈမ်ားကို အကန္႔အသတ္အတိုင္းအတာႏွင့္သာ ျပဳလုပ္ခြင့္ရပါသည္။ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ား၏ မဲဆြယ္စည္းေဝးျခင္း၊ လူထုေဟာ ေျပာပြဲမ်ားက်င္းပျခင္းတို႔ လုပ္ပိုင္ခြင့္ရွိသည္ဟု ဥပေဒအမွတ္ (၃/၉ဝ)အရ ျပ႒ာန္းထားေသာ္လည္း လက္ေတြ႔မွာမူ ဥပေဒအရ တေျပးညီ ေဆာင္ရြက္ခြင့္မေပးခဲ့ပါ။ ခြင့္ျပဳသည့္ျမိဳ႕နယ္မ်ားတြင္ခြင့္ျပဳခဲ့ၿပီးအခ်ဳိ႔ ျမိဳ႕နယ္မ်ားတြင္ကား ခြင့္ျပဳခြင့္မေပးခဲ့ပါ။ ၄င္းအျပင္ အခ်ဳိ႔ေသာေဒသမ်ားတြင္ ေဒသဆိုင္ရာအာဏာပိုင္မ်ားက ျမိဳ႕နယ္၊ ရပ္ကြက္၊ ေက်းရြာမ်ားအတြင္း အသံခ်ဲ႔စက္ျဖင့္လွည့္လည္၍ ၄င္းေဒသတြင္ ေရြး ေကာက္ပြဲယွဥ္ျပိဳင္မည့္ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ား၏ အမည္စားရင္းမ်ားႏွင့္ ပါတီအဖြဲ႕အစည္းမ်ားကို ေၾကညာပါသည္။ ထိုသို႔ေၾကညာျခင္းႏွင့္အတူ ျပည္သူမ်ားအား မဲေပးသည့္ေန႔တြင္ မဲလာေရာက္မေပးလွ်င္လည္း ရပါသည္ဟူ၍ ထည့္သြင္းေျပာခဲ့ပါသည္။ ထိုသို႔ ထည့္သြင္းေျပာဆိုသည္မွာ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ျပည္သူမ်ား လာေရာက္ မဲေပးျခင္းအား ဟန္႔တားရာေရာက္ေပသည္။ စစ္တပ္မွ အာဏာသိမ္းၿပီးေနာက္ပိုင္းတြင္ လုပ္ငန္းစဥ္ႀကီး(၄)ရပ္ကို ခ်မွတ္ခဲ့သည္။ ထို(၄)ရပ္တြင္ စတုတၳအေနျဖင့္ ေရြးေကာက္ပြဲေအာင္ျမင္စြာ က်င္းပႏိုင္ေရးအတြက္ အဓိကက်သည့္ ျပည္သူမ်ား လာေရာက္မဲေပးျခင္းကို တိုက္တြန္းႏႈိးေဆာ္သင့္ပါသည္။ “မဲမေပးလည္း ရပါတယ္”ဆိုသည့္ ‘ေရြးေကာက္ပြဲေအာင္ျမင္စြာ က်င္းပႏိုင္ေရးအား ထိခိိိိုက္ႏိုင္မည့္သေဘာမ်ိဳး’ကို ေၾကညာအားေပးျခင္းသည္ အာဏာပိုင္တို႔၏ မရိုးသားသည့္ အေနအထားကို ထင္ရွားေစသည္။

အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ ျပိဳင္ဘက္ပါတီႀကီးျဖစ္ေသာ တိုင္းရင္းသားစည္းလံုးညီညြတ္ ေရးပါတီကလည္း ျပည္သူလူထုအားမဲဆြယ္စည္းရံုးရာတြင္ မိမိတို႔၏ပါတီမူဝါဒမ်ားကို ရွင္းလင္းတင္ျပသည္ထက္ “ငါတို႔ ေနာက္မွာ စစ္တပ္ရွိတယ္”၊ “ခေမာက္ကေတာ့ေကာင္းပါတယ္ ေခါင္းမရွိဘူး”ဆိုသည့္ စကားအသံုးအႏႈန္းမ်ိဳး၊“ဒို႔ကေတာ့ ႏိုင္ရင္လည္းႏိုင္ရမယ္၊ ရႈံးရင္လည္းႏိုင္ရမယ္”ဟူသည့္ ၿခိမ္း ေျခာက္သည့္ အေျပာမ်ိဳးႏွွွင့္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္အား တိုက္ခိုက္သည့္ အဆိုမိ်ဳးကိုသာ အဓိကထား၍ စည္းရံုး ေဟာေျပာၾကပါသည္။ ထိုကဲ့သို႔ေသာ စည္းရံုး ေဟာေျပာမႈမ်ားေၾကာင့္ တစည ပါတီမွာ ျပည္သူလူထု၏ ေထာက္ခံမႈႏွင့္ ပို၍ပင္ေဝးခဲ့ရေပသည္။

အဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ ေရြးေကာက္ပြဲေအာင္ႏိုင္ေရးအဖြဲ႔မ်ားသည္ သက္ဆိုင္ရာမဲဆႏၵနယ္ေျမရွိ မဲေပးခြင့္ရွိသူမ်ား၏ အေရအတြက္ႏွင့္ မဲစာရင္းအမွတ္မ်ားကို ျမိဳ႕နယ္ေကာ္မရွင္ထံမွ ေတာင္းခံ၍ ကူးယူၾကပါသည္။ ထုိကဲ့သို႕ မဲစာရင္းမ်ား ကူးယူရျခင္းမွာ ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပေသာေန႔တြင္ မဲေပးမည့္ ျပည္သူမ်ား လြယ္ကူစြာမဲေပးႏိုင္ေရးအတြက္ မိမိတို႔မဲစာရင္းအမွတ္မ်ား ၾကိဳတင္အသိေပးထားရန္ျဖစ္ပါသည္။ ၄င္းအျပင္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္သည္ မဲေပးပံုနည္းစနစ္ကို ျပည္သူမ်ား နားလည္သိရွိေစရန္ လိုက္လံရွင္းလင္း တင္ျပပါသည္။ (၁၉၉ဝ)ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ယၡင္ေရြးေကာက္ပြဲမ်ားကဲ့သို႕ မဲျပားစနစ္ကို မသံုးစြဲပဲ ပါဝင္ယွဥ္ျပိဳင္မည့္ ပါတီအဖြဲ႔အစည္းတို႔၏ သေကၤတႏွင့္ ဝင္ေရာက္အေရြးခ်ယ္ခံေသာ ျပည္သူ႔လႊတ္္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ေလာင္းမ်ား၏ အမည္ဇယားပါ “မဲစာရြက္”ျဖင့္မဲေပးရမည္ျဖစ္၏။ ထို႔ေၾကာင့္ တႀကိမ္တခါမွ် ဤကဲ့သို႔ေသာ မဲေပးသည့္ နည္းစနစ္ႏွင့္ မၾကံဳဖူးေသာ ျပည္သူမ်ားနားလည္သိရွိေစရန္ လိုက္လံ ရွင္းလင္းျပရျခင္းပင္ျဖစ္ေပသည္။ ထိုသို႔ မဲေပးနည္းစနစ္မ်ားအား ရွင္းလင္းရာတြင္ တခ်ဳိ႔ေသာျမိဳ႕နယ္ ေအာင္ႏိုင္ေရးအဖြဲ႔မ်ားမွ ျပည္သူလူထုစိတ္ဝင္စားမႈ ရွိေစရန္ ဇာတ္လမ္းပမာမ်ားေပး၍ ရွင္းလင္းခဲ့သည္မွာ တမူထူး၍ မွတ္သားေလာက္ေပသည္။ (ေနာက္ဆက္တြဲ-ထ)

အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္မွ ေရြးေကာက္ပြဲေအာင္ႏိုင္ေရးအဖြဲ႔အသီးသီးတို႔သည္ ျပည္သူ မ်ား မဲေပးသည့္နည္းစနစ္အား သေဘာေပါက္နားလည္ေစရန္ ေန႔မအား၊ ညမအား ေရာက္ရာအရပ္ရပ္၌ ရွင္းလင္းတင္ျပသကဲ့သို႕ျပည္သူမ်ားကလည္း မဲေပးပံုနည္းစနစ္အား နားလည္သေဘာေပါက္ရန္အတြက္ အားၾကိဳးမာန္တက္ ေလ့လာၾကပါသည္။ မဲေပးနည္းစနစ္ ရွင္းလင္းေသာ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ေအာင္ႏိုင္ေရးအဖြဲ႔မ်ားႏွင့္ ျပည္သူတို႔မွာ ရင္းႏွီးခင္မင္စြာျဖင့္ တသားတည္းျဖစ္ခဲ့ရေပသည္။

ရပ္ကြက္ႏွင့္ေက်းရြာေကာ္မတီမ်ားဖြဲ႕စည္းျခင္း၊ မဲရံုမႉးမ်ားခန္႕အပ္ျခင္း၊ မဲရံုကိုယ္စားလွယ္မ်ားခန္႕ထားျခင္း၊

(၁၉၉ဝ)ခုႏွစ္ ေမလ(၂၇)ရက္ေန႔တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ ႏွွစ္ေပါင္း(၃ဝ)ခန္႔ၾကာမွျပည္သူလူထု၏ စစ္မွန္ေသာ ဆႏၵကို ထုတ္ေဖၚခြင့္ရသည့္ သမိုင္းဝင္ ပါတီစံုေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲႀကီးကို က်င္းပပါေတာ့သည္။ ထူးျခားသည္မွာ ဤေရြးေကာက္ပြဲသည္ ဒီမိုကေရစီ အစိုးရ တစ္ရပ္မွ က်င္းပေပးေသာ ေရြးေကာက္ပြဲလည္းမဟုတ္၊ စစ္အာဏာရွင္ လက္ေအာက္တြင္ စစ္အစိုးရက က်င္းပေပးေသာ ေရြးေကာက္ပြဲပင္ျဖစ္ပါသည္။ ျပည္သူလူထုႀကီးကလည္း ဤေရြးေကာက္ပြဲ၌ ဆႏၵမဲေပးျခင္းသည္ တခုတည္းေသာ ပါတီအာဏာဆုပ္ကိုင္ေရးအတြက္ ဆႏၵျပဳသည့္ သေဘာမ်ိဳးေဆာင္ေသာ မဲေပးျခင္းမ်ိဳးမဟုတ္၊ စနစ္ေဟာင္းမွ စနစ္သစ္သို႔ ေျပာင္းလဲေစရန္ မဲေပးျခင္းဟု နားလည္ သေဘာေပါက္ထားပါသည္။ အာဏာရွင္လက္ေအာက္ နင္းျပားဘဝမွ လူ႔အခြင့္အေရး၊ ဒီမိုကေရစီ အခြင့္အေရးမ်ားကို အျပည့္အဝအာမခံေသာ စစ္မွန္သည့္ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံေတာ္ ေပၚထြန္းလာေရးအတြက္ စြမ္းစြမ္းတမံ ၾကိဳးပမ္း ေဆာင္ရြက္မည့္ ပုဂၢိဳလ္မ်ားႏွင့္ မိမိတို႔ယံုၾကည္အားကိုးေသာ ေခါင္းေဆာင္မ်ား ဦးေဆာင္သည့္ အဖြဲ႔အစည္းအား ေရြးခ်ယ္ရသည့္ ေရြးေကာက္ပြဲျဖစ္၍ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ႀကီးမားစြာျဖင့္ လာေရာက္မဲေပးျခင္းပင္ျဖစ္သည္။ မိမိတို႔၏ ဆႏၵမဲတျပားသည္ ႏိုင္ငံ၏ကံၾကမၼာ၊ မိမိတို႔၏အနာဂတ္ကို မည္မွ်ေျပာင္းလဲေစမည္၊ မိမိ တို႔၏ဆံုးျဖတ္ခ်က္သည္ မည္မွ်ေလးနက္သည္၊ မိိမိတို႔တြင္ မည္မွ်တာဝန္ရွိသည္ကုိ နားလည္စြာျဖင့္ လာေရာက္မဲထည့္ျခင္းပင္ျဖစ္ေပသည္။ ထိုေန႔ထိုအခ်ိန္တြင္ ႏိုင္ငံတဝွမ္းလံုးရွိ မဲေပးရာမဲရံုမ်ားတြင္လာ ေရာက္မဲေပးၾကေသာျပည္သူလူထုႀကီး၏စိတ္ဓါတ္၊ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္၊ ယံုၾကည္ခ်က္မ်ားသည္ အနာဂတ္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏အေရးကို ေပၚလြင္ထင္ရွားေစပါသည္။

ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပမည့္ တရက္အလို ေမလ(၂၆)ရက္ေန႔ညမွစ၍ မဲေပးမည့္သူအခ်ဳိ႔မွာ မဲေပးရန္အတြက္ မဲေပးရံုအနီးတြင္ ညအိပ္ေစာင့္၍ေနၾကပါသည္။ ေက်းလက္ေဒသမ်ားတြင္လည္း မိမိတို႔ မဲေပးရာေဒသသို႕ေျခလွ်င္ခရီးျဖင့္ ေတာင္ကိုေက်ာ္၍လည္းေကာင္း၊ ေလွျဖင့္ျမစ္ေခ်ာင္းကိုျဖတ္၍လည္းေကာင္း၊ လွည္းျဖင့္ကန္သင္းကိုေက်ာ္၍လည္းေကာင္း ၾကိဳတင္၍ေရာက္ရွိေနၾကပါသည္။ ျပည္သူတို႔မွာ မိမိတို႔၏မဲဆႏၵအား တန္ဖိုးထားလွသည္။ မဲမထည့္လိုက္ရမွာကို ပူပင္ၾကသည္။ မဲထည့္ႏိုင္ေရးအတြက္ ဝီရိယရိွၾကသည္၊ ဇြဲရွိၾကသည္၊ သတၱိရွိၾကသည္။ မိမိတို႔၏ကံၾကမၼာကို မိမိတို႔ဖာသာ ဆံုးျဖတ္ခြင့္အား တန္ဖိုးထားၾကသည္။ ဤေရြးေကာက္ပြဲတြင္ မိမိတို႔၏မဲတျပားသည္ မည္မွ်အေရးႀကီးသည္ကိုနားလည္ ၾကသည္။ မည္သည့္နည္းျဖင့္ မည္သူ၊ မည္သည့္အဖြဲ႔အစည္းက ၿခိမ္းေျခာက္ ဟန္႔တားသည္ျဖစ္ေစ မဲေပးမည့္ေန႔တြင္ မဲရံု၌ မိမိတို႔ ေထာက္ခံေသာ ပါတီအဖြဲ႕အစည္းႏွင့္လူပုဂၢိဳလ္အား အားပါးတရ မဲေပးၾကသည္။

ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပသည့္ေန႔တြင္ မိုးကလည္းတဖြဲဖြဲရြာေနသည္။ ျပည္သူလူထုႀကီးသည္လည္း မိုးေရထဲတြင္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္အျပည့္ျဖင့္ မဲရံုေရွ႕၌တန္းစီေနၾကသည္။ မိမိတို႔မဲအား မိမိတို႔ ႏွစ္သက္ယံုၾကည္သည့္ ပါတီအား ေပးရန္အတြက္ အားၾကိဳးမာန္တက္ျဖင့္ မဲရံုေရွ႕သို႔ေရာက္ရွိေနၾကပါသည္။ အခ်ိဳ႕လမ္းမေလွ်ာက္ႏိုင္ေသာ သက္ႀကီး ရြယ္အိုမ်ားကလည္း ေဘးမွေဖးကူတြဲေပးသူမ်ားကိုယ္စီႏွင့္ မဲေပးရန္ေရာက္ရွိလာၾကေပသည္။ ဤျမင္ကြင္းသည္ (၁၉၉ဝ)ခုႏွစ္ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီ ေရြးေကာက္ပြဲႀကီးအေပၚ ျပည္သူလူထုကမည္မွ် ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ထားသည္ကို ျပသျခင္းပင္ျဖစ္ေပသည္။ ထို႔ျပင္ မဲရံုေရွ႕၌ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ေရြးေကာက္ပြဲ သေကၤတျဖစ္ေသာ ခေမာက္ကိုယ္စီ ေဆာင္း၍ လည္းေကာင္း၊ ပင္နီအကႌ် ေယာထမီႏွင့္ ကခ်င္ပုဆိုးဝတ္၍လည္းေကာင္း၊ မဲေပးရန္ ေရာက္ရွိေနၾကသည္ကို ျမင္ရ၍ မဲေပးမည့္သူမ်ား စိတ္အားတက္ၾကြ၍ ပီတိျဖစ္ေစပါသည္။ ထို႔အတူ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္မွ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ေလာင္းမ်ားကလည္း မိမိတို႔သက္ဆိုင္ရာ မဲဆႏၵနယ္အတြင္းရွိ မဲရံုမ်ားသို႔သြားေရာက္၍ မဲေပးသည့္ ျပည္သူမ်ားအား တရင္းတႏွီး လိုက္လံ ႏႈတ္ဆက္ေနသကဲ့သို႕ ျပည္သူလူထုကလည္းဝမ္းပမ္းတသာ ျပန္လည္ ၾကိဳဆို ႏႈတ္ဆက္ၾကသည္မွာ ျပည္သူလူထုႏွင့္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္တို႔၏ ေသြးစည္းညီညြတ္မႈႏွင့္ ျပည္သူတို႔ ေထာက္ခံမႈအင္အားကို ေဖၚျပေနသည္ပင္ျဖစ္ေပသည္။

နံနက္(၆)နာရီခြဲတြင္ မဲရံုဖြင့္ပါေတာ့သည္။ မဲေပးမည့္သူမ်ားစတင္၍ မဲေပးၾကပါသည္။ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္မွ ေရြးေကာက္ပြဲေအာင္ႏိုင္ေရးအဖြဲ႔မ်ားသည္ ေရြးေကာက္ပြဲမက်င္းပမီကာလကပင္ ျပည္သူမ်ား မဲေပးရာတြင္ အဆင္ေျပ ေခ်ာေမြ႔ေစေရးအတြက္ ေကာ္မရွင္မွမဲစာရင္းမ်ား ကူးယူထားၿပီးျဖစ္၍ မဲေပးမည့္ျပည္သူမ်ားအား မိမိတို႔ စာရင္း အမွတ္အသားမ်ားအား လိုက္လံေျပာဆိုသတိ ေပးထားၿပီးျဖစ္သည္။ လူနည္းစုေလာက္သာလွ်င္ မိမိတို႔၏ စာရင္းနံပါတ္အား မဲရံုေရွ႕ရွိမဲစာရင္းတြင္ ရွာေဖြၾကည့္ရႈၾကရေပသည္။ မိမိအမည္ႏွင့္ အမွတ္စဥ္ကို သိရွိ၍ မိမိအလွည့္ေရာက္ေသာအခါတြင္ မိမိနာမည္၊ အမွတ္စဥ္၊ မွတ္ပံုတင္ကိုျပ၍စာရြက္ကိုထုတ္ယူၾကရပါသည္။ မဲျပားထုတ္ယူၿပီးသည့္အခါ မဲထည့္မည့္ အခန္းတြင္း အသင့္ထားရွိေသာ ၾကက္ေျခခတ္တံဆိပ္တံုးေလးအား ႏွိပ္လိုက္ျခင္းျဖင့္ မဲေပးျခင္းတာဝန္ ၿပီးဆံုးသြားပါသည္။ ထိုသို႔မဲေပးရာတြင္ သတိျပဳရန္အခ်က္ကေလးတခုမွာ မဲေပးရာ တြင္ အသံုးျပဳရသည့္ တံဆိပ္အမွတ္အသားမွာ ၾကက္ေျခခတ္ျခင္းပင္ျဖစ္ပါသည္။ ၾကက္ေျခခတ္္ဆိုသည္မွာ ျမန္မာလူမ်ိဳးအမ်ားစုအျမင္တြင္ ပယ္သည့္သေဘာကိုေဆာင္ပါသည္။ တခ်ိဳ႕ေသာ ေက်းလက္ေတာရြာေန ျပည္သူမ်ားမွာ မဲေပးနည္းစနစ္လည္းမသိရ၊ မိမိတို႔ႏွိပ္ရမည့္ တံဆိပ္ကိုလည္း မသိၾကေသာအခါ လက္ေတြ႔မဲေပးသည့္အခ်ိန္၌ မိမိတို႔ေထာက္ခံေသာလူပုဂၢိဳလ္အဖြဲ႔အစည္းအား ေထာက္ခံသည့္ေနရာတြင္ တံဆိပ္ႏွိပ္လိုက္သည့္အခါ ၾကက္ေျခခတ္္အမွတ္ တံဆိပ္ေပၚလာသျဖင့္ ပယ္သည္ဟုထင္ကာ ထိုတံဆိပ္အား မိမိတို႔ မေထာက္ခံေသာပါတီအား ထပ္၍ႏွိပ္ျခင္းျဖင့္ ႏွစ္ေနရာတြင္ မဲေပးသလိုျဖစ္သြားေသာေၾကာင့္ ပယ္မဲမ်ားျဖစ္သြားခဲ့ရသည္။ ထို႔အျပင္ တံဆိပ္ႏွိပ္ရမည့္ အကြက္တြင္ တိတိက်က်မႏွိပ္မိျခင္း၊ တေနရာတည္း ႏွစ္ခါသံုးခါႏွိပ္ျခင္း၊ မင္ခမ္းေျခာက္ေန၍ မထင္ျခင္း- စသည္ တို႔ေၾကာင့္ ပယ္မဲမ်ား ျဖစ္ခဲ့ရပါသည္။

မဲရံုမ်ားတြင္တာဝန္က်ေသာ မဲရံုမႉးမ်ားအနက္ အခ်ိဳ႕မွာ သမာသမတ္ရွိၾကေသာ္လည္း အခ်ိဳ႕မွာမူ စစ္အာဏာပိုင္မ်ား လုိလားေသာ ပါတီအေပၚတြင္ ဘက္လုိက္မႈမ်ားရွိခဲ့ပါသည္။ ဥပမာ- မဲရံုတြင္ ညေန(၄)နာရီတြင္ ပိတ္မည္ျဖစ္၍ မဲေပးရန္လာေရာက္သည့္ ျပည္သူမ်ားအနက္ မိမိတို႔လိုုလားေသာ ပါတီအား ေထာက္ခံမည္ဟုခန္႔မွန္းရသည့္ သူတို႔အား ဦးစြာမဲေပးေစပါသည္။ အျခားပါတီကို ေထာက္ခံသူမ်ားအား ေနာက္ဆံုးမွ မဲေပးေစပါသည္။ မည္သို႔ပင္ ဘက္လိုက္မႈမ်ား ရွိေစကာမူ ျပည္သူလူ ထုႀကီးမွာ ၄င္းတို႔ႏွလံုးသားထဲမွ မဲဆႏၵအားေပးႏိုင္ေရးအတြက္ ထမင္းအငတ္ခံ၊ မိိုးေရအစိုခံ၊ ေနပူခံ၍ တေနကုန္ေစာင့္ဆိုင္းကာ မဲကိုေပးၾကပါသည္။ အခ်ိဳ႕မွာမူ မိမိမဲေပးခဲ့ေသာ ပါတီအမည္ကိုပင္ ေၾကြးေၾကာ္ ထုတ္ေဖာ္ ေျပာဆိုလိုက္ေသးသည္။ လူထု၏ စစ္မွန္ေသာ ဆႏၵမွာကား ေပၚလြင္ထင္ရွားလွပါ သည္။ ထုိဆႏၵကား အဘယ္သို႔နည္း။ အေျခခံလူ႔အခြင့္အေရးမ်ားကို အျပည့္အဝအာမခံမည့္ ဒီမိုကေရစီစနစ္ႏွင့္ စစ္မွန္ေသာ ဒီမိုကေရစီ ႏိုင္ငံေတာ္ ေပၚေပါက္ေရးပင္ျဖစ္သည္။

မဲမ်ား ေရတြက္ျခင္း

ညေန(၄)နာရီတြင္ မဲေပးသည့္အခ်ိန္ကုန္ၿပီျဖစ္၍ မဲမ်ားကို စတင္ေရတြက္ၾကပါသည္။ မဲမ်ား ေရတြက္သည့္အခါတြင္ သက္ဆိုင္ရာမဲရံုတြင္ တာဝန္က်ေသာ ရပ္ကြက္၊ ေက်းရြာအုပ္စုေကာ္မရွင္အဖြဲ႕ခြဲမွ ေကာ္မရွင္လူႀကီးမ်ား၊ မဲရံုမႉးႏွင့္ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္ၾကေသာ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ား၏ မဲရံုကိုယ္စားလွယ္မ်ား၏ ေရွ႕ေမွာက္တြင္ မဲပံုးကိုေဖါက္၍ မဲမ်ားကို စတင္ ေရတြက္ၾကပါသည္။ မဲမ်ားေရတြက္သည့္အခါ ပယ္မဲ၊ ထပ္မဲ စသည္တို႔ကို ေကာ္မရွင္လူႀကီးမ်ားႏွင့္တကြ၊ မဲရံုကိုယ္စားလွယ္မ်ား အျပန္အလွန္စီစစ္ျခင္း၊ ပယ္မဲ ျဖစ္/မျဖစ္ ကန္႔ကြက္ျခင္း၊ ေထာက္ခံျခင္းစသည္ျဖင့္ မဲမ်ားကို ေရတြက္ၾကပါသည္။ အခ်ိဳ႕ေသာေဒသမ်ားတြင္ ျပည္သူလူထုေရွ႕ေမွာက္တြင္ မဲပံုးမ်ားကို ေဖါက္၍ မဲေရတြက္ၾကၿပီး၊ အခ်ိဳ႕ေသာေဒသမ်ားတြင္ကား ေကာ္မရွင္လူႀကီးမ်ား၊ မဲရံုးမႉးႏွင့္ သက္ဆိုင္ရာ ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၏ မဲရံုကိုယ္စားလွယ္မ်ားေရွ႕တြင္သာ ေရတြက္ၾကပါသည္။ မဲရံုတရံု တြင္ မဲမ်ားေရတြက္ၿပီးဆံုးသည္ႏွင့္ ၄င္းမဲရံုတြင္ မည္သည့္ပါတီ အဖြဲ႔အစည္းမွ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကုိယ္စားလွယ္ေလာင္းက မဲအေရအတြက္မည္မွ်ျဖင့္ အႏိုင္ရရွိသည္ကို မွတ္တမ္းတင္ပါသည္။ ထိုသို႕ေသာပံုစံျဖင့္ မဲေရတြက္ျခင္းကို တႏိုင္ငံလံုးတြင္ရွိ မဲရံုမ်ား၌ ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ မဲမ်ားေရတြက္ေနခ်ိန္တြင္ ျပည္သူလူထုႀကီးမွာ မိမိတို႔ လိုလား ေတာင့္တေနေသာ လြတ္လပ္မႈႏွင့္ ဒီမိုကေရစီေရးအတြက္ မိမိတို႔ ေပးခဲ့ေသာ ပါတီအဖြဲ႔အစည္း အႏိုင္ရေရးကို ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ႀကီးစြာျဖင့္ မဲရံုေရွ႕တြင္ ထိုင္၍တမ်ိဳး၊ မတ္တပ္ရပ္၍ လည္းေကာင္း၊ လမ္းေလွ်ာက္၍လည္းေကာင္း၊ စိတ္အားထက္သန္စြာ ေစာင့္ဆိုင္းေနၾကသည္။ ေနလည္းေစာင္းခဲ့ၿပီ- မိမိတို႔ေမွ်ာ္လင့္တႀကီးႏွင့္္ မဲေပးခဲ့ေသာ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္သည္လည္း အႏို္င္ရခဲ့ပါသည္။ ဝမ္းသာေပ်ာ္ရႊင္ၾကည္ႏူးျခင္းႏွင့္အတူ ေရြးေကာက္ပြဲ အႏိုင္ရရွိေသာ စကားသံမ်ားသည္မဲေပးရာ ေဒသတခုလံုးကုိ ျပန္႔ႏွံ႔သြားခဲ့ပါၿပီ။ သို႔ေသာ္- မဲဆႏၵနယ္ တခုလံုးအတြက္ ေအာင္ပြဲသတင္းကိုကား ေစာင့္ေမွ်ာ္ေနရေပဦးမည္။

ေရြးေကာက္ပြဲအႏိုင္အရွံဳးေၾကညာျခင္း

မဲမ်ားတရံုခ်င္းအလိုက္ ေရတြက္ၿပီးေနာက္တြင္ မဲရံုအသီးသီးမွ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ယွဥ္ျပိဳင္ေသာ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ား ရရွိသည့္ မဲစာရင္းမ်ားႏွင့္ မဲရံုအတြင္း ျပည္သူမ်ား ေပးခဲ့ၾကသည့္ ဆႏၵမဲရြက္မ်ားကို ျမိဳ႕နယ္ေကာ္မရွင္ရံုးသို႕မဲရံုမွတာဝန္ရွိသူက သယ္ေဆာင္ေပးပို႔ပါသည္။ ထုိသို႔ေပးပို႔ရာတြင္ ျမိဳ႕ေပၚရပ္ကြက္မ်ားတြင္ရွိေသာ မဲဆႏၵနယ္ေျမမ်ားသည္ လမ္းပမ္း ဆက္သြယ္ေရးလြယ္ကူေသာေၾကာင့္ ေရြးေကာက္ပြဲအႏိုင္အရႈံးကို အျမန္ဆံုးသိရွိရသည္။ ေက်းလက္ေတာရြာမ်ားပါဝင္ေသာ ေဒသမ်ားႏွင့္ ေတာင္ေပၚေဒသမ်ားတြင္ရွိေသာ မဲဆႏၵနယ္မ်ားမွေရြးေကာက္ပြဲအႏိုင္ အရႈံးကိုကား အခ်ိန္အနည္းငယ္ေနာက္က်မွ သိရေလသည္။ ျမိဳ႕နယ္ေကာ္မရွင္သို႕မဲရံု အသီးသီးမွ ေရတြက္ၿပီးေသာ မဲစာရင္းမ်ား ေရာက္ရွိလာေသာအခါ သက္ဆိုင္ရာမဲဆႏၵနယ္ေျမအတြင္းရွိ မဲရံုမ်ားမွ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ားရရွိေသာ မဲမ်ားကို စုေပါင္း ေရတြက္ျခင္းျဖင့္ ေရြးေကာက္ပြဲအႏိုင္ အရႈံးကိုသိရွိရသည္။ ထို႔ေနာက္ ျမိဳ႕နယ္ပါတီစံုဒီမိုကေရစီ အေထြေထြ ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပေရးေကာ္မရွင္ အဖြဲ႔ခြဲရံုးတြင္ ျမိဳ႕နယ္ေကာ္မရွင္အဖြဲ႔၊ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္ေသာ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္း(သို႔)ကိုယ္စားလွယ္၏ ေရြးေကာက္ပြဲကိုယ္စားလွယ္တို႔ မ်က္ႏွာျခင္းဆိုင္ေတြ႔ဆံု ၿပီး မဲအႏိုင္အရႈံးစာရင္းအား ေကာ္မရွင္မွ ေၾကညာကာ ေကာ္မရွင္အဖြဲ႔ဝင္မ်ား၏ ေရွ႕ေမွာက္တြင္ ပါဝင္ယွဥ္ျပိဳင္ေသာ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားမွ သိရွိေၾကာင္း မွတ္တမ္းတင္ လက္မွတ္ေရးထုိးရပါသည္။

၄င္းေနာက္ပိုင္းတြင္ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲေကာ္္မရွင္မွ ေၾကညာခ်က္္ ထုတ္ျပန္၍ မဲဆႏၵနယ္ေျမ အသီးသီးတြင္ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္ခဲ့ေသာ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၏ အမည္စာရင္းႏွင့္တကြ ၄င္းတို႔ ရရွိေသာမဲအေရအတြက္ႏွင့္ ရာခိုင္ႏႈန္းကိုပါထည့္သြင္း၍ ေၾကညာပါသည္။ ထုိ႔ျပင္ မည္သူသည္ ျပည္သူလူထုမွ ေရြးခ်ယ္တင္ေျမွာက္ျခင္းခံရေသာ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ျဖစ္ေၾကာင္းကို သတင္းစာတြင္လည္းေကာင္း၊ ျမန္မာ့အသံႏွင့္္ ရုပ္ျမင္သံၾကားတြင္ လည္းေကာင္း ေၾကညာပါသည္။ ဆက္လက္၍ သက္ဆိုင္ရာ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ထံသို႔လည္း ေရြးခ်ယ္တင္ေျမွာက္ျခင္းခံရသူျဖစ္ေၾကာင္း ေၾကညာစာတမ္းကို ပါတီစံုဒီမိုကေရစီအေထြေထြ ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္မွ ေပးပို႔ခဲ့ပါသည္။ (ေနာက္ဆက္တြဲ - ၁)

တႏိုင္ငံလံုးရွိ ေရြးေကာက္ပြဲအႏိုင္အရႈံးသတင္းအား ေကာ္မရွင္သည္ တေန႔လွ်င္ မဲဆႏၵနယ္ ေျမ (၁ဝ)ခုႏႈန္းခန္႔ေလာက္သာ ေၾကညာေနသျဖင့္ ျပည္သူတို႔မွာ ေကာ္မရွင္၏ ေၾကညာၿပီးစီးခ်ိန္ထိ ေစာင့္ဆိုင္ေနပါမူ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ မည္သည့္ ပါတီ အဖြဲ႔အစည္း အႏိုင္ရရွိသည္ကို ေရြးေကာက္ပြဲၿပီး၍ တလေက်ာ္ႏွစ္လနီးပါၾကာမွသာလွ်င္ တရားဝင္ သိရွိရမည္ကဲ့သို႕ ျဖစ္ေနပါသည္။ သို႔ေသာ္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္မွ တႏိုင္ငံလံုးတြင္ အႏိုင္ရရွိေသာ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၏ အမည္စာရင္းကို အျမန္ဆံုး ထုတ္ျပန္ႏိုင္ခဲ့သျဖင့္ ျပည္သူလူထုႀကီးမွာ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ အႏိုင္ရရွိေၾကာင္းကို ေစာစီးစြာပင္ သိရွိေနၾကပါသည္။ တႏိုင္ငံလံုးတြင္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ေရြးေကာက္ပြဲ အႏိုင္ရရွိသည္ဟူေသာအသံမ်ား ဖံုးလႊမ္း သြားကာ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ား ပို၍ပို၍ တိုးလာပါေတာ့သည္။ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေမွးမွိန္ခဲ့ရေသာ ကြ်ႏ္ုပ္တို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ျပည္သူ႔ဆႏၵအစစ္အမွန္သည္ကား ျပည္သူတို႔၏ အသက္၊ ေသြး၊ ေခြ်း၊ မ်က္ရည္မ်ားၾကားမွ ေပၚထြက္ လာခဲ့ေပၿပီ။

ထုိသို႔ေရြးေကာက္ပြဲ အႏိုင္အရႈံးသတင္းအား ေၾကညာရာတြင္ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္သည္ တႏိုင္ငံလံုးတြင္ မဲဆႏၵ (၃၉၂)ေနရာတြင္ အႏိုင္ရရွိခဲ့ပါသည္။ ဤသည္မွာ မဲဆႏၵနယ္အားလံုး၏ ရာခိုင္ႏႈန္း(၈ဝ)ေက်ာ္ျဖစ္ခဲ့သည္။ ျပည္သူလူထုက ဤမွ်ပမာဏျဖင့္ ႏိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈတည္ ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔က ႀကီးမႉးက်င္းပေပးခဲ့သည့္ ပါတီစံုဒီမုိကေရစီ အေထြေထြ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္အမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ကို တခဲနက္ ေထာက္ခံေၾကာင္းကို ျမန္မာသိ၊ ကမၻာသိ ျပသလိုက္ျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္၏ (၁၊ ၇၊ ၉ဝ)ရက္စြဲပါ ေၾကညာခ်က္ (၈/၉ဝ)အရ မဲဆႏၵနယ္(၄၈၅)နယ္မွ မဲဆႏၵေပးပိုင္ခြင့္ရွိသူဦးေရ(၂ဝ၈၁၈၃၁၃)(သန္းႏွစ္ဆယ္၊ ရွစ္သိန္း၊ တေသာင္း၊ ရွစ္ေထာင္၊ သံုးရာတဆယ့္သံုး)၊ လာေရာက္မဲေပး သူဦးေရ (၁၅၃၁၂၅၂၄) (တဆယ့္ ငါးသန္း၊ တသိန္း၊ သံုးေသာင္း၊ ႏွစ္ေထာင့္၊ ငါးရာႏွစ္ဆယ့္ေလး)ရွိၿပီး၊ ခိုင္လံုေသာဆႏၵမဲစုစုေပါင္း (၁၃၂၅၃၆ဝ၆) (တဆယ့္ သံုးသန္း၊ ႏွစ္သိန္း၊ ငါးေသာင္း၊ သံုးေထာင့္၊ ေျခာက္ရာေျခာက္)ရွိကာအမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္က ခိုင္လံုေသာ မဲဆႏၵေပါင္း (၇၉၃၄၆၂၂) (ခုႏွစ္သန္း၊ ကိုးသိန္း၊ သံုးေသာင္း၊ ေလးေထာင့္၊ ေျခာက္ရာ၊ ႏွစ္ဆယ့္ႏွစ္)ရရွိခဲ့ပါသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္က ခိုင္လံုေသာဆႏၵမဲ (၅၉.၈)ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္ ရရွိခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါသည္။

အမ်ိဳးသားဒီမိုကရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ အႏိုင္ရရွိျခင္းအေၾကာင္းကို ဆန္းစစ္ၾကည့္ေသာအခါ မဲဆႏၵရွင္ ျပည္သူလူထုကအဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ ရည္ရြယ္ခ်က္မ်ား၊ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲ ေၾကညာစာတမ္းပါ အခ်က္မ်ားကို ႏွစ္သက္ျခင္းႏွင့္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ေခါင္းေဆာင္မ်ားအေပၚ ယံုၾကည္မႈအျပည့္အဝရွိျခင္း တို႔ေၾကာင့္ျဖစ္သည္ဟု ေတြ႔ျမင္ရပါသည္။ တနည္းအားျဖင့္ ဆုိပါလွ်င္ ျပည္သူလူထုက ဒီမိုကေရစီကို အာသာ ငမ္းငမ္းရယူလိုေၾကာင္း ထုတ္ေဖၚျပသလိုက္ျခင္းပင္ျဖစ္သည္။

အဖြဲ႔ခ်ဳပ္အျပင္ အဖြဲဲ႔ခ်ဳပ္၏အဓိကမဟာမိတ္ပါတီမ်ားျဖစ္ေသာပါတီ(၂)ပါတီအနက္ အမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီပါတီမွ ျပည္သူ႔ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္သံုးဦးႏွင့္ မ်ိဳးခ်စ္ရဲေဘာ္ေဟာင္းမ်ားအဖြဲ႔မွ ျပည္သူ႔ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္တဦး အႏိုင္ရရွိခဲ့ပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္အဖြဲ႔ခ်ဳပ္သည္ တႏိုင္ငံလံုးတြင္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ စုုစုေပါင္း(၃၉၆)ဦးျဖင့္ အႏိုင္ရရွိလိုက္သည္ ဆိုႏိုင္ပါသည္။ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ေရြးခ်ယ္တင္ေျမွာက္ျခင္း ခံရေသာပါတီအဖြဲ႔အစည္းစုစုေပါင္းမွာ (၂၇)ပါတီျဖစ္ၿပီး တပါတီခ်င္း အႏိုင္ရရွိခဲ့သည့္ ကိုယ္စားလွယ္အေရအတြက္မွာ ေအာက္ပါအတိုင္း ျဖစ္ပါသည္။
၁) အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (၃၉၂)ဦး
၂) ရွမ္းတိုင္းရင္းသားမ်ားဒီမိုကေရစီအဖြဲဲ႔ခ်ဳပ္ (၂၁)ဦး
၃) ရခိုင္ဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (၁၁)ဦး
၄) တိုင္းရင္းသားစည္းလံုးညီညြတ္ေရးပါတီ (၁ဝ)ဦး
၅) မြန္အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ (၅)ဦး
၆) အမ်ိဳးသားလူ႔အခြင့္အေရးဒီမုိကရက္တစ္ပါတီ (၄)ဦး
၇) ကခ်င္ျပည္နယ္ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီကြန္ဂရက္ (၃)ဦး
၈) ခ်င္းအမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (၃)ဦး
၉) အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီပါတီ (၃)ဦး
၁ဝ) ျပည္ေထာင္စုပအိုဝ္အမ်ိဳးသားအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (၃)ဦး
၁၁) ကယားျပည္နယ္လူမ်ိဳးေပါင္းစံုဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (၂)ဦး
၁၂) ကယန္းအမ်ိဳးသားမ်ားစည္းလံုးညီညြတ္ေရးဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (၂)ဦး
၁၃) ဇိုမီးအမ်ိဳးသားကြန္ဂရက္ (၂)ဦး
၁၄) နာဂေတာင္တန္းေဒသတိုးတက္ေရးပါတီ (၂)ဦး
၁၅) တေအာင္း(ပေလာင္)အမ်ိဳးသားဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (၂)ဦး
၁၆) ကမန္အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (၁)ဦး
၁၇) ကရင္ျပည္နယ္အမ်ိဳးသားမ်ားအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (၁)ဦး
၁၈) ဒီမိုကေရစီပါတီ (၁)ဦး
၁၉) ဒီမိုကရက္တစ္ တကၠသိုလ္ဘြဲ႔ရႏွင့္ ေက်ာင္းသာေဟာင္းမ်ားအဖြဲ႕ (၁)ဦး
၂ဝ) ျပည္ေထာင္စုတိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးမ်ား ဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (၁)ဦး
၂၁) ျပည္ေထာင္စု ဓႏုအမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္္ (၁)ဦး
၂၂) ျပည္ေထာင္စု အမ်ိဳးသားမ်ားဒီမိုကေရစီပါတီ (၁)ဦး
၂၃) မရာျပည္သူ႔ပါတီ (၁)ဦး
၂၄) ျမိဳ (ေခၚ) ခမီအမ်ိဳးသားညီညြတ္ေရးအဖြဲ႕ (၁)ဦး
၂၅) မ်ိဳးခ်စ္ရဲေဘာ္ေဟာင္းမ်ားအဖြဲ႕ (၁)ဦး
၂၆) ရွမ္းျပည္နယ္ ကိုးကန္႔ဒီမိုကရက္တစ္တပ္ဦး (၁)ဦး
၂၇) လာဟူးအမ်ိဳးသားဖြံ ့ျဖိဳးတိုးတက္ေရးပါတီ (၁)ဦး
၂၈) တသီးပုဂၢလ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား (၆)ဦး ျဖစ္ပါသည္။

ေရြးေကာက္ပြဲအျပီး စစ္အာဏာပိုင္တို႕၏လုပ္ရပ္မ်ားႏွင့္ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္၏ၾကိဳးပမ္းမႈမ်ား

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ ၏ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲ
(၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္စာအုပ္

ေရြးေကာက္ပြဲလည္း က်င္းပၿပီစီးခဲ့ၿပီ၊ ျပည္သူလူထုကလည္း ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားအား ေရြးခ်ယ္ တင္ေျမွာက္ေပးခဲ့ၿပီးၿပီ၊ ေရွ႕လုပ္ရမည့္တာဝန္မွာ စစ္အာဏာရွင္တို႔၏ ကတိကဝတ္အတိုင္း ေရြးေကာက္ပြဲ ၿပီးဆံုးၿပီျဖစ္၍ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ေခၚယူေရးႏွင့္အႏိုင္ရေသာအဖြဲ႔အစည္းအား အာဏာလႊဲေျပာင္းေပးေရးပင္ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ အာဏာပိုင္တို႔သည္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ေခၚယူေရးကို အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးျပ၍ ေရွာင္ရွားလာပါေတာ့သည္။

ပထမပိုင္းတြင္ ေရြးေကာက္ပြဲကုန္က်စရိတ္ ေငြစာရင္းမ်ား စစ္ေဆးရန္ရွိေသးသည္ဟုလည္းေကာင္း၊ အေၾကာင္း အမ်ိဳးမ်ိဳးျပ၍ အခ်ိန္ဆြဲပါသည္။ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္အေနျဖင့္ စစ္အစိုးရမွ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ေခၚယူေပးမည့္အခ်ိန္ကို ေရြးေကာက္ပြဲၿပီး၍ ရက္ေပါင္း (၆ဝ)ထိ ေစာင့္ဆိုင္းေနခဲ့ ပါသည္။ ရက္ေပါင္း (၆ဝ)ျပည့္သည့္ ေနာက္တရက္ျဖစ္ေသာ ဇူလိုင္လ(၂၇)ရက္ေန႔တြင္ ရန္ကုန္ျမိဳ႕၊ ဗိုလ္ေအာင္ေက်ာ္လမ္း၊ မဟတၱမဂႏၶီြခန္းမ၌ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ဗဟိုဦးစီးအဖြဲ႔ႏွင့္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၏ ပထမအႀကိမ္ ပဏာမညွိႏႈိင္း အစည္းအေဝးႀကီးကို စတင္၍ (၂၈)ရက္ေန႔ထိ က်င္းပခဲ့ပါသည္။ အစည္းအေဝးမက်င္းပမီ တရက္အလိုတြင္ အာဏာပို္င္တုိ႔က ေၾကညာခ်က္အမွတ္ (၁/၉ဝ)ကို ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါသည္။ ထုိေၾကညာခ်က္ အမွတ္(၁/၉ဝ)သည္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္၏ အာဏာသက္ေရာက္မႈအား ကန္႔သတ္တားဆီးျခင္းျဖစ္ၿပီး အာဏာပိုင္တို႔၏ မမွန္ကန္ေသာ၊ မရိုးသားေသာ၊ ကလိမ္ ကက်စ္က်ေသာ လုပ္ရပ္ကို ေဖၚျပလိုက္ျခင္းလည္းျဖစ္ေပသည္။ အစည္းအေဝးပြဲႀကီးသုိ႔ အမ်ိဳးသားဒီမို ကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ (၃၇၅)ဦးတက္ေရာက္ခဲ့ၿပီး အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ဗဟိုအလုပ္အမႈေဆာင္အဖြဲ႔၏ ႏိုင္ငံေရးအစီရင္ခံစာ တင္သြင္းျခင္း အပါအဝင္ လုပ္ငန္းမ်ားကို ေဆြးေႏြးေဆာင္ရြက္ခဲ့ပါသည္။ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ေရြးေကာက္ပြဲ အခန္း(၂) ပုဒ္ပ-၃တြင္ ျပ႒ာန္းထားသည့္ “လႊတ္ေတာ္ကို ဤဥပေဒႏွင့္အညီ ေရြးေကာက္တင္ေျမွာက္လုိက္ေသာ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းရမည္”ဟူေသာ ျပဌာန္းခ်က္ႏွင့္အညီ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ေခၚယူေရး၊ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးေရး၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ လြတ္ေျမာက္ေရး၊ ဥကၠ႒ဦးတင္ဦးႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ားလြတ္ေျမာက္ေရး၊ အေဝးေရာက္ ေက်ာင္းသားမ်ား ေအးခ်မ္းစြာျပန္လာႏိုင္ေရး၊ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒေရးဆြဲေရး စေသာသေဘာတရားမ်ာကို ေဆြးေႏြးခဲ့ပါသည္။

ျပည္သူလူထုဆႏၵႏွင့္အညီ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒအခန္း(၂)၊ ပုဒ္မ-၃အရ (၁၉၉ဝ)ျပည္ႏွစ္ စက္တဘၤာလ ေနာက္ဆံုးထား၍ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ေခၚယူက်င္းပေပးရန္ အမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားက ႏိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈတည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔သို႕တညီတညြတ္တည္း လက္မွတ္ေရးထုိး ေတာင္းဆိုခဲ့ၾကပါသည္။ ထုိသို႔ေတာင္းဆိုရျခင္းမွာ ရက္ေပါင္း(၆ဝ)ၾကာသည့္တိုင္ေအာင္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ေခၚယူက်င္းပေပးျခင္းမရွိေသာ၊ တာဝန္ပ်က္ ကြက္ေသာ၊ စစ္အစိုးရာအား ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၏ လုပ္ပိုင္ခြင့္အရ လႊတ္ေတာ္ ေခၚယူက်င္းပေပးရန္ ေတာင္းဆိုျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ထို႔ျပင္ လႊတ္ေတာ္ေခၚယူက်င္းပေပးျခင္းကို ႏိုင္ငံေတာ္ ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈတည္ေဆာက္ေရးအဖြဲဲ႔က ေဆာင္ရြက္ေပးမည္ဟူေသာ ႏိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈတည္ ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔(၁/၉ဝ) အပိုဒ္ - ၁၂၊ (၁၉၄၇)ခုႏွစ္ ဖြဲ႔စည္း အုပ္ခ်ဳပ္ပံု အေျခခံဥပေဒ ပုဒ္မ ၈၄(၂)အရ၊ ရက္ေပါင္း (၆ဝ)အတြင္း လႊတ္ေတာ္ေခၚယူ က်င္းပေပးရမည္ဟူေသာ ျပ႒ာန္းခ်က္၊ (၁၉၇၄)ခုႏွစ္ ဖြဲ႔စည္း အုပ္ခ်ဳပ္ပံုအေျခခံဥပေဒ၊ ဒီမိုကေရစီက်င့္စဥ္၊ ႏိုင္ငံတကာက်င့္ထံုးက်င့္နည္းမ်ား-အစရွိသည္တို႔အေပၚ မွီျငမ္း၍လည္း၊ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားက ေတာင္းဆိုခဲ့ ျခင္းျဖစ္သည္။

ကိုယ္စားလွယ္အခ်ိဳ႕ ျပည္ပသို႕ထြက္ခြါျခင္း၊ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားေပၚ အာဏာပိုင္တို႕၏ မေလ်ာ္ၾသဇာသံုး၍ ဖိႏွိပ္ဖ်က္ဆီးမႈမ်ား

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ ၏ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲ
(၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္စာအုပ္

ကိုယ္စားလွယ္အခ်ိဳ႕ ျပည္ပသို႕ထြက္ခြါျခင္း၊
အမ်ိဳးသားၫြန္႕ေပါင္းအစိုးရႏွင့္ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္(လြတ္ေျမာက္နယ္ေျမ) ေပၚေပါက္လာျခင္း၊

အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ကအာဏာပိုင္မ်ားအား ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ေခၚယူေပးရန္ ေတာင္းဆိုထားသည့္ ရက္မ်ားအတြင္း စက္တဘၤာလဆန္းပိုင္းတြင္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ ေၾကညာခ်က္အမွတ္(၅/၉ဝ)အား ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါသည္။ ထုိေၾကညာခ်က္တြင္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ ေရြးေကာက္ပြဲေၾကညာစာတမ္းႏွင့္ ဂႏၶီခန္းမေၾကညာခ်က္စာတမ္း အပုိဒ္(၉)ႏွင့္အညီ ဒီမိုကေရစီ ျပည္ေထာင္စုအတြက္ ရည္သန္ေသာ ဖြဲ႔စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပံုအေျခခံ ဥပေဒ ေရးဆြဲႏုိင္ရန္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္မွ ကမကထျပဳ၍ ျပင္ဆင္မႈမ်ားစတင္ျပဳလုပ္သြားမည္၊ ထုိအစီအစဥ္မ်ားကို ႏိုင္ငံေတာ္ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈ တည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔သို႕ေပးပို႔၍ ေတြ႔ဆံုညွိႏႈိင္းရန္ အဆိုျပဳမည္ဟု ပါရွိပါသည္။ (၅/၉ဝ)ထုတ္ျပန္ရျခင္းအေပၚ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ေခါင္းေဆာင္မ်ားက အဖြဲ႔ခ်ဳပ္အတြင္း ရွင္းလင္းၾကသကဲ့သို႕အဖြဲ႔ခ်ဳပ္လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားႏွင့္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ဝင္မ်ားကလည္း ေၾကညာခ်က္ပါ အေၾကာင္းအရာမ်ားကို အျပင္းအထန္ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကပါသည္။

၄င္းေနာက္ပိုင္းတြင္ ျပည္နယ္ႏွင့္တိုင္းမွ ျပည္သူ႔ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ တခ်ိဳ႕တို႔သည္ အမရပူရျမိဳ႕တြင္ ေတြ႔ဆံု၍ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္၏ ေရွ႕ဆက္လက္ေဆာင္ ရြက္သင့္ေသာ လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားႏွင့္ ပတ္သတ္၍ ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကသည္။ ထုိကဲ့သို႕ေဆြးေႏြးသည္ကို အေၾကာင္းျပဳ၍ အာဏာပိုင္တို႔သည္ အစည္းအေဝးတက္ေရာက္သူမ်ားအား လိုက္လံဖမ္းဆီး၍ ႏွစ္ရွည္ ေထာင္ခ်ခဲ့ပါသည္။ အစည္းအေဝး တက္ေရာက္ခဲ့ေသာ ကိုယ္စားလွယ္အခ်ိဳ႕တို႔သည္ ျပည္ပသို႔ထြက္ခြာၿပီး၊ ပဲခူးတိုင္း၊ ေပါက္ေခါင္းျမိဳ႕နယ္၊ အမ်ိဳးသားဒီမုိကေရစီပါတီမွ ျပည္သူ႔ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ေဒါက္တာစိန္ဝင္းေခါင္းေဆာင္ေသာ အမ်ိဳးသားညြန္႔ေပါင္းအစိုးရ (National Coalition Government of the Union of Burma - NCGUB) ကိုဖြဲ႔စည္းခဲ့ၾကသည္။ ေနာက္ပိုင္းတြင္ အမ်ိဳးသား ဒီမုိကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ (လြတ္ေျမာက္နယ္ေျမ) (National League for Democracy/Liberated Areas - NLD/LA) ဟူ၍ ျပည္ပ ေရာက္ရွိသြားေသာ ဒီမိုကေရစီလႈပ္ရွားေရးတြင္ ပါဝင္သူမ်ားကဖြဲ႕စည္းလိုက္သည္ကို သိရွိရပါသည္။

နဝတစစ္အစိုးရသည္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္အား ေခၚယူက်င္းပေပးျခင္းမရွိဘဲ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားအား ၄င္းတို႔ ထုတ္ျပန္ထားသည့္ ေၾကညာခ်က္အမွတ္ (၁/၉ဝ) (ေနာက္ဆက္တြဲ-ဗ)ကို အတင္းအၾကပ္ လက္မွတ္ေရးထုိးေစပါသည္။

လက္မွတ္ေရးထုိးျခင္းမရွိေသာပါတီမ်ားကို မွတ္ပံုတင္ဖ်က္သိမ္း မည္ျဖစ္ေၾကာင္း အာဏာပိုင္မ်ားက အသိေပးပါသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္သည္ (၉၊ ၁၁၊ ၉ဝ) ရက္ေန႔တြင္ ေၾကညာခ်က္အမွတ္ (၁/၉ဝ)ကို လိုက္နာမည္ျဖစ္ေၾကာင္း လက္မွတ္ ေရးထိုးခဲ့ပါသည္။ ထိုေနာက္ပိုင္းတြင္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ားအား မတရားဖမ္းဆီးျခင္း လုပ္ငန္းမ်ားကို စတင္ပါေတာ့သည္။ ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပေရးေကာ္မရွင္မ်ားသည္လည္း ေရြးေကာက္ပြဲ ၿပီးဆံုးသည့္တိုင္ေအာင္ ေကာ္မရွင္အလုပ္မ်ား မျပီးဆံုးေသးသျဖင့္ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားအား ႀကီးၾကပ္ရ မည္ဟုညႊန္ၾကားခ်က္မ်ား ထုတ္ျပန္လာပါေတာ့သည္။

(၁၉၉၁)ခုႏွစ္တြင္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ေရြးေကာက္ပြဲ ဥပေဒအား ျပင္ဆင္သည့္ဥပေဒ (အာဏာေနာက္ေၾကာင္းျပန္ဥပေဒ) ထြက္ေပၚလာၿပီး ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္အခ်ိဳ႕တို႔အား ထုိဥပေဒႏွင့္ၿငိစြန္းသည္ဟုေၾကညာ၍ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္မွ ပ်က္ျပယ္ေၾကာင္းကို ေၾကညာပါေတာ့သည္။ ထုိမွတဆင့္တုိး၍ ေရြးေကာက္ပြဲ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္ခဲ့ၾကေသာ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားႏွင့္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား ေရြးခ်ယ္တင္ေျမွာက္ျခင္းခံရေသာ ပါတီမ်ားကိုပင္ဖ်က္သိမ္းခဲ့ရာ ယခုခ်ိန္တြင္ ႏိုင္ငံေရးပါတီေပါင္း (၁ဝ) ပါတီသာလွ်င္ က်န္ပါေတာ့သည္။ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ေခၚယူက်င္းပျခင္းကိုမူ ေဆာင္ရြက္ေပးျခင္း မရွိေသးေပ။

ေရြးေကာက္ပြဲ၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ စစ္အာဏာပိုင္မ်ား

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ ၏ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲ
(၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္စာအုပ္

(၁၉၉ဝ)ျပည့္ႏွစ္ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီအေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲႀကီးတြင္ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ သေကၤတမွာ ခေမာက္ျဖစ္သကဲ့သို႕အဖြဲ႔ခ်ဳပ္၏ အေထြေထြအတြင္းေရးမႉး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္မွာလည္း ေရြးေကာက္ပြဲ ေအာင္ႏို္င္ေရးအတြက္ အဓိကက်ေသာအခန္းက႑တြင္ ပါဝင္ခဲ့ေပသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ခေမာက္ႏွင့္ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ျပည္သူ၊ ျပည္သူႏွင့္ ခေမာက္ ခြဲျခား၍ မရေအာင္ပင္ ညီၫြတ္ခဲ့ၾကေပသည္။ ျပည္သူလူထုႀကီးမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား ခ်စ္ခင္ယံုၾကည္အားကိုးၾကသည္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ဒီမိုကေရစီမွတ္တိုင္ ျဖစ္သည္ဟု ခံယူၾကသည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ခ်မွတ္ခဲ့ေသာ ေအာင္ဆန္းလမ္းစဥ္အား ႏွစ္သက္ေထာက္ခံၾကသည္။ ေအာင္ဆန္းလမ္းစဥ္၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ ဒီမိုကေရစီသည္ ခြဲျခား၍မရေအာင္ပင္ တသားတည္း တထပ္တည္းက်လ်က္ရွိသည္။ ျပည္သူလူထုကလည္း ထုိ ေအာင္ဆန္းလမ္းစဥ္ႏွင့္ ေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အေပၚတြင္ ယံုၾကည္ၾကသည္၊ အားကိုးၾကသည္၊ ေမတၱာထားၾကသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ေရြး ေကာက္ပြဲတြင္ ျပည္သူမ်ား ေထာက္ခံအားေပးၾကရာတြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏က႑သည္ အဓိကက်ေသာအခန္းက႑မွ ပါဝင္ခဲ့ေပသည္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကလည္း ျပည္သူလူထု၏ဆႏၵကို အေကာင္အထည္ေဖာ္၍ ျပည္သူလူထု၏ အခြင့္အေရးမ်ားကို ေဖၚေဆာင္လိုေသာေၾကာင့္ ျပည္သူ လူထု၏ဆႏၵကို ေလးစားေသာအေနျဖင့္ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ဝင္ေရာက္ ယွဥ္ျပိဳင္ရန္ သေဘာတူခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ျပည္သူလူထုႏွင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တို႔၏ အျပန္အလွန္ ေလးစားမႈ၊ ယံုၾကည္မႈ၊ ေမတၱာထားမႈတို႔ကို မနာလိုမရႈစိမ့္ျဖစ္ေသာ အာဏာပိုင္တို႔မွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား ျပည္သူလူထုႏွင့္ ကင္းကြာေအာင္ ဖမ္းဆီးခဲ့၏။

ျပည္သူလူထု၏ေထာက္ခံမႈကို ပိတ္ပင္တားဆီးကာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား ေရြးေကာက္ပြဲဝင္ေရာက္ခြင့္ကို ပိတ္ပင္၏။ အာဏာပိုင္တို႔ လုပ္ေဆာင္မႈမွန္သမွ်သည္ကား ျပည္သူလူထု၏ လိုအင္ဆႏၵမွန္သမွ်ကို ဆန္႔က်င္သည္သာ ျဖစ္သည္။ မည္သို႔ပင္ ဆန္႔က်င္ေစကာမူ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အားခ်စ္ခင္၍ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ေခါင္းေဆာင္မႈအား ယံုၾကည္အားကိုးေသာ ျပည္သူတို႔သည္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေခါင္းေဆာင္ေသာ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္အား ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ အျပတ္အသတ္ အႏိုင္ရရွိေအာင္ ေထာက္ခံမဲမ်ား ပံုေပးခဲ့ၾကေပသည္။

ေရြးေကာက္ပြဲႏွင့္တပ္မေတာ္

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ ၏ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲ
(၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္စာအုပ္

(၁၉၉ဝ)ျပည့္ႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ အရပ္သားျပည္သူမ်ားႏွင့္အတူ တပ္မေတာ္သားမ်ားသည္လည္း မဲဆႏၵမ်ား ေပးခဲ့ၾကေလသည္။ တႏိုင္ငံလံုးတြင္ရွိေသာ စစ္ဌာနခ်ဳပ္မ်ားႏွင့္ တပ္ရင္းတပ္ဖြဲ႕မ်ားတြင္ မဲရံုမ်ား ဖြင့္လွစ္၍ တပ္မေတာ္သားမ်ားအား မဲေပးေစခဲ့ရာ တပ္မေတာ္သားမ်ားကလည္း မိမိတို႔ႏွစ္သက္ေသာ ပါတီအဖြဲ႔အစည္းႏွင့္ လူပုဂၢိဳလ္မ်ားကို ဆႏၵမဲမ်ားေပးခဲ့ၾကေလသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ေရြးေကာက္ပြဲသည္လည္းေကာင္း၊ ေရြးေကာက္ပြဲ ရလဒ္သည္လည္းေကာင္း တပ္မေတာ္သားမ်ားႏွင့္လည္း သက္ဆိုင္ေနေပသည္။ အာဏာရွင္စနစ္ သက္ဆိုးရွည္ေစရန္ မဲေပးခဲ့ျခင္း မဟုတ္ေခ်။ ထို႔ျပင္ တပ္မေတာ္သားေကာင္းမ်ားပီပီ ႏိုင္ငံေတာ္ကာကြယ္ေရး တာဝန္မ်ားကိုသာ သီးသန္႔ ထမ္းေဆာင္လိုၿပီး၊ ႏိုင္ငံေရးရာ စီမံေဆာင္ရြက္မႈ လုပ္ငန္းမ်ားသည္ ႏိုင္ငံေရး အဖြဲ႔အစည္းမ်ားႏွင့္သာ သက္ဆုိင္သည္ဟု ယံုၾကည္၍ တိုင္းျပည္၏ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး၊ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရးကိစၥအဝဝကို တိုးတက္ေအာင္ျမင္ေအာင္ စီမံအေကာင္အထည္ ေဖာ္ႏိုင္မည္ဟု စိတ္ခ်ရမည့္ အဖြဲ႔အစည္းအား ေထာက္ခံဆႏၵမဲ ေပးခဲ့ျခင္းျဖစ္ေပသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ႏိုင္ငံအတြင္း စစ္တပ္နယ္ေျမမ်ားျဖစ္သည့္ မဂၤလာဒံု၊ ေမွာ္ဘီ၊ မိတၳိလာျမိဳ႕-စသည္တို႔တြင္ပင္ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္က အႏိုင္ရရွိခဲ့ေပသည္။

တပ္မေတာ္သည္ ျပည္သူၾကားမွ ေပါက္ဖြားလာသည့္နည္းတူ ျပည္သူမ်ားလိုလားေတာင့္တေနေသာ ဒီမိုကေရစီႏွင့္ လူ႔အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ တပ္မေတာ္သားတို႔၏အခြင့္အေရးအေရးမ်ား အၾကား ဆက္စပ္မႈမ်ားရွိေနပါသည္။ ျပည္သူလူထု၏ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ား ေပၚထြန္းလာမွသာ ျပည္သူထဲမွ ေပါက္ဖြားလာေသာ တပ္မေတာ္သားတို႔၏ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ား သည္လည္း ေပၚထြန္းလာႏိုင္မည္သာ ျဖစ္ေပသည္။ တဖြဲ႔၊ တသင္း၊ တစုက ႀကီးစိုးခ်ယ္လွယ္၍ ျပည္သူ႔အခြင့္အေရးမ်ားကို ပိတ္ပင္တားဆီး ေနသမွ်ကာလပတ္လံုး၊ ျပည္သူလူထုသည္လည္း တိုးတက္မႈမရွိႏိုင္သကဲ့သို႕ တပ္မေတာ္သားမ်ား၏ ဘဝသည္လည္း နိမ့္က်ေနေပမည္။ ျပည္သူလူထုတို႔၏ လူေနမႈဘဝ တိုးတက္မွသာလွ်င္ ႏိုင္ငံသည္လည္း တိုးတက္မည္ ျဖစ္ေပသည္။ ထို႔မွသာလွ်င္ တပ္မေတာ္သားတို႔၏ဘဝႏွင့္ တပ္မေတာ္၏ အရည္အခ်င္း၊ အရည္အေသြးမ်ားသည္လည္း ျမင့္မားလာမည္ျဖစ္ေပသည္။ ယေန႔ႏိုင္ငံေတာ္၏ ကာကြယ္ေရးတာဝန္မ်ားကို ထမ္းေဆာင္ေနေသာ္ျငားလည္း တေန႔ ထမ္းေဆာင္ခ်ိန္သက္တမ္း ကုန္ဆံုးသည့္အခါ အရပ္သားျပည္သူမ်ားနည္းတူ မိမိတို႔၏ဘဝ၊ မိမိတို႔၏မိသားစုဘဝကို တည္ေဆာက္သြားရမည္ျဖစ္ေပသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ (၁၉၉ဝ)ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲႀကီးသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အနာဂတ္ႏွင့္တကြ ျပည္သူမ်ား ႏွင့္ တပ္မေတာ္သားမ်ား၏ အနာဂတ္ကိုပါ တိုးတက္ေျပာင္းလဲေစမည့္ ေရြးေကာက္ပြဲႀကီးအေနအထား၌ ရွိခဲ့ေပသည္။

ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို လ်စ္လ်ဴရႈျခင္းထားျခင္းသည္ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ဆႏၵမဲေပးခဲ့ေသာ ျပည္သူမ်ား၏ဆႏၵကို လ်စ္လ်ဴရႈရာ ေရာက္သကဲ့သို႕ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ဆႏၵမဲေပးခဲ့ေသာ တပ္မေတာ္သားမ်ား၏ဆႏၵကိုလည္း လ်စ္လ်ဴရႈရာ ေရာက္ေပသည္။ ေရြးေကာက္ပြဲမတိုင္မီက တပ္မေတာ္၏ အႀကီးအကဲျဖစ္သူေျပာၾကားခဲ့ေသာ ကတိစကားမ်ားႏွင့္အညီ စစ္အစိုးရသည္ ေရြးေကာက္ပြဲ ၿပီးေသာအခါက အႏိုင္ရရွိေသာပါတီအား အာဏာလႊဲ၍ စစ္တန္းလ်ားျပန္ခဲ့မည္ဆိုပါလွ်င္ တပ္မေတာ္သည္ ကတိ သစၥာ တည္ၾကည္ေသာ၊ ဂုဏ္သိကၡာရွိေသာတပ္မေတာ္အျဖစ္ ရပ္တည္ေနမည္ျဖစ္ၿပီး၊ ႏိုင္ငံသည္လည္း စစ္မွန္ေသာ ဒီမိုကေရစီစနစ္ႏွင့္ အေျခခံလူ႔အခြင့္အေရးမ်ား အျပည့္အဝခံစားႏိုင္ခြင့္ရွိေသာ ေခတ္မီ၍ ဖြံ႔ျဖိဳးတိုးတက္သည့္ ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံေတာ္သစ္ႀကီးအျဖစ္ ေရာက္ရွိေနမည္ျဖစ္သည္။

ယခုမူကား ဤ သို႔မျဖစ္ခဲ့ေခ်။ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္အား အေကာင္အထည္ ေဖာ္ေဆာင္ရြက္ေပးရမည့္ တာဝန္ရွိ စစ္အစိုးရ၏ လုပ္ရပ္မ်ားေၾကာင့္ တိုင္းျပည္လည္း ဖြံ႔ျဖိဳးတိုးတက္မႈမရွိသည့္အျပင္ တပ္မေတာ္၏ ဂုဏ္ေရာင္လည္း ေမွးမွိန္ခ့ဲရေပသည္။ တပ္မေတာ္၏ သမိုင္းကို အလြန္အရုပ္ဆိုး အက်ည္းတန္ေစခဲ့ပါသည္။ ကိုလိုနီနယ္ခ်ဲ႔လက္ေအာက္မွာ က်င္းပျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ ေရြးေကာက္ပြဲအၿပီးမွာပင္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကို ေခၚယူေပးခဲ့သည္။ ထို႔အတူ လြတ္လပ္ေရးရၿပီး ေနာက္ပိုင္းတြင္ က်င္းပခဲ့ေသာ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ား အၿပီးတြင္လည္း ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္ေပးခဲ့သည္။ ယခု ႏိုင္ငံေတာ္ ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈ တည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔ႏွင့္ ႏိုင္ငံေတာ္ေအးခ်မ္းသာယာေရးႏွင့္ ဖြံ႔ျဖိဳးေရးေကာင္စီအဖြဲ႕ အုပ္ခ်ဳပ္ေသာ အခ်ိန္ကာလတြင္မူ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္အား အေကာင္အထည္ ေဖာ္မေပးသည့္အျပင္ ဖ်က္လိုဖ်က္ဆီး လုပ္ေဆာင္ေနသည္မွာ (၁ဝ)ႏွစ္တာမွ် ရွိခဲ့ေပၿပီ။ မလုပ္သင့္သည္ကိုသိလ်က္ႏွင့္ မိမိတို႔အာဏာတည္ျမဲေရးကိုသာ ေဇာင္းေပးၿပီး လုပ္ေဆာင္ေနမႈမ်ားသည္ ျပည္သူေတြကိုသာမက တပ္မေတာ္သားမ်ားကိုလည္းေကာင္း၊ တိုင္းျပည္ ကိုလည္းေကာင္း ထိခုိက္နစ္နာေစခဲ့ပါသည္။

ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ ေခၚယူဖြဲ႕စည္းေပးရန္ကိစၥႏွင့္စပ္လ်ဥ္း၍ အာဏာပိုင္မ်ား၏ ေျပာၾကားခ်က္မ်ား

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ ၏ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲ
(၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္စာအုပ္

အမွန္စင္စစ္မွာ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ႏွင့္အညီ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ေခၚယူဖြဲ႕စည္းေပးေရးသည္ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္က အေၾကာင္းၾကားေတာင္းဆိုရမည့္ကိစၥမ်ိဳးမဟုတ္ပါ။ ေရြးေကာက္ပြဲကို တာဝန္ယူ က်င္းပေပးခဲ့ေသာ လက္ရွိအာဏာကို ဆုပ္ကိုင္ထားသည့္ အာဏာပိုင္အဖြဲ႔အစည္းမွ မိမိ တို႔ေျပာခဲ့ေသာစကား၊ ထုတ္ျပန္ခဲ့ေသာဥပေဒ၊ အမိန္႔၊ ေၾကညာခ်က္မ်ားကို တည္ၾကည္ေလးနက္စြာ လိုက္နာၿပီး၊ ဂုဏ္သိကၡာရွိရွိျဖင့္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္အား ေခၚယူ က်င္းပေပးရမည္သာ ျဖစ္ေပသည္။ သို႔မွလည္း ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပေပးခဲ့ေသာ စစ္အစိုးရႏွင့္ တပ္မေတာ္သည္ ျမန္မာ့အလယ္တြင္လည္းေကာင္း၊ ကမၻာ့အလယ္တြင္လည္းေကာင္း ကတိတည္ေသာ၊ ဂုဏ္သိကၡာရွိေသာ၊ ႏိုင္ငံအေပါင္းက ေလးစားထိုက္ေသာ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားအျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳခံရမည္ျဖစ္ေပသည္။

စစ္အာဏာပိုင္အဖြဲ႕သည္ မိမိတို႔၏ ဥပေဒ၊ အမိန္႔ေၾကညာခ်က္၊ ကတိစကားမ်ားအရ ေဆာင္ရြက္ရန္ ပ်က္ကြက္ေသာေၾကာင့္ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ အႏိုင္ရပါတီႏွင့္ ေရြးခ်ယ္တင္ေျမွာက္ျခင္းခံရေသာ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားက ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ေခၚယူေပးရန္ အႀကိမ္ႀကိမ္ေတာင္းဆိုရသည့္အျဖစ္သို႕ေရာက္ရျခင္းသည္ တိုင္းျပည္၏ ဂုဏ္က်က္သေရကိုလည္းေကာင္း၊ တပ္မေတာ္၏ ဂုဏ္သေရကိုလည္းေကာင္း ညွိဳးႏြမ္းေစပါသည္။ ျပည္သူလူထုမွလည္း တပ္မေတာ္ကို မေလးမစားမယံုၾကည္ ျဖစ္ရပါသည္၊ စစ္အာဏာပိုင္မ်ားအေနျဖင့္ သတိျပဳသင့္သည္မွာ မိမိတို႔ထုတ္ျပန္ခဲ့ေသာ ဥပေဒ၊ အမိန္႔၊ ေၾကညာခ်က္မ်ား သည္လည္းေကာင္း၊ ေပးခဲ့ေသာ ကတိစကားမ်ား သည္လည္းေကာင္း ေဖ်ာက္ဖ်က္၍ မရႏုိင္သကဲ့သို႕ေပ်ာက္ပ်က္၍လည္းမသြားပါ၊ သမုိင္းဝင္ မွတ္တမ္းမ်ားအျဖစ္ တည္ရွိေနမည္ျဖစ္ၿပီး၊ ျပည္သူမ်ား၏ ရင္ထဲအသဲထဲတြင္ စြဲထင္ေနမည္သာျဖစ္ေပသည္။ စစ္အစိုးရ ေျပာၾကားခဲ့ေသာကတိ၊ စကားအခ်ိဳ႕ကို ျပန္လည္သတိရေစရန္ကို ေဖာ္ျပလိုက္ပါသည္။ (၂၇၊ ၃၊ ၈၉)ရက္ေန႔တြင္ က်င္းပျပဳလုပ္ေသာ (၄၄)ႀကိမ္ေျမာက္ ‘ေတာ္လွန္ေရးေန႔’ (နဝတ အေခၚ ‘တပ္မေတာ္ေန႔’)၌ ႏိုင္ငံေတာ္ ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈ တည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔ ဥကၠ႒ တပ္မေတာ္ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေစာေမာင္က ေအာက္ပါအတိုင္း ေျပာၾကားခဲ႔ပါသည္။

“ေရြးေကာက္ပြဲၿပီးရင္ လိုအပ္တာေတြ ေဆာင္ရြက္ၿပီးတဲ့ေနာက္ ျပည္သူ႔ဆႏၵနဲ႔ ေရြးခ်ယ္ လိုက္တဲ့ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေတြက ဥပေဒနဲ႔အညီ ေရြးခ်ယ္တင္ေျမွာက္တဲ့ အစိုးရသစ္ ေပၚေပါက္လာမွာျဖစ္တယ္။”

“အဲဒီအစိုးရသစ္နဲ႔ ႏိုင္ငံေတာ္ကိုဆက္လက္ဦးေဆာင္သြားရာမွာ ျပည္သူလူထုရဲ႕ အက်ိဳးစီးပြားအတြက္ အစြမ္းေဆာင္ႏုိင္ဆံုး ေဖာ္ေဆာင္သြားလိမ့္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္မွန္းထားတယ္။ ဒို႔ တပ္မေတာ္သားေတြအဖို႔ကေတာ့ စစ္တန္းလ်ားကို ျပန္သြားၿပီး ဒို႔ရဲ႕ မူလအဓိက တာဝန္ႀကီးျဖစ္တဲ့ ခုေျပာၾကားရာမွာပါဝင္တဲ့ တာဝန္ႀကီးေတြကို ဦးလည္မသုဥ္ ဆက္လက္ ၾကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္သြားရမွာျဖစ္ပါတယ္။”

(၉၊ ၁၊ ၉ဝ)ရက္ေန႔ကလည္း ႏိုင္ငံေတာ္ ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားမႈ တည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ႔ဥကၠ႒၊ တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္က ေအာက္ပါအတိုင္းေျပာၾကားခဲ့ပါေသးသည္။
“ႏိုင္ငံေတာ္အာဏာနဲ႔ပတ္သက္လို႔လည္း ဒို႔အႀကိမ္ႀကိမ္ ေျပာၿပီးၿပီပဲျဖစ္တယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲၿပီးတာနဲ႔ ဥပေဒနဲ႔အညီ အစိုးရဖြဲ႔ၾက၊ ယူၾကေပါ႔။ အဲဒီအစိုးရျဖစ္လာေအာင္ ေရြးေကာက္ပြဲက လုပ္ေပးရမွာပဲ။ ဒါက ဒို႔တာဝန္ပဲ၊ ေရြးေကာက္ပြဲၿပီးရင္ တရားဥပေဒအရ အစုိးရတခု ျဖစ္လာဖို႔ကေတာ့တို႔ တပ္မေတာ္တာဝန္မဟုတ္ဘူး။ ဒါ အတိအလင္း ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း အခုကတည္းက ေျပာထားတာျဖစ္တယ္။”

“အခုတမ်ိဳး၊ အခုတမ်ိဳးဆိုရင္ ကတိမတည္၊ ကတိမတည္လို႔ရွိရင္ သံသယစိတ္ေတြျဖစ္တယ္ ဆိုတာမိ်ဳးေတာ့ တပ္မေတာ္အေနနဲ႔အျဖစ္မခံႏိုင္ဘူး။ တကယ္ေတာ့ တပ္မေတာ္ဆိုတာဟာ တိုင္းျပည္အေပၚမွာသစၥာခံတာပါပဲ။ အစိုးရကလည္း တိုင္းျပည္သားအမ်ားစုရဲ႕ေရြးခ်ယ္တင္ေျမွာက္လို႔ ျပည္သူေတြကိုကိုယ္စားျပဳၿပီး ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ အဖြဲ႔အစည္း၊ တပ္မေတာ္ဟာ အစိုးရေအာက္မွာရွိရမယ္၊ ဘာညာ-ဒါေတြဟာဘာမွေျပာစရာမလိုဘူး။ ဒို႔တေတြဒါေတြကို နားလည္ၿပီးသားပဲ။ ဒို႔တေတြဟာ- အာဏာကို ေရရွည္ယူထားမယ့္ အဖြဲ႔အစည္းမွ မဟုတ္ပဲ”

(၂၇၊ ၃၊ ၉ဝ)ရက္ေန႔(၄၅) ႏွစ္ေျမာက္ေတာ္လွန္ေရးေန႔တြင္လည္း ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေစာေမာင္က ေအာက္ပါအတိုင္း ေျပာၾကားခဲ့ပါသည္။
“ႏိုင္ငံေတာ္မွာ ဘယ္အစိုးရတက္တက္ ဘယ္ပါတီပဲအာဏာရရ ဒို႔တပ္မေတာ္ကေတာ့ တပ္မေတာ္သားေတြပီပီ ႏိုင္ငံေတာ္ အကိ်ဳးစီးပြားအတြက္ သစၥာရွိရွိ တာဝန္သိသိ ထမ္းေဆာင္သြားမွာျဖစ္တယ္။ ဒို႔ဟာ ေန႔စဥ္နံနက္တႀကိမ္ ညေနတႀကိမ္ စဥ္ဆက္မျပတ္ သစၥာ အဓိ႒ာန္(၄)ခ်က္ကို ရြက္ဆိုၿပီး၊ သစၥာကို ဦးထိပ္ပ�

၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲ

Seasonal flower "Padauk" symbolozes victory of NLD in May 1990 Election

၁၉၉၀ ျပည့္ႏွစ္ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီ အေထြေထြ ေရြးေကာက္ပြဲ။

27-5-99 - 1990 Election after 9 years Denial of People's Verdict

Daw Aung San Suu Kyi in Pegu Division

Daw Aung San Suu Kyi in Irrawaddy Division

Daw Aung San Suu Kyi in Shan State

Daw Aung San Suu Kyi in Mon State

Daw Aung San Suu Kyi in Mandalay Division

Daw Aung San Suu Kyi in Magwe Division

Burmese "Khamauk" is election symbol of NLD during 1990 election

Blog Archive

About Me

Tuesday, March 3, 2009

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားျပဳေကာ္မတီ ၏ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ေရြးေကာက္ပြဲ
(၁ဝ)ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္ စာအုပ္

အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ဥကၠဌ ဦးေအာင္ေရႊ၏ ဥေယ်ာဇဥ္

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ အမွာစာ

(၁၉၉ဝ)ျပည့္ႏွစ္ ပါတီစံုဒီမိုကေရစီ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲႏွင့္ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး

ျမန္မာႏိုင္ငံ ဒီမိုကေရစီအေရးေတာ္ပံု ေပၚေပါက္ျခင္း၊ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္အား ဖြဲ႕စည္းျခင္း။

စစ္တပ္မွ အာဏာသိမ္းျခင္း

အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ေရြးေကာက္ပြဲဝင္ရန္ဆံုးျဖတ္၍ ေကာ္မရွင္တြင္စာရင္းတင္သြင္းျခင္း

ငုနဲ႕ပိေတာက္ ေႏြမွာလႈိင္သည္၊ စုနဲ႕ခေမာက္ ေမမွာႏုိင္မည္။

ေရြးေကာက္ပြဲအျပီး စစ္အာဏာပိုင္တို႕၏လုပ္ရပ္မ်ားႏွင့္ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္၏ၾကိဳးပမ္းမႈမ်ား

ေရြးေကာက္ပြဲ၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ စစ္အာဏာပိုင္မ်ား

ေရြးေကာက္ပြဲႏွင့္တပ္မေတာ္

ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ ေခၚယူဖြဲ႕စည္းေပးရန္ကိစၥႏွင့္စပ္လ်ဥ္း၍ အာဏာပိုင္မ်ား၏ ေျပာၾကားခ်က္မ်ား